SONAR ve SER-AR seçim anketleri: AKP ile Yeni Parti arasındaki fark kapanıyor, seçmenin üçte biri görüş belirtmiyor

Özet: Kasım ayının ilk seçim araştırmaları, Türkiye siyasetinde seçmen tercihlerinin değiştiğine işaret ediyor. SONAR'ın anketinde AKP yüzde 29,7, Yeni Parti yüzde 28,2 oy alırken iki parti arasındaki fark 1,5 puana kadar geriledi. SER-AR'ın 2-4 Kasım araştırmasında ise AKP yüzde 30,5, Yeni Parti yüzde 26,8 seviyesinde ölçüldü. SONAR araştırmasının en dikkat çekici bulgusu, kararsızların, sandığa gitmeyeceğini söyleyenlerin ve görüş bildirmeyenlerin toplamının yüzde 33,1'e ulaşması oldu. SONAR Başkanı Hakan Bayrakçı, 38 yıllık araştırmacılık hayatında ilk kez böyle bir tabloyla karşılaştığını açıkladı.

SONAR: AKP yüzde 29,7, Yeni Parti yüzde 28,2

SONAR Araştırma'nın son siyasi eğilim anketi, Türkiye'de seçmen davranışlarına ilişkin dikkat çekici sonuçlar ortaya koydu.

Sözcü TV Ana Haber bülteninde açıklanan araştırmaya göre kararsızların orantısal olarak dağıtılmasının ardından AKP yüzde 29,7 ile ilk sırada yer aldı.

Yeni Parti ise yüzde 28,2 oy oranıyla ikinci sıraya yerleşti.

Böylece iki parti arasındaki fark yalnızca 1,5 puan olarak ölçüldü.

Ankette İYİ Parti'nin yüzde 10,9'a ulaşarak üçüncü sıraya yükselmesi dikkat çekti.

DEM Parti yüzde 9,0 ile dördüncü sırada yer alırken MHP'nin oy oranı yüzde 4,9'a geriledi.

Yönetimi değişen CHP'nin yüzde 3,0 seviyesinde kalması da araştırmanın öne çıkan sonuçları arasında bulunuyor.

Ancak SONAR araştırmasının en çarpıcı bulgusu, partilerin oy oranlarından çok seçmenlerin anket sorularına verdiği yanıtlarla ilgili.

Seçmenin yüzde 33,1'i parti tercihi açıklamıyor

SONAR'ın araştırmasında kararsız olduğunu söyleyen, sandığa gitmeyeceğini belirten, geçersiz oy kullanacağını ifade eden veya soruya yanıt vermeyen seçmenlerin toplam oranı yüzde 33,1'e ulaştı.

Kararsızlar dağıtılmadan önce bu grubun dağılımı şöyle gerçekleşti:

• Kararsızım: Yüzde 11,9

• Sandığa gitmem: Yüzde 10,5

• Fikrim yok / cevap vermiyorum: Yüzde 6,9

• Geçersiz oy kullanırım: Yüzde 3,8

Bu dört grubun toplamı, ankete katılanların yaklaşık üçte birini oluşturuyor.

Araştırma sonuçları, parti tercihini açıklamayan seçmenlerin yalnızca klasik anlamda kararsızlardan oluşmadığını gösteriyor.

Sandığa gitmeyeceğini söyleyenler ile geçersiz oy kullanacağını belirtenlerin toplam oranı yüzde 14,3'e ulaşıyor.

Buna karşılık yüzde 11,9'luk kesim henüz karar vermediğini, yüzde 6,9'luk grup ise görüş bildirmediğini ifade ediyor.

Bu grupların seçim günü aynı davranışı sergileyeceği varsayılamayacağı için sonuçların yorumlanmasında önemli belirsizlik bulunuyor.

Hakan Bayrakçı: 38 yıldır ilk kez böyle bir tablo görüyorum

SONAR Araştırma Başkanı Hakan Bayrakçı, araştırmanın sonuçlarını değerlendirirken görüş belirtmeyen seçmen oranının olağanüstü yüksek olduğuna dikkat çekti.

Bayrakçı, 38 yıllık siyasi araştırmacılık hayatında ilk kez bu büyüklükte bir kesimin anket sorularına yanıt vermek istemediğini söyledi.

Deneyimli araştırmacı şu ifadeleri kullandı:

"38 yıldır siyasi araştırma yapıyorum. Hayatımda hiç sahada insanların sorulara yanıt vermek istemediği, görüş belirtmediği, 'kararsızım', 'sandığa gitmem' ya da 'protesto ederim' dediği bu kadar yüksek bir yüzde görmemiştim. İlk defa böyle bir şeyle karşılaşıyorum. Bu verilerle, seçim olduğunda sandıkta nasıl bir sonuç çıkacağını öngörmek neredeyse imkansız hale dönüştü."

Bayrakçı'nın açıklamaları, mevcut seçmen davranışlarının geçmiş seçim araştırmalarına göre daha yüksek belirsizlik içerdiğine işaret ediyor.

Sözcü TV'deki yayında, vatandaşların siyasi görüşlerini açıklamaktan kaçınmalarında olası sonuçlardan duydukları endişenin de etkili olabileceği görüşü dile getirildi.

Ancak araştırmada görüş bildirmeyen seçmenlerin bu davranışının hangi nedenlerden kaynaklandığına ilişkin ayrı bir ölçüm aktarılmadı.

Dolayısıyla yüksek yanıtsızlık oranının ne kadarının siyasi kararsızlık, protesto eğilimi veya görüş açıklamaktan çekinme ile ilişkili olduğu kesin olarak belirlenemiyor.

SONAR'da kararsızlar dağıtıldıktan sonra partilerin oy oranları

SONAR araştırmasında kararsızlar ve parti tercihi açıklamayanlar orantısal olarak dağıtıldığında ortaya çıkan sonuçlar şöyle:

• AKP: Yüzde 29,7

• Yeni Parti: Yüzde 28,2

• İYİ Parti: Yüzde 10,9

• DEM Parti: Yüzde 9,0

• MHP: Yüzde 4,9

• Zafer Partisi: Yüzde 3,1

• Anahtar Parti: Yüzde 3,1

• CHP: Yüzde 3,0

• Yeniden Refah Partisi: Yüzde 2,2

• Büyük Birlik Partisi: Yüzde 1,3

• Türkiye İşçi Partisi: Yüzde 1,3

• Diğer partiler: Yüzde 3,3

Bu sonuçlara göre AKP ile Yeni Parti arasındaki yarış oldukça yakın.

İYİ Parti'nin yüzde 10,9 ile üçüncü sırada yer alması ve MHP'nin yüzde 5'in altında kalması da araştırmanın dikkat çekici bulguları arasında.

Ham oy oranlarında AKP yüzde 19,8, Yeni Parti yüzde 18,8

Kararsızlar dağıtılmadan önceki sonuçlar ise farklı bir görünüm ortaya koyuyor.

SONAR'ın ham verilerinde AKP yüzde 19,8, Yeni Parti yüzde 18,8 seviyesinde bulunuyor.

Partilerin ham oy oranları şöyle:

• AKP: Yüzde 19,8

• Yeni Parti: Yüzde 18,8

• İYİ Parti: Yüzde 7,3

• DEM Parti: Yüzde 6,0

• MHP: Yüzde 3,3

• CHP: Yüzde 2,1

• Anahtar Parti: Yüzde 2,1

• Zafer Partisi: Yüzde 2,0

• Yeniden Refah Partisi: Yüzde 1,5

• Büyük Birlik Partisi: Yüzde 0,9

• Türkiye İşçi Partisi: Yüzde 0,9

• Diğer partiler: Yüzde 2,2

• Görüş belirtmeyenler ve protesto seçenekleri: Yüzde 33,1

Ham verilerde AKP ile Yeni Parti arasındaki fark 1 puan olarak hesaplanıyor.

Bu sonuçlar, parti tercihini açıklamayan geniş seçmen kitlesinin seçim tahminleri açısından önemini ortaya koyuyor.

Kararsızların orantısal dağıtımı, mevcut parti tercihlerinin aynı oranlarla bu seçmenlere de uygulanması esasına dayanıyor. Ancak gerçek bir seçimde bu grubun nasıl davranacağı önceden kesin olarak bilinemiyor.

SER-AR'ın kasım anketinde de AKP ilk sırada

SONAR araştırmasının ardından SER-AR Araştırma'nın kasım ayı seçim anketi de açıklandı.

Şirket, araştırmasını 2-4 Kasım 2026 tarihlerinde 26 ilde gerçekleştirdi.

Telefonla anket yöntemi (CATI) kullanılan çalışmada 2 bin seçmene "Bu pazar seçim olsa hangi partiye oy verirsiniz?" sorusu yöneltildi.

SER-AR, araştırmanın güven düzeyini yüzde 95, hata payını ise ±1,65 puan olarak açıkladı.

Anket sonuçlarına göre AKP yüzde 30,5 ile ilk sırada yer aldı.

Yeni Parti'nin oy oranı yüzde 26,8 olarak ölçüldü.

Böylece iki parti arasındaki fark 3,7 puan oldu.

SONAR'da 1,5 puan olarak ölçülen farkın SER-AR'da 3,7 puana çıkması, iki araştırmanın parti destek düzeylerini farklı ölçtüğünü gösteriyor.

SER-AR: AKP'nin 2023'e göre oy kaybı 5,1 puan

SER-AR araştırmasında AKP'nin yüzde 30,5 olarak ölçülen oy oranı, partinin 14 Mayıs 2023 genel seçimlerinde aldığı yüzde 35,61'lik oyun altında kaldı.

Bu iki rakam arasındaki fark 5,11 puan.

Ancak seçim sonuçları ile anket sonuçlarının farklı yöntem ve koşullarda elde edildiği dikkate alınmalı.

Yeni Parti ise yüzde 26,8 ile AKP'nin ardından ikinci sırada yer aldı.

DEM Parti yüzde 9,8 ile üçüncü sıraya yükseldi.

Araştırmada MHP, Zafer Partisi ve İYİ Parti'nin oy oranları yüzde 7'lik ülke seçim barajının altında ölçüldü.

SER-AR'da MHP, İYİ Parti ve Zafer Partisi baraj altında

SER-AR araştırmasında açıklanan parti oy oranları şöyle:

• AKP: Yüzde 30,5

• Yeni Parti: Yüzde 26,8

• DEM Parti: Yüzde 9,8

• MHP: Yüzde 6,8

• Zafer Partisi: Yüzde 6,5

• İYİ Parti: Yüzde 5,9

• Anahtar Parti: Yüzde 3,9

• Yeniden Refah Partisi: Yüzde 3,7

• CHP: Yüzde 2,4

• Türkiye İşçi Partisi: Yüzde 1,8

Bu sonuçlara göre yalnızca AKP, Yeni Parti ve DEM Parti yüzde 7'lik ülke seçim barajının üzerinde bulunuyor.

MHP'nin yüzde 6,8'e gerilemesi dikkat çekiyor.

Parti, 2023 genel seçimlerinde yüzde 10,07 oy almıştı.

SER-AR'ın son ölçümüyle karşılaştırıldığında MHP'nin oy oranında yaklaşık 3,3 puanlık düşüş görülüyor.

Zafer Partisi yüzde 6,5, İYİ Parti ise yüzde 5,9 seviyesinde ölçüldü.

Bununla birlikte bir partinin anketlerde ülke barajının altında görünmesi, seçimde kesinlikle milletvekili çıkaramayacağı anlamına gelmiyor. İttifak düzenlemeleri ve seçim çevrelerindeki oy dağılımı da sandalye hesaplamalarını etkiliyor.

Yönetimi değişen CHP iki ankette de yüzde 3 civarında

İki araştırmanın ortak bulgularından biri CHP'nin düşük oy oranı oldu.

SONAR anketinde CHP yüzde 3,0 seviyesinde ölçüldü.

SER-AR araştırmasında ise partinin oy oranı yüzde 2,4 olarak açıklandı.

Kaynak haberde, CHP'de mutlak butlan kararının ardından yönetimin değiştiği belirtiliyor.

Ancak iki araştırma, yönetim değişikliğinin seçmen tercihlerini ne ölçüde etkilediğine ilişkin ayrı bir nedensellik analizi sunmuyor.

Bu nedenle CHP'nin ölçülen oy oranları ile parti yönetimindeki değişiklikler arasında doğrudan bir neden-sonuç ilişkisi kurmak mümkün değil.

İki araştırma arasındaki önemli farklılık: İYİ Parti

SONAR ve SER-AR sonuçları karşılaştırıldığında en dikkat çekici farklılıklardan biri İYİ Parti'nin oy oranında görülüyor.

SONAR, İYİ Parti'yi yüzde 10,9 ile üçüncü sırada ölçerken SER-AR'da aynı partinin desteği yüzde 5,9 olarak açıklandı.

İki sonuç arasında 5 puanlık fark bulunuyor.

DEM Parti ise SONAR'da yüzde 9,0, SER-AR'da yüzde 9,8 olarak ölçüldü.

AKP'nin iki anketteki oy oranları birbirine yakın:

• SONAR: Yüzde 29,7

• SER-AR: Yüzde 30,5

Yeni Parti'nin ölçülen desteği de iki araştırmada benzer düzeylerde:

• SONAR: Yüzde 28,2

• SER-AR: Yüzde 26,8

Bu rakamlar, iki araştırmada da AKP'nin ilk, Yeni Parti'nin ikinci sırada yer aldığını gösteriyor.

Ancak anketlerin örneklem yapıları, saha tarihleri, veri toplama yöntemleri ve kararsız seçmenleri dağıtma biçimleri sonuçları etkileyebilir.

SONAR araştırmasının saha tarihleri, örneklem büyüklüğü ve hata payı aktarılan kaynak metinde belirtilmediğinden iki çalışmanın istatistiksel açıdan doğrudan karşılaştırılması sınırlı kalıyor.

Güldem Atabay ve Atilla Yeşilada tarafından kaleme alınan GADT Raporlarına abone olmak ister misiniz?

Bize e-mail atın: istanbulanalytics@gmail com

Raporlar ücretlidir, yatırım önerisi içermez.