Asya piyasalarında hava bulutlu

Asya borsaları, teknoloji devlerinin bilançolarının yapay zekâ rallisine ilişkin endişeleri giderememesiyle geriledi. Güney Kore Kospi endeksi yüzde 2,2 düşerken, Çin'in CSI 300 endeksi ayı piyasasına yaklaşan kayıplarını sürdürdü. ABD endeks vadeli işlemleri de ekside. Öte yandan Suudi Arabistan'daki ölümcül saldırıların ardından Brent petrolün 110 doları aşması, küresel piyasalarda enflasyon ve büyüme kaygılarını artırıyor.

Asya borsalarında satış baskısı artıyor

Küresel hisse senedi piyasalarında yapay zekâ yatırımlarına ilişkin iyimserlik yerini giderek daha ihtiyatlı bir havaya bırakıyor.

ABD'li teknoloji devlerinden gelen son bilançolar, yatırımcıları yapay zekâ sektöründeki yükselişin sürdürülebilirliği konusunda ikna edemedi.

Nasdaq 100 endeksine ilişkin vadeli kontratlar yüzde 1,1, S&P 500 vadeli kontratları ise yüzde 0,5 geriledi.

Asya'da satışlar özellikle yarı iletken ve teknoloji hisselerinde yoğunlaştı.

Yapay zekâ yatırımlarının küresel ölçekte en önemli göstergelerinden biri olarak kabul edilen Güney Kore Kospi endeksi yüzde 2,2 düştü.

Samsung Electronics ve SK Hynix hisselerindeki kayıplar endeks üzerinde belirleyici oldu.

Çin'de CSI 300 endeksi yüzde 1,7 gerileyerek ayı piyasasına girme sınırına yaklaştı.

Çin hükümetinin kalite kontrolüne ilişkin çağrısının ardından Alibaba öncülüğünde e-ticaret hisseleri de değer kaybetti.

Bölge genelindeki MSCI Asya Pasifik endeksi ise yüzde 1 düşüş kaydetti.

Asya piyasalarındaki tablo, yatırımcıların artık yapay zekâ şirketlerinden yalnızca güçlü büyüme beklentileri değil, bu büyümenin kârlılığa nasıl dönüşeceğine ilişkin somut kanıtlar da istediğini gösteriyor.

Tesla ve Meta bilançoları yatırımcıları ikiye böldü

ABD'de Tesla ve Meta'nın açıkladığı finansal sonuçlar, teknoloji sektöründeki yatırım harcamalarına ilişkin çelişkili beklentileri ortaya koydu.

Tesla hisseleri, şirketin sermaye harcaması tahminini aşağı çekmesinin ardından seans sonrası işlemlerde yüzde 3,3 geriledi.

Meta Platforms ise yapay zekâ yatırımlarını artıracağını açıklamasının ardından kapanış sonrası işlemlerde yüzde 2,2 yükseldi.

Yarı iletken üretim ekipmanları şirketi Lam Research'ün hisseleri de beklentilerin altında kalan kâr tahmini nedeniyle uzatılmış işlemlerde yüzde 7,4 düştü.

Bilançolara verilen farklı tepkiler, yatırımcıların teknoloji şirketlerinin sermaye harcamaları konusunda ortak bir değerlendirmeye ulaşmakta zorlandığını gösteriyor.

KCM Trade Baş Piyasa Analisti Tim Waterer, mevcut piyasa ortamında şirketlerin yatırım harcamaları konusunda doğru dengeyi kurmasının neredeyse imkânsız hale geldiğini söyledi.

Waterer'a göre yatırımcılar şirketler harcamalarını artırdığında maliyetlerden endişe ediyor, harcamalar azaltıldığında ise büyüme beklentilerinin zayıflamasından kaygılanıyor.

Tesla'nın sermaye harcaması tahminini düşürmesine verilen olumsuz tepki, bu ikilemin son örneği oldu.

Yapay zekâ rallisinde yeni dönem: Artık kârlılık aranıyor

Son şirket bilançoları, yapay zekâ yatırımlarının finansal getirisine ilişkin tartışmaları yeniden alevlendirdi.

Teknoloji şirketleri veri merkezlerine, gelişmiş işlemcilere, enerji altyapısına ve bilgi işlem kapasitesine yüz milyarlarca dolar harcıyor.

Ancak yatırımcılar, bu harcamaların ne kadar sürede gelir ve kâra dönüşeceği konusunda giderek daha fazla soru soruyor.

Barclays'in Asya Pasifik Hisse Senedi Türev Satışları Başkanı Kaanhari Singh, Bloomberg TV'ye yaptığı açıklamada piyasanın artık yapay zekâ hikâyesine dayalı işlemlerden uzaklaşmaya başladığını belirtti.

Singh'e göre yatırımcılar, şirketlerin beklentileri aşan bilançolar açıklamasını yeterli bulmuyor.

Sermaye harcamalarına ilişkin ileriye dönük tahminler ve yapay zekâ yatırımlarının nasıl paraya dönüştürüleceği de giderek daha önemli hale geliyor.

Başka bir ifadeyle, piyasalar artık yapay zekâ yatırımlarının büyüklüğünden çok ekonomik getirisini sorguluyor.

Bu değişim, özellikle yüksek değerlemelerle işlem gören teknoloji hisseleri açısından önemli bir risk oluşturuyor.

Nasdaq geçen hafta yüzde 5,5 düştü

Yapay zekâ sektöründeki değerleme endişeleri son haftalarda sert satışlara yol açtı.

Nasdaq 100 endeksi geçen hafta yüzde 5,5 değer kaybetti.

Bu, ABD Başkanı Donald Trump'ın Nisan 2025'te küresel gümrük tarifelerini açıklamasından bu yana endekste görülen en sert haftalık düşüş oldu.

Philadelphia Yarı İletken Endeksi ise üst üste sekiz işlem gününü kayıpla tamamladı.

Bu düşüş serisi, Ekim 2008'den bu yana endekste görülen en uzun kesintisiz gerileme olarak kayıtlara geçti.

Yapay zekâ hisselerinde yaşanan yeniden fiyatlama, şirketlerin büyüme potansiyeline ilişkin beklentiler ile mevcut hisse değerlemeleri arasındaki farkı gündeme taşıyor.

Özellikle yüksek faiz ortamında büyük yatırım projelerinin finansman maliyetleri, şirketlerin gelecekteki kârlılığı açısından kritik hale geliyor.

Ken Griffin ve Ray Dalio'dan yapay zekâ balonu uyarısı

Yapay zekâ yatırımlarına ilişkin kuşkular yalnızca kısa vadeli piyasa hareketleriyle sınırlı değil.

Dünyanın önde gelen yatırımcılarından Ken Griffin, piyasaların neredeyse kesin olarak bir yapay zekâ balonunun içinde bulunduğunu savundu.

Griffin'e göre şirketler, teknolojinin ekonomik etkileri ve yatırım kararları konusunda önemli belirsizliklerle karşı karşıya.

Ünlü yatırımcı Ray Dalio da bu ay yaptığı değerlendirmede yapay zekâ sektörünü klasik bir finansal balona benzetti.

Dalio, yükselen faiz oranları ve yatırımcıların varlıklarını nakde dönüştürme ihtiyacının balonun patlama riskini artırdığını belirtti.

Bu açıklamalar, yapay zekâ teknolojisinin uzun vadeli potansiyelinden bağımsız olarak, sektördeki hisse fiyatlarının mevcut ekonomik gerçeklerle ne kadar uyumlu olduğu sorusunu gündeme getiriyor.

Bir teknolojinin gelecekte büyük ekonomik değer yaratması, o teknolojiye yatırım yapan bütün şirketlerin mevcut değerlemelerini haklı çıkardığı anlamına gelmiyor.

Petrol 110 doları aştı: Orta Doğu'da gerilim tırmanıyor

Hisse senedi piyasalarındaki satış baskısını artıran bir diğer gelişme, Orta Doğu'daki askeri gerilimin yeniden yükselmesi oldu.

Suudi Arabistan'daki bir petrol sahasına düzenlenen ve can kayıplarına yol açan saldırının ardından petrol fiyatları yükseldi.

Brent petrol yüzde 1,5 artışla varil başına 110 doların üzerine çıktı.

Saldırı, bölgedeki çatışmaların enerji arzını daha fazla etkileyebileceği endişelerini artırdı.

Hürmüz Boğazı üzerinden yapılan petrol ihracatının son aylarda hızlanmış olması, piyasalardaki arz kaygılarını tamamen ortadan kaldırmış değil.

Enerji altyapısına yönelik yeni saldırılar, üretim ve sevkiyat kapasitesinde ek kesintilere neden olabilir.

Petrol fiyatlarındaki yükseliş, küresel ekonomide enflasyonun yeniden hızlanması riskini de güçlendiriyor.

ABD, Suudi Arabistan'daki bazı personelini geri çekiyor

ABD Dışişleri Bakanlığı, Yemen'deki Husilerin oluşturduğu artan tehdit nedeniyle Suudi Arabistan'da görev yapan acil olmayan personelin ve ailelerinin ülkeden ayrılması talimatını verdi.

Karar, bölgedeki güvenlik risklerinin yükseldiğine işaret ediyor.

Öte yandan New York Times'ın ABD'li yetkililere ve askeri planlar hakkında bilgi sahibi kaynaklara dayandırdığı haberine göre ABD ve İsrail orduları, 3 Kasım'daki Amerikan ara seçimlerinden sonra İran'a yönelik yeni saldırılar için somut planlar hazırladı.

Olası operasyonların İran'ın enerji altyapısını, nükleer tesislerini ve askeri kapasitesini hedef alabileceği belirtiliyor.

Bu iddialar, petrol piyasasında jeopolitik risk priminin yüksek kalmasına neden oluyor.

ABD seçimleri sonrasında İran'a yönelik askeri operasyonların yeniden başlaması halinde enerji fiyatlarında yeni yükselişler yaşanabilir.

Ancak planların hazırlanmış olması, saldırıların kesin olarak gerçekleştirileceği anlamına gelmiyor.

Petrol fiyatlarındaki yükseliş stagflasyon riskini artırıyor

Gama Asset Management Küresel Makro Portföy Yöneticisi Rajeev De Mello, yatırımcıların petrol fiyatlarının 110 doların üzerine çıkmasından rahatsız olduğunu söyledi.

De Mello'ya göre petrol ve enerji ürünlerinin sürekli yeni zirvelere ulaşması, küresel ekonomi açısından stagflasyonist bir ortam yaratıyor.

Stagflasyon, ekonomik büyümenin zayıfladığı veya durgunlaştığı bir dönemde enflasyonun yüksek seyretmesi anlamına geliyor.

Yüksek enerji maliyetleri bir yandan tüketicilerin satın alma gücünü azaltırken diğer yandan şirketlerin üretim ve ulaştırma giderlerini artırıyor.

Bu durum, merkez bankalarının para politikası kararlarını da zorlaştırıyor.

De Mello, petrol opsiyonlarında beklenen oynaklığın yeniden yükseldiğini belirtti.

Bu gelişme, Kuzey Yarımküre'de kış ayları yaklaşırken enerji fiyatlarının geleceğine ilişkin belirsizliğin arttığını gösteriyor.

Altın geriliyor, dolar ve tahviller yatay

Jeopolitik risklerdeki artışa rağmen altın fiyatları düşüşünü sürdürdü.

Altın yüzde 0,7 gerileyerek ons başına yaklaşık 4.110 dolardan işlem gördü.

Böylece değerli metal, hafta boyunca yaşadığı kayıpları genişletti.

ABD Hazine tahvilleri ve dolar ise önemli bir değişim göstermedi.

Altındaki düşüş, artan jeopolitik risklerin her zaman bütün güvenli liman varlıklarında eş zamanlı yükseliş yaratmadığını gösteriyor.

Yatırımcıların likidite ihtiyaçları, faiz beklentileri ve portföy pozisyonları da fiyat hareketlerinde belirleyici olabiliyor.

Güney Kore Merkez Bankası faizleri sabit tuttu

Asya'da para politikası cephesinde Güney Kore Merkez Bankası'nın faiz kararı öne çıktı.

Banka, politika faizini değiştirmedi.

Karar, enflasyonu kontrol altına almak amacıyla gerçekleştirilen ve nadir görülen iki ardışık faiz artışının ardından geldi.

Güney Kore ekonomisi, yarı iletken sektöründeki olağanüstü büyümenin desteğiyle güçlü bir performans sergiliyor.

Ancak bu büyüme aynı zamanda enflasyonist baskıları da artırıyor.

Merkez bankasının faizleri sabit tutması, güçlü ekonomik faaliyet ile fiyat istikrarı arasında denge kurma çabasını yansıtıyor.

Yarı iletken sektöründeki gelişmeler, hem Güney Kore ekonomisi hem de küresel yapay zekâ yatırımları açısından yakından izlenmeye devam edecek.

Microsoft ve Alphabet bilançoları bekleniyor

Teknoloji hisselerinde bir sonraki önemli sınav, gelecek hafta açıklanacak Microsoft ve Alphabet bilançoları olacak.

Bloomberg stratejisti Mark Cranfield, bu iki şirketin sonuçlarına kadar teknoloji sektöründe önemli bilanço açıklamalarının sınırlı kalacağını belirtti.

Cranfield'e göre bu durum, yatırımcıların dikkatini yeniden petrol fiyatlarına ve jeopolitik gelişmelere çevirebilir.

Özellikle ABD'nin Suudi Arabistan'daki bazı diplomatik personelini geri çekmesi, enerji piyasalarındaki risklerin önemini artırıyor.

Microsoft ve Alphabet'in açıklayacağı sonuçlarda ise yapay zekâ yatırımlarının büyüklüğü kadar bu yatırımlardan elde edilen gelirlerin de yakından izlenmesi bekleniyor.

ANALİZ: Piyasaların önünde iki büyük risk var

Asya piyasalarındaki satışlar, küresel yatırımcıların aynı anda iki önemli belirsizlikle karşı karşıya olduğunu gösteriyor.

Birincisi, yapay zekâ sektöründeki yüksek değerlemelerin sürdürülebilirliği.

İkincisi ise Orta Doğu'daki çatışmaların enerji fiyatları üzerinden küresel ekonomiye verebileceği zarar.

Teknoloji şirketleri yapay zekâ yatırımlarını artırdığında finansman maliyetleri ve kârlılık üzerindeki baskı gündeme geliyor.

Harcamalarını azalttıklarında ise yatırımcılar büyüme potansiyelinin zayıflamasından endişe ediyor.

Bu nedenle şirketlerin piyasa beklentilerini karşılaması giderek zorlaşıyor.

Öte yandan petrolün 110 doların üzerine çıkması, enflasyonla mücadelede yeni bir sorun yaratıyor.

Enerji fiyatlarındaki kalıcı yükseliş, merkez bankalarının faiz indirimlerini geciktirebilir ve ekonomik büyümeyi baskılayabilir.

Bu iki riskin aynı anda güçlenmesi, özellikle yüksek değerlemeli teknoloji hisseleri açısından olumsuz bir ortam oluşturuyor.

Sonuç olarak Asya piyasalarında hava bulutlu. Yapay zekâ rallisinin devamı için şirketlerin somut kârlılık göstermesi gerekiyor. Ancak petrol fiyatlarının yükselmeye devam ettiği ve Orta Doğu'da savaş riskinin arttığı bir ortamda küresel risk iştahının hızla toparlanması kolay görünmüyor.

Güldem Atabay ve Atilla Yeşilada tarafından kaleme alınan GADT Raporlarına abone olmak ister misiniz?

Bize e-mail atın: istanbulanalytics@gmail com

Raporlar ücretlidir, yatırım önerisi içermez.