Dünya Ekonomisi
ABD’de Çekirdek Enflasyon Aralık’ta Yavaşladı, Ama Fed’e Rahat Yok
ABD’de Aralık ayı çekirdek tüketici enflasyonu beklentilerin hafif altında gelerek fiyat baskılarında sınırlı bir yavaşlamaya işaret etti. Ancak kira ve hizmet kalemlerindeki katılık, Fed’in yakın vadede faiz indirimine gitmesi beklentilerini canlı tutmaya yetmedi. Piyasalar veriye kayıtsız kalırken, tarife riskleri ve iklim kaynaklı gıda fiyatları küresel enflasyon görünümü açısından yeni belirsizlikler yaratıyor.
Özet:
ABD’de Aralık ayı çekirdek tüketici enflasyonu beklentilerin hafif altında gelerek fiyat baskılarında sınırlı bir yavaşlamaya işaret etti. Ancak kira ve hizmet kalemlerindeki katılık, Fed’in yakın vadede faiz indirimine gitmesi beklentilerini canlı tutmaya yetmedi. Piyasalar veriye kayıtsız kalırken, tarife riskleri ve iklim kaynaklı gıda fiyatları küresel enflasyon görünümü açısından yeni belirsizlikler yaratıyor.
Çekirdek Enflasyon Beklentilerin Altında
ABD Çalışma Bakanlığı’na bağlı Bureau of Labor Statistics (BLS) verilerine göre, Aralık ayında gıda ve enerji hariç çekirdek tüketici fiyat endeksi (TÜFE) aylık bazda %0,2, yıllık bazda ise %2,6 arttı. Her iki veri de piyasa beklentilerinin 0,1 puan altında gerçekleşti.
Fed yetkilileri manşet enflasyonu da izlemekle birlikte, orta-uzun vadeli fiyat eğilimlerini daha iyi yansıttığı için çekirdek enflasyona daha fazla önem veriyor. Bu açıdan bakıldığında, Aralık verisi enflasyonda bir miktar soğumaya işaret etse de, %2’lik Fed hedefinin hâlâ üzerinde kalındığını gösteriyor.
Manşet TÜFE ise aylık %0,3 artarken, yıllık enflasyon %2,7 ile beklentilere paralel gerçekleşti.
Kira ve Hizmet Fiyatları “Yapışkan”
Verinin detayları, Fed’in neden temkinli kalmaya devam edeceğini ortaya koyuyor. Enflasyondaki katılığın ana kaynağı olan barınma (shelter) kalemi Aralık’ta aylık %0,4 arttı. Bu kalem, TÜFE sepetinin üçte birinden fazlasını oluşturuyor ve yıllık artış %3,2 seviyesinde.
Gıda fiyatları aylık %0,7 yükselirken; eğlence, uçak biletleri ve sağlık hizmetlerinde de artışlar kaydedildi. Tarifelere duyarlı bazı gruplarda – özellikle giyim – fiyat artışları dikkat çekti. Buna karşılık, ev eşyaları fiyatları geriledi; bunda Donald Trump’ın bu sektöre yönelik ek gümrük tarifelerini şimdilik geri çekmesi etkili oldu.
BLS’ye göre eğlence harcamalarındaki %1,2’lik aylık artış, 1993’ten bu yana kaydedilen en yüksek artış oldu.
Çekirdek enflasyonu aşağı çeken en önemli unsur ise ikinci el otomobil fiyatlarındaki düşüş oldu.
Fed Beklentileri Değişmedi
Berenberg ABD ekonomisti Atakan Bakiskan, Aralık enflasyon verisinin para politikasında hızlı bir gevşemeye kapı aralamadığını vurguluyor:
“Aralık istihdam raporu, 28 Ocak’taki Fed toplantısında faiz indirimi ihtimalini zaten ortadan kaldırmıştı. Bugünkü enflasyon verisi de bunu değiştirmiyor. Hatta enflasyon ve istihdam verilerinden daha önemli bir unsur var: Fed Başkanı Jerome Powell hakkında başlatılan cezai soruşturma. Bu gelişme, Fed yetkililerine yakın vadede faiz indiriminden kaçınmaları için ek bir gerekçe sunabilir. Piyasalar, bu aşamada yapılacak bir faiz indirimini siyasi baskının sonucu olarak yorumlayabilir ve para politikasının iletim mekanizması zarar görebilir. Bu yıl Fed’den yalnızca Haziran ayında tek bir faiz indirimi bekliyoruz.”
Piyasalar Tepkisiz
Veri sonrası piyasa tepkisi son derece sınırlı kaldı. Ne Wall Street endeks vadeli işlemleri ne de Fed fonları vadeli kontratları anlamlı bir hareket sergiledi.
Salı günü S&P 500 ve Nasdaq-100 vadeli kontratları yatay seyrederken, Dow Jones Industrial Average vadeli kontratları yaklaşık 67 puan (%0,1) geriledi. Yatırımcılar bir yandan enflasyon verisini sindirirken, diğer yandan dördüncü çeyrek bilanço sezonundan gelecek ilk sonuçlara odaklandı.
Küresel Enflasyon: Tarifeler ve İklim Riski
Küresel ölçekte enflasyon, zayıf enerji fiyatları ve Çin kaynaklı deflasyonist baskılar sayesinde dizginlenmiş görünüyor. Ancak birçok uzmana göre, 2025’te tırmanan “tarife savaşlarının” fiyatlar üzerindeki tam etkisi henüz netleşmiş değil.
Trump’ın tarifeleri dış politikada bir baskı aracı olarak kullanmaya devam etmesi, dezenflasyon sürecini raydan çıkarabilecek bir risk olarak öne çıkıyor. Nitekim Trump, yalnızca bu hafta İran ile ticaret yapan ülkelere %25 gümrük tarifesi uygulama tehdidinde bulundu.
Bir diğer risk ise iklim. Food and Agriculture Organization (FAO) verilerine göre küresel gıda emtia fiyatları 2025’te yalnızca %5,4 arttı. Ancak dünyanın farklı bölgelerinde süren kuraklık koşullarının devam etmesi halinde, bu artış hızının ivmelenmesi olasılığı giderek yükseliyor.
Atilla Yeşilada ve Güldem Atabay tarafından kaleme alınan özel raporlarımıza abone olmak ister misiniz? Raporlarımız kurumsal müşterilere yöneliktir. Abonelik ücretlidir. Koşulları öğrenmek için bize e-mail atın: [email protected]
