Ekonomi Yönetiminin ‘Kur Freni’ Faturası Kabardı: KKM’nin Toplam Maliyeti 2,6 Trilyon Lirayı Aştı

Döviz kurundaki yükselişi durdurmak amacıyla 2021 sonunda devreye alınan Kur Korumalı Mevduat (KKM) sisteminin Türkiye ekonomisine yüklediği toplam maliyet netleşti. Yapılan hesaplamalara göre, uygulamanın başladığı günden bugüne kadar ödenen toplam tutar güncel değerlerle 59,1 milyar dolara ulaştı.

Aralık 2021 tarihinde finansal istikrarı sağlamak iddiasıyla hayata geçirilen ve Ağustos 2025’e kadar devam eden KKM süreci, kamu maliyesinde devasa bir delik açtı. Toplamda 1 trilyon 465 milyar liralık nakit çıkışının yaşandığı sistemde, bu tutarın güncel kur seviyelerine uyarlanmış faturası 2 trilyon 643 milyar lira olarak kayıtlara geçti.

Aslan Payı Merkez Bankası’nın

Sistemin finansal yükü büyük oranda Türkiye Cumhuriyet Merkez Bankası (TCMB) omuzlarına bindi. Verilere göre:

• Merkez Bankası: Güncel kurlarla toplam 1 trilyon 736 milyar liralık bir yük üstlendi. Özellikle 2023 yılında tek başına 833 milyar liralık ödeme yaparak sistemin ana finansörü oldu.

• Hazine: Uygulama süresince Hazine’den çıkan paranın güncel karşılığı ise 362 milyar lira olarak hesaplandı.

Yıllara Göre Artan Maliyet ve Rekor Zarar

KKM ödemeleri yıllar geçtikçe katlanarak arttı.2022 yılında Hazine ve Merkez Bankası toplamda yaklaşık 165 milyar lira ödeme yaparken, 2023 yılında bu rakam ortalama kurla 37,6 milyar dolara (893 milyar TL) fırladı.

Uygulamanın tasfiye süreciyle birlikte 2024 ve 2025 yıllarında da yüz milyarlarca liralık ödemeler devam etti. Bu devasa transferler, Merkez Bankası’nın bilançosuna da ağır bir darbe vurdu. Bankanın 2025 yılındaki zararı 1 trilyon 65 milyar lira ile rekor seviyeye ulaştı.

59 Milyar Dolarlık Kaynak Transferi

Ekonomistlerin hesaplamalarına göre, sistemin Türkiye’ye toplam maliyeti yaklaşık 59,1 milyar dolar. Sadece Merkez Bankası’nın bu süreçte yaptığı ödemelerin dolar bazındaki karşılığı ise 54,9 milyar doları aşmış durumda. Uzmanlar, KKM’nin dövizi dizginleme görevini kısa vadede yerine getirse de, orta ve uzun vadede kamu kaynaklarında yarattığı bu tahribatın etkilerinin uzun süre hissedileceğini belirtiyor.