SABAH Raporu: Petrol Ateşi ile Yapay Zekâ Coşkusu Arasında Sıkışan Piyasalar

ABD ile İran arasında yeniden yükselen gerilim petrol fiyatlarını yukarı iterken, küresel piyasalar bir yandan enerji kaynaklı enflasyon riskini, diğer yandan yapay zekâ yatırımlarının sürüklediği büyüme hikâyesini fiyatlıyor. Hürmüz Boğazı çevresindeki çatışmalar Brent petrolü yeniden 100 doların üzerine taşırken, Asya borsaları ise yarı iletken ve yapay zekâ hisseleri öncülüğünde tarihi yükselişler yaşıyor. Gözler bugün açıklanacak ABD istihdam verisine çevrilmiş durumda.

ABD ile İran arasında ateşkese rağmen yeniden çatışma yaşanması, piyasalarda son günlerde oluşan iyimser havayı sınırlı da olsa bozdu.

İran, ABD’nin Hürmüz Boğazı çevresinde saldırı düzenlediğini ve buna karşılık verdiğini açıklarken, Washington ise operasyonların meşru müdafaa kapsamında yapıldığını savundu.

Buna rağmen ABD Başkanı Donald Trump’ın ateşkesin hâlâ geçerli olduğunu söylemesi, piyasaların en azından şimdilik tam ölçekli bir savaş senaryosunu fiyatlamasını engelliyor.

Piyasalarda şu an hâkim görüş; tarafların hem çatışma hem de müzakere mesajı vermeye devam ettiği, ancak en kötü senaryonun henüz masada olmadığı yönünde şekilleniyor.

Petrol Yeniden 100 Doların Üzerinde

Küresel petrol ve LNG ticaretinin can damarı olan Hürmüz Boğazı’ndaki riskler enerji piyasalarını yeniden baskı altına aldı.

Brent petrolün varil fiyatı dün gün içinde 96 dolar seviyelerine kadar geriledikten sonra geceyi yeniden 100 dolar civarında tamamladı. Sabah saatlerinde ise fiyatların 101 dolar seviyesine yükseldiği görülüyor.

ABD ile İran arasında yeniden başlayan çatışmalar petrol fiyatlarında kontrollü ama yukarı yönlü bir reaksiyon yarattı.

Piyasanın ilk tepkisi panik değil, temkinli endişe şeklinde okunuyor.

Uzmanlar, enerji fiyatlarındaki yükselişin küresel enflasyon üzerinde yeni baskı oluşturabileceği konusunda uyarıyor.

Altın ve Gümüşte Güçlü Seyir

Jeopolitik risklerin artması kıymetli metalleri desteklemeye devam ediyor.

Son iki günde sert yükseliş yaşayan gümüşün ons fiyatı 82 dolar seviyesinin üzerine çıkarak yaklaşık yüzde 13 değer kazandı. Dün akşam risk algısının yeniden yükselmesiyle bir miktar geri çekilme yaşansa da gümüş hâlâ 80 dolar civarında işlem görüyor.

Altının ons fiyatı ise gün içinde 4.765 doları test ettikten sonra sabah saatlerinde 4.725 dolar seviyelerine çekildi.

Petrol ve kıymetli metaller birlikte değerlendirildiğinde, piyasaların hâlâ “kontrollü risk” senaryosunu fiyatladığı görülüyor.

Yapay Zekâ Rüzgârı Asya Borsalarını Taşıyor

Jeopolitik risklere rağmen küresel piyasalarda asıl güçlü hikâye hâlâ yapay zekâ teması olmaya devam ediyor.

Özellikle yarı iletken üreticilerine yönelik yoğun talep Asya borsalarında tarihi yükselişler yarattı.

Güney Kore borsası haftalık bazda yüzde 12’den fazla yükselerek 2008’den bu yana en güçlü performansını sergilerken, Tayvan borsası yüzde 7, Tokyo borsası ise yüzde 4,5 değer kazandı.

Yükselişin merkezinde ise teknoloji devleri yer alıyor.

Samsung Electronics hisseleri bu yıl yüzde 120 yükselerek ilk kez 1 trilyon dolar piyasa değerine ulaştı ve Güney Kore tarihinin bu seviyeye çıkan ilk şirketi oldu.

SK Hynix hisselerinde de benzer şekilde güçlü yükseliş dikkat çekiyor.

Bu tablo, yatırımcıların savaş ve enerji şokuna rağmen yapay zekâ hikâyesini satın almaya devam ettiğini gösteriyor.

Yapay Zekâ Korkuları Şimdilik Gerçekleşmiyor

Piyasaların dikkatle izlediği bir diğer konu ise yapay zekânın iş gücü piyasasına etkisi.

Özellikle yazılım mühendisliği, muhasebe, müşteri hizmetleri ve finans sektörlerinde işe alımların devam etmesi, yapay zekânın kısa vadede kitlesel işsizliğe yol açmadığına işaret ediyor.

Birçok ekonomist gibi piyasalar da şimdilik yapay zekâyı istihdamı tamamen yok eden değil, verimliliği artırarak yeni iş alanları oluşturan bir dönüşüm olarak görüyor.

Bu nedenle yatırımcılar yapay zekâ temasını büyüme ve kârlılık hikâyesi olarak fiyatlamayı sürdürüyor.

Gözler ABD İstihdam Verisinde

Piyasaların bugünkü ana gündem maddesi ise ABD’de açıklanacak tarım dışı istihdam verisi olacak.

Fed’in hem fiyat istikrarı hem de tam istihdam hedefi nedeniyle veri büyük önem taşıyor.

ABD’de işsizlik oranı hâlen yüzde 4,3 ile tarihsel olarak düşük seviyelerde bulunuyor. Ancak piyasa beklentileri işe alımlarda belirgin yavaşlamaya işaret ediyor.

Reuters analizine göre Mart ayında istihdam artışı son altı yılın en hızlı seviyesine ulaşmıştı. Ancak Nisan ayında tarım dışı istihdam artışının yalnızca 62 bin kişi seviyesinde gerçekleşmesi bekleniyor.

Öte yandan ABD’de benzin fiyatlarının şubat sonundan bu yana yüzde 40’tan fazla artarak galon başına 4 doların üzerine çıkması, enerji şokunun tüketiciye yansımaya başladığını gösteriyor.

Bugünkü veri, Fed’in faiz politikası açısından kritik sinyaller verebilir.

Küresel Piyasalarda Temkinli Seyir

ABD borsaları dün geceyi hafif kayıplarla tamamlarken, Asya piyasalarında sabah saatlerinde yüzde 1 civarında satışlar görülüyor.

Buna karşın ABD vadeli endekslerinde sınırlı yükseliş dikkat çekiyor.

ABD 10 yıllık tahvil faizinin yüzde 4,40 seviyesine yaklaşmasıyla dolar da hafif değer kazandı.

DXY endeksi yükselirken, euro/dolar paritesi 1,1730 seviyesine geriledi.

Bitcoin ise 79 bin dolar seviyelerinde işlem görüyor.

Kıymetli metallerde yaşanan geri çekilmeye rağmen yatırımcıların uzun pozisyonlarını korumaya devam ettiği görülüyor.

Teknik olarak gümüşte 76 dolar, altında ise 4.600 dolar seviyeleri kritik destek noktaları olarak izleniyor.

Borsa İstanbul Rekor Tazeledi

Küresel Dev Duyurdu: Türk Lirası’nda Yeni Dönem! İşte Goldman Sachs’ın Kritik TL Raporu

 

Türk mali piyasaları ise küresel dalgalanmalara rağmen görece güçlü görünümünü koruyor.

Borsa İstanbul’da bankacılık endeksi yüzde 1,8 yükselirken, BIST 100 endeksi yüzde 0,8 prim yaparak yeni rekor seviyelere ulaştı.

USD/TRY kuru hafta sonu fonlama etkisiyle pazartesi valörlü işlemlerde 45,32 seviyesine yükselirken, Türkiye’nin CDS risk primi 230 baz puan seviyesine geriledi.

Gösterge iki yıllık tahvil faizi ise yüzde 40,70 seviyesine hafif geri çekildi.

Piyasalar bugün hem ABD istihdam verisini hem de hafta sonu Orta Doğu’da yaşanabilecek gelişmeleri dikkatle izleyecek.

TCMB Verileri Ne Söylüyor?

Türkiye Cumhuriyet Merkez Bankası’nın haftalık verileri, döviz piyasasında dalgalı ancak büyük ölçüde dengeli bir görünüm olduğunu gösteriyor.

TCMB’nin net yabancı para pozisyonu 4 Mayıs valörlü işlemlerde 4,4 milyar dolar geriledikten sonra son iki iş gününde yaklaşık 3 milyar dolar toparlandı.

6 Mayıs itibarıyla net rezerv pozisyonu 27,4 milyar dolar seviyesinde bulunuyor.

Yurt içi yerleşiklerin döviz mevduatlarında 2,4 milyar dolarlık azalma görülürken, yabancı yatırımcıların menkul kıymet pozisyonunda yaklaşık 400 milyon dolarlık çıkış yaşandı.

Veriler genel olarak piyasalarda güçlü yön değişimi sinyali vermiyor.

Trump’ın Çin Ziyareti Piyasalarda Yeni Umut Yarattı

Piyasaların yakından izlediği bir diğer gelişme ise Donald Trump yönetiminin gelecek hafta Çin’e yapacağı ziyaret olacak.

Trump’ın Nvidia, Apple, Boeing ve ExxonMobil gibi şirketlerin CEO’larını da heyete dahil etmesi dikkat çekiyor.

Özellikle Boeing için konuşulan 500 adetlik 737 MAX siparişi, küresel ticaret açısından önemli bir gelişme olarak değerlendiriliyor.

Bu temaslar, ABD ile Çin arasındaki rekabetin tamamen kopuş yerine kontrollü ekonomik dengeye evrilebileceği beklentisini güçlendiriyor.

Küresel piyasalar şu an tam da bu iki tema arasında yön arıyor: Bir tarafta savaş ve enerji şoku, diğer tarafta yapay zekâ ve teknoloji odaklı büyüme hikâyesi.

Emre Değirmencioğlu, Kıbrıs İktisat Bankası