Türkiye’nin yenilenen dolar iştahı Goldman’ı alarma geçirdi

Türkiye’de yerleşiklerin yeniden dolar almaya başlaması, Merkez Bankası’nın dünyanın en yüksek enflasyon oranlarından biriyle mücadelesini zorlaştırırken, Goldman Sachs Group Inc. de dahil olmak üzere yatırımcıları lira varlıklarının değerinde erozyona karşı alarma geçirdi.

Barclays Plc’nin Merkez Bankası ve bankacılık regülatörü verilerinden yaptığı hesaplamalara göre, önceki beş hafta içinde yerleşiklerin döviz mevduatları 4,1 milyar dolar arttı ve talebin çoğu şirketlerden geldi. Barclays ekonomisti Ercan Erguzel’e göre bu durum “önemli bir trend değişikliğine” işaret ediyor olabilir.

Mart ayından bu yana döviz mevduatları, yerel para birimi varlıklarına ve yetkililerin lirayı nispeten istikrarlı tutma kabiliyetine olan güvenin artmasıyla 24 milyar dolar kadar düşmüştü. Lira bu yıl dolar karşısında yaklaşık %13 değer kaybetti ve aylık kayıplar enflasyon oranının altında kaldığı için reel olarak değer kazandı.

Goldman ekonomistleri Clemens Grafe ve Başak Edizgil, dolarizasyonun başlamasının “kötüleşen beklentilerin göstergesi” olduğunu söyledi. İlk faiz indiriminin Eylül ayında yapılmasını bekleyen Goldman, dolara yönelişteki ivmenin ve enflasyonist baskılardaki artışın gecikmeli bir gevşeme döngüsüne yol açabileceğini söyledi.

Türkiye’nin ekonomi politikası hakkında doğrudan bilgi sahibi olan bir kişiye göre, dolar hesaplarına bir dereceye kadar dönüşüm bekleniyordu ve şu anda plana göre ilerliyor. Söz konusu kişi, dolar mevduatlarındaki artışın, yetkililerin ve bankaların Türk tasarruf sahiplerini hükümetin döviz kurundaki kayıpları telafi eden KKM lira tasarruf programından çıkarmaya çalışması ve şirketlerden gelen mevsimsel talebin artmasıyla ortaya çıktığını söyledi.

Mevduat Oranları

Yetkililer sıkı para politikasını sürdürerek ve mevduat oranlarının cazip ve yüksek oranları yansıtıcı olmasını sağlayarak lira cinsinden daha fazla tasarrufu teşvik etmeye çalışıyor. Yine de, üç aya kadar vadeli TL mevduatların ağırlıklı ortalama faiz oranı, Nisan ayının başında %69 civarında zirve yapmasından bu yana çoğunlukla düşüyor ve 9 Ağustos itibariyle %59’a geriledi.

ABD para birimine olan talebin arttığının bir işareti olarak, İstanbul Kapalıçarşı’daki tüccarlar Çarşamba sabahı bankalararası piyasa oranından daha yüksek bir oranda dolar satıyorlardı. Bu haftanın başlarında, devlet bankaları da artan iç talebi karşılamak için döviz satışlarını artırdı ve kurumsal politikayı gerekçe göstererek adlarının açıklanmaması koşuluyla konuşan tüccarlara göre Pazartesi ve Salı günleri yaklaşık 3 milyar dolar sattı. Türk lirası offshore gecelik faizleri Pazartesi günkü %41,5 seviyesinden %49,3’e sıçrayarak bazı uzun pozisyonların çözüldüğüne işaret etti.

Dolar tercihindeki artış, hanehalkının enflasyon beklentilerinin geçen ay yükselmesinin ardından geldi. Bu beklentiler halihazırda yetkililerin öngördüğü patikadan çok daha yüksekti.

Merkez Bankası Salı günü yaptığı açıklamada para politikasını şekillendirirken bu beklentilere daha da fazla önem vereceğini belirtti. Yetkililer şimdilik faiz indirimlerinin zamanlamasını tartışmaktan kaçınarak, beklentilerde iyileşme ve aylık enflasyonda sürekli bir düşüş görmeleri gerektiğini söylediler.

Morgan Stanley ekonomisti Hande Küçük, Para Politikası Kurulu’nun Salı günkü açıklamasının “faizleri daha uzun süre yüksek tutma niyetine işaret ettiğini ve yakın vadede başlayacak gevşeme adımlarına ilişkin beklentileri erteleme amacını yansıttığını” söyledi.