Gece yarısı Türkiye Cumhuriyeti Merkez Bankası (TCMB), zorunlu karşılık düzenlemesinde yeni bir değişikliğe gitti. Yeni düzenlemeye göre, döviz hesabından TL hesabına dönüşüm için belirlenen oranı tutturamayan bankaların ilave zorunlu karşılık yükümlülüğü artırıldı. Ödemeler dengesi krizinden korkan kamu, özel sektörün elindeki dövizi TCMB’nin kasasına aktarmak için her yolu deniyor….
Daha önce sadece bireysel hesapları kapsayan dövizden TL’ye dönüşümde belli oranı yakalama şartı, tüzel kişi ve şirket hesapları için de geçerli oldu.
Merkez Bankası’nın Zorunlu Karşılıklar Hakkında Tebliğ’inde yer alan değişiklikte “gerçek kişi” ibaresi, “gerçek ve tüzel kişi” olarak değiştirilirken, açıklamada şöyle denildi:
Gerçek ve tüzel kişi değişim oranı ayrı ayrı yüzde 10’un altında kalan bankalar ilave olarak 5 puan, yüzde 10 ila 20 arasında olan bankalar ilave olarak 3 puan zorunluk karşılığı hesaplama dönemini izleyen ilk zorunlu karşılık tesis döneminde başlamak üzere tesis eder, Gerçek veya tüzel kişi dönüşüm oranı hesaplanamayan bankalar için Merkez Bankasınca belirlenen usul ve esaslar dikkate alınır.” (T24.com.tr)
TCMB genelgesi halihazırda websitesinde yok, hukuki geçmiş için linki tıklayın
TCMB’nin hayata geçirdiği yeni tebliğle yalnız vatandaş değil, şirketlerin de döviz hesaplarının azaltılması amaçlanıyor. Bu değişimi faiz ayarlamaları ile sağlamayan TCMB ve resmen sermaye kontrolleri ilan etmekten çekinen hükümet, çareyi bankalara baskıyı artırmakta buluyor.
Ek zorunlu karşılıkların getirisi düşük olduğu için, bankalar kar marjlarını korumak amacıyla müşterilerine dövizden TL’ye dönmeleri için baskı yapacak; bazı bankalar yüksek montanlı döviz alım emirlerini uygulamaya koymayarak tepki verebilir.
Bankacılık sisteminde ne oluyor? İlkin, Rusya’dan beklenen fonların bir türlü gelmediği ve dış ticaret açığındaki genişlemenin önlenemediği bu günlerde, TCMB’nin yetersiz döviz rezervini artırmak için her yola başvuruluyor. İkincisi, bankaların doğal faaliyetlerine çok sıkı kısıtlamalar getirilerek sistemin etkin biçimde mevduat toplaması ve kredi dağıtması engelleniyor. Son olarak da, gayri resmi olarak özel sektörün döviz tutmasına gittikçe ağırlaşan kısıtlamalar getiriliyor.
Hükümetin seçim kadar ödemeler dengesi krizinden korktuğu; ve bu felaketi önlemek için ilerleyen aylarda daha da sert önlemler almasını bekleriz.
Erol Taşdelen: BANKALARDA, ‘İHRACATIN YOKSA KREDİ DE YOK’ DÖNEMİ BAŞLADI
Temmuz dış ticaret açığında rekor yüzde 147 artış!
Kamudan özel sektöre kıskaç! & Büyük bir telaş başladı | Erdal Sağlam
