Türkiye ile Çin arasında sosyal medya savaşı: Patrick Yıldız yüzünden başlayan kavga dünyaya yayıldı!

Türkiye ile Çin arasında X platformunda başlayan ve kısa sürede uluslararası boyut kazanan mizah savaşı sosyal medyanın gündemine oturdu. SüngerBob karakteri Patrick Yıldız'ın Türk bayrağıyla ilişkilendirildiği bir paylaşımın tetiklediği tartışma, Çin Seddi'nden Göktürklere, Uygur Türklerinden ekonomik rekabete kadar uzandı. Japon, Tayvanlı ve Azerbaycanlı kullanıcılar da tartışmaya katılırken, Çin kaynaklı olduğu öne sürülen yapay zekâ botlarının kavgayı körüklediği iddiaları gündeme geldi.

Her şey Patrick Yıldız ve Türk bayrağıyla başladı

Türkiye ile Çin arasında diplomatik bir kriz yok. Ancak sosyal medyada iki ülkenin kullanıcıları arasında adeta savaş çıktı!

19 Ekim'de Çinli bir kullanıcının X platformunda yaptığı mizahi paylaşım, beklenmedik ölçekte uluslararası bir tartışmaya dönüştü.

Paylaşımda, ünlü çizgi film SüngerBob KareŞort karakterlerinden Patrick Yıldız, paraşütle Türk bayrağının yanında süzülürken gösteriliyordu.

Çinli kullanıcı, Türk bayrağındaki ay ve yıldızın çizgi film karakterinden esinlenip esinlenmediğini sorarak Türk kullanıcılarla alay etti.

Ancak beklediği yanıtın çok ötesinde bir tepkiyle karşılaştı.

Türk kullanıcılar da Çin'in tarihini, kültürel sembollerini ve siyasi figürlerini hedef alan mizahi paylaşımlarla karşılık verdi.

Kısa sürede binlerce paylaşımın yapıldığı tartışma, sosyal medyada "Birinci Twitter Savaşı" ve "Türkiye-Çin Meme Savaşı" olarak anılmaya başladı.

Türklerden Çinlilere: Çin Seddi'ni neden yaptınız?

Türk kullanıcıların en çok başvurduğu tarihsel göndermelerden biri Çin Seddi oldu.

Çok sayıda kullanıcı, Çin Seddi'nin eski Türk topluluklarının akınlarından korunmak amacıyla inşa edildiğini öne süren espriler paylaştı.

Göktürkler, Hunlar ve Orta Asya'nın göçebe imparatorlukları hakkındaki tarihsel tartışmalar kısa sürede sosyal medya kavgasının merkezine yerleşti.

Çinli kullanıcılar ise günümüz Anadolu Türkleri ile antik bozkır toplulukları arasında doğrudan özdeşlik kurulmasına itiraz etti.

Bazı paylaşımlarda Çin Seddi'nin yüzyıllar boyunca farklı göçebe topluluklara karşı inşa edildiği hatırlatılırken, Tang Hanedanı'nın Orta Asya'daki askeri başarılarına göndermeler yapıldı.

Tarihsel gerçekler ise sosyal medya mizahından daha karmaşık. Çin Seddi farklı dönemlerde, farklı hanedanlar tarafından çeşitli kuzeyli topluluklara karşı inşa edildi. Hunlar ile günümüz Türkleri arasındaki tarihsel ve etnik ilişkiler de akademik tartışmaların konusu.

Ancak sosyal medya kullanıcıları için tarihsel ayrıntılardan çok, karşı tarafa en yaratıcı yanıtı vermek önemliydi.

Tartışmaya Doğu Türkistan ve Uygurlar da girdi

Başlangıçta çizgi film karakterleri ve tarihi esprilerle ilerleyen tartışma, kısa sürede siyasi bir boyut kazandı.

Türk kullanıcılar, Çin'in Sincan Uygur Özerk Bölgesi'ndeki politikalarını gündeme taşıdı.

Doğu Türkistan bayrakları paylaşılırken, Uygur Türklerinin kültürel hakları ve Pekin yönetiminin bölgedeki uygulamaları eleştirildi.

Bazı Türk yorumcular, Çin kaynaklı hesapların Türkiye ile Uygurlar arasındaki tarihsel ve kültürel bağları hedef alan paylaşımlar yaptığını ileri sürdü.

Böylece başlangıçta eğlenceli bir sosyal medya atışması olarak görülen olay, ulusal kimlik, egemenlik ve insan hakları tartışmasına dönüştü.

Çinliler Türk lirasını hedef aldı

Tarihi tartışmaların ardından sıra günümüz ekonomilerine geldi.

Çinli kullanıcılar, Türkiye'nin ekonomik sorunları ve Türk lirasındaki değer kaybıyla ilgili alaycı paylaşımlar yaptı.

Türk kullanıcılar ise Çin'in kültürel sembollerini, siyasi sistemini ve uluslararası ilişkilerini hedef alan mesajlarla karşılık verdi.

İki ülkenin ekonomik büyüklükleri, teknoloji şirketleri, uluslararası markaları ve kültürel etkileri karşılaştırılmaya başlandı.

Tartışma öyle bir noktaya ulaştı ki sinema ve televizyon yapımlarının IMDb puanları bile ülkeler arasındaki rekabetin malzemesi haline geldi.

Kısacası, bir çizgi film karakteriyle başlayan kavga, ekonomi ve popüler kültür üzerinden ulusal prestij yarışına dönüştü.

Japonlar, Tayvanlılar ve Azerbaycanlılar da savaşa katıldı

Sosyal medya kavgası kısa sürede Türkiye ve Çin sınırlarını aştı.

Japon kullanıcıların bir bölümü Türk hesaplarına destek veren paylaşımlar yaparken, Tayvanlı kullanıcılar da Çin'i hedef alan mizahi içeriklerle tartışmaya dahil oldu.

Azerbaycanlı, İspanyol ve Hint kullanıcıların da çeşitli paylaşımlarla tartışmaya katıldığı bildirildi.

Özellikle Japon ve Tayvanlı hesapların Çin karşıtı esprileri, başlangıçtaki ikili tartışmanın uluslararası bir sosyal medya olayına dönüşmesine katkıda bulundu.

Ancak bu paylaşımlar herhangi bir ülkenin resmi tutumunu yansıtmıyor. Tartışmaya katılan hesapların görüşlerini ulusal kamuoylarının tamamına mal etmek de mümkün değil.

İşin içinde Çin'in yapay zekâ botları mı var?

Olayın en dikkat çekici boyutlarından biri, tartışmaya katılan hesapların gerçek kullanıcı olup olmadığına ilişkin iddialar.

Bazı sosyal medya kullanıcıları, Çin kaynaklı görünen binlerce hesabın yapay zekâ tarafından üretilen içeriklerle tartışmayı körüklediğini öne sürdü.

İddialara göre bu hesapların bir bölümü sahte Türkçe isimler kullanarak Türk kullanıcılar arasında görüş ayrılıkları yaratmaya çalıştı.

Çin'de kamuoyunu yönlendirmek amacıyla organize biçimde faaliyet gösterdiği ileri sürülen çevrimiçi hesap ağları, zaman zaman "internet su ordusu" olarak tanımlanıyor.

X platformunun daha önce Çin bağlantılı olduğu bildirilen yapay zekâ destekli sahte hesap ağlarına yönelik operasyonları da mevcut tartışmada şüpheleri artırdı.

Bununla birlikte, Türkiye-Çin sosyal medya kavgasının organize bir Çin operasyonu tarafından başlatıldığını veya yönlendirildiğini kesin biçimde ortaya koyan bağımsız ve doğrulanmış kanıt bulunmuyor.

Bot iddiaları ile gerçek kullanıcıların kendiliğinden başlattığı mizahi paylaşımlar arasında ayrım yapmak önem taşıyor.

Otomatik çeviri kavganın büyümesini kolaylaştırdı

Tartışmanın bu kadar hızlı yayılmasında X'in otomatik çeviri özelliklerinin de rol oynamış olabileceği değerlendiriliyor.

Türkçe ve Çince bilmeyen kullanıcılar, platformun çeviri araçları sayesinde birbirlerinin paylaşımlarını anında okuyup yanıtlayabildi.

Ancak mizah, argo ve kültürel göndermeler her zaman doğru çevrilemiyor.

Bir dilde açıkça şaka olarak algılanan ifade, başka bir dile çevrildiğinde hakaret veya siyasi saldırı gibi görünebiliyor.

Bu durumun tartışmanın sertleşmesine katkıda bulunmuş olması mümkün.

Yine de ilk paylaşımın bir çeviri hatası nedeniyle yanlış anlaşıldığına ilişkin doğrulanmış bir bulgu bulunmuyor.

Sosyal medyanın ilk uluslararası mizah savaşı mı?

Türkiye ile Çin arasındaki tartışma, sosyal medya çağında ulusal kimliklerin nasıl hızla dijital rekabete dönüşebildiğini gösteren ilginç bir örnek oluşturuyor.

Ortada iki devlet arasında yaşanan diplomatik bir kriz veya askeri gerilim yok.

Buna rağmen milyonlarca insanın erişebildiği bir platformda, çizgi film karakterleri üzerinden başlayan atışma birkaç gün içinde tarih, ekonomi, jeopolitik ve insan hakları tartışmalarına uzandı.

Üstelik yapay zekâ tarafından üretilmiş olabilecek içeriklerin ve sahte hesapların varlığına ilişkin şüpheler, gelecekte benzer tartışmaların ne ölçüde kendiliğinden gelişeceği sorusunu da gündeme getiriyor.

Sonuçta Türkiye ile Çin arasındaki sosyal medya savaşının kazananı henüz belli değil. Ama bir şey kesin: Patrick Yıldız'ın uluslararası ilişkiler gündemine gireceğini herhalde kimse tahmin etmiyordu!

Turkiye Today, Grog, Gemini

Güldem Atabay ve Atilla Yeşilada tarafından kaleme alınan GADT Raporlarına abone olmak ister misiniz?

Bize e-mail atın: istanbulanalytics@gmail com

Raporlar ücretlidir, yatırım önerisi içermez.