Trump’tan AB’ye Kanada tehdidi

ABD Başkanı Donald Trump, Avrupa Birliği’nin Kanada’ya ilk "Ortak Üye" statüsü verme önerisini ilerletmesi halinde sert gümrük vergileri uygulamakla veya AB ile ticareti tamamen durdurmakla tehdit etti. Avrupa Komisyonu ise planın "kimseye karşı yöneltilmediğini" vurguladı.

Trump, Avrupa Komisyonu Başkanı Ursula von der Leyen tarafından sunulan öneriye ilişkin gazetecilere yaptığı açıklamada, "Bu saçmalık" dedi ve ekledi: "Eğer bu yolda ilerlerlerse ve bunda herhangi bir düşmanca tutum görürsem, çok sert gümrük vergileri koyarım ya da Avrupa ile ticareti keserim."

Von der Leyen, Kanada Başbakanı Mark Carney’nin huzurunda, Ottawa ile ilişkilerin Avrupa Birliği bünyesinde "Ortak Üye" seviyesine çıkarılmasını teklif etmiş ve "Kanada ile ilişkileri mümkün olan en yüksek seviyeye çıkarmak istiyoruz; bu nedenle Kanada’nın AB’nin ilk ortak üyesi olma ihtimalini araştırmak üzere sizinle çalışmak isterim" ifadelerini kullanmıştı.

Ayrıca Kanada’nın kurmayı planladığı "Avrupa Güvenlik Konseyi"ne katılması önerisinde de bulundu.

"Yapay zekadan iklim değişikliğine, Arktik bölgesinden jeopolitiğe kadar dünyaya aynı gözle bakıyoruz" diyen Von der Leyen, Ottawa ve Brüksel’e "ortak bir gelecek inşa etme" çağrısında bulundu. Carney’nin Atlas Okyanusu’nun iki yakası arasında "benzersiz bir ittifak" kurulmasından bahsetmesinin ardından Von der Leyen, "ortaklıklarımızı yeniden şekillendirmenin bir zorunluluk olduğunu" kaydetti.

Brüksel’de ise Avrupa Komisyonu Ticaret Sözcüsü Olof Gill, Trump’ın planı "düşmanca" olarak nitelendirdiği tehditlerine yanıt vererek, "Kanada ile ortaklığımızı güçlendirme önerisi kimseye karşı yöneltilmemiştir" açıklamasını yaptı.

Washington ile ticaret savaşı yürüten Kanada yeni ortaklar arayışındayken, Avrupa ise ABD ile yaşanan gerilim ve Çin ile rekabet ortamında diğer ortaklarla ilişkilerini pekiştirmeye çalışıyor.

Carney’nin ofisinden yapılan açıklamada, "Giderek daha tehlikeli ve bölünmüş hale gelen bir dünyada Kanada, güvenilir ortaklarıyla ilişkilerini derinleştirmektedir" denildi.

Tamamlayıcı Kapasiteler ve İhtiyaçlar

AB antlaşmaları "Ortak Üye" diye bir statü öngörmüyor; ancak Almanya yakın zamanda Kiev’in oy hakkı olmaksızın bazı bakanlık toplantılarına veya AB zirvelerine katılmasına izin verecek şekilde bu statünün Ukrayna’da uygulanmasını önermişti.

Avrupa Parlamentosu’nun Alman üyesi Tobias Cremer, "Bunun tam olarak ne anlama geldiğini henüz bilmiyoruz" dedi ancak daha yakın bir ittifak kurmanın "özünde mantıklı" olduğunu ekledi.

Ottawa ve Brüksel; yapay zeka, enerji, kritik hammaddeler, savunma ve ticaret alanlarında iş birliğini genişletmeyi tartışıyor.

Kanada’nın AB Büyükelçisi Jonathan Wilkinson, tarafların "egemenliğimizi güvence altına almak için stratejik öneme sahip olan, tamamlayıcı kapasitelerimizin ve ihtiyaçlarımızın bulunduğu" alanları inceleyeceğini belirtti.

AB ile Kanada arasındaki ticaret hacmi, gümrük vergilerinin çoğunu kaldıran serbest ticaret anlaşması sayesinde 2016’dan bu yana %80 arttı.

Kanada bu yıl, AB’nin savunma tedarik programı "SAFE"e katılan Birlik dışındaki ilk ülke oldu.

Wilkinson, Ottawa’nın "sadece bir serbest ticaret ilişkisinin ötesine geçmeyi ve bu ilişkiyi her alanda derinleştirmeyi" hedeflediğini ifade etti. Kanada ve AB ayrıca stratejik madenlerle ilgili projelerin finanse edilmesini, iş gücü hareketliliği ve öğrenci değişiminin kolaylaştırılmasını ve Ottawa’nın Ukrayna’ya yönelik 90 milyar avroluk (yaklaşık 97 milyar dolar) Avrupa kredisine katkıda bulunmasını da değerlendiriyor.