Dolar/TL50,43
0.00%
Euro/TL55,40
0.12%
Gram Altın6.149,51
1.84%
BIST 10011.661,00
1.53%
Brent Petrol$92,50
0.69%
Gümüş/Ons$46,18
2.50%
Gedik Yatırım
TEKNOLOJİ

Teknoloji çöküyor ve kimse nedenini tam olarak bilmiyor: Bankalar, havayolları, Microsoft, Apple ve NSA'da sistemler aksadı

ABD'de Microsoft, Apple, NSA, bankalar ve havayollarında peş peşe kesintiler yaşandı. Uzmanlar dijital altyapı ve YZ kaynaklı iş yüküne dikkat çekiyor.

18 Kasım 2026

Teknoloji çöküyor ve kimse nedenini tam olarak bilmiyor: Bankalar, havayolları, Microsoft, Apple ve NSA'da sistemler aksadı

ABD'de dört iş günü içerisinde yaşanan büyük teknoloji kesintileri, modern ekonominin dijital altyapıya ne ölçüde bağımlı hale geldiğini gözler önüne serdi. Microsoft'un e-posta hizmetlerinden bankacılık işlemlerine, hava trafiğinden ABD Ulusal Güvenlik Ajansı'nın gizli iletişim ağına kadar çok sayıda sistemde ciddi aksamalar yaşandı. ABD istihbarat yönetimi koordineli bir siber saldırı ihtimalini reddederken, uzmanlar eskiyen dijital altyapıya, yazılım güncellemelerine ve yapay zekâ (YZ) çağında artan iş yüküne dikkat çekiyor. Kongre üyeleri ise yönetimden daha fazla şeffaflık talep ediyor.

Dört iş gününde teknoloji dünyasını sarsan kesintiler

Teknolojik gelişmeler insan hayatını kolaylaştırırken, dijital sistemlere artan bağımlılığın beraberinde getirdiği riskler ABD'de yaşanan bir dizi kesintiyle yeniden gündeme geldi.

CNBC'nin haberine göre, geçtiğimiz hafta boyunca büyük teknoloji şirketleri, bankalar, havayolları ve kamu kurumlarının sistemlerinde meydana gelen arızalar günlük hayatın birçok alanını olumsuz etkiledi.

Dört iş günü içerisinde yaşanan başlıca kesintiler şöyle sıralandı:

  • Perşembe: Microsoft Outlook'ta yaşanan sorunlar milyonlarca kullanıcının e-posta hizmetlerine erişimini engelledi.

  • Cuma: ABD Federal Havacılık İdaresi'ndeki (FAA) sistem arızası uçuşların durdurulmasına neden oldu.

  • Pazartesi: JPMorgan Chase müşterilerinin bankacılık işlemlerinde aksamalar yaşanırken, United Airlines'ın sistemlerinde meydana gelen kesinti bazı uçuşları geciktirdi.

  • Salı: ABD Ulusal Güvenlik Ajansı'nın (NSA) kurum içi iletişim ağı devre dışı kaldı. Apple da çeşitli ürün ve hizmetlerinde erişim sorunları yaşandığını doğruladı.

Birbirinden farklı alanlarda faaliyet gösteren kuruluşların kısa süre içerisinde benzer sorunlar yaşaması, kamuoyunda kesintilerin ortak bir nedeni olup olmadığına ilişkin tartışmaları beraberinde getirdi.

ABD istihbarat yönetimi: Siber saldırı söz konusu değil

ABD Ulusal İstihbarat Direktörü Jay Clayton, büyük teknoloji şirketleri ve kamu kurumlarında meydana gelen kesintilerin kötü niyetli faaliyetlerden kaynaklandığı yönündeki şüpheleri reddetti.

CNBC'nin Closing Bell programına katılan Clayton, yaşanan olayların koordineli bir siber saldırı olmadığını söyledi.

"Bu bir siber saldırı değil ve herhangi bir devletin koordineli operasyonu da değil. Konuyu çok yakından inceledik" ifadelerini kullandı.

Clayton, büyük kuruluşlarda rutin sistem güncellemelerinin olağan olduğunu belirtirken, ABD genelinde dijital altyapının modernize edilmesi çağrısında bulundu.

Ancak farklı kurumlarda art arda yaşanan kesintiler ve bazı arızaların temel nedenlerinin henüz tam olarak belirlenememesi, kamuoyundaki soru işaretlerinin tamamen ortadan kalkmasını engelliyor.

NSA'nın gizli iletişim ağı devre dışı kaldı

Kesintiler arasında en fazla dikkat çeken olaylardan biri, ABD Ulusal Güvenlik Ajansı'nın kurum içi haberleşmede kullandığı ağın devre dışı kalması oldu.

ABD'nin en önemli istihbarat kuruluşlarından biri olan NSA, kesintinin "planlanmış rutin bakım" çalışmalarından kaynaklandığını açıkladı.

Bununla birlikte olayın, diğer büyük teknoloji kesintileriyle aynı döneme denk gelmesi nedeniyle güvenlik uzmanları ve siyasetçiler gelişmeleri yakından takip ediyor.

Apple da salı günü çeşitli ürün ve hizmetlerinde sorunlar yaşandığını doğruladı.

Şirket, kesintilerin kurum içi bir sistem güncellemesinden kaynaklandığını ve etkilenen sistemlerin önemli bir bölümünün yeniden çalışmaya başladığını bildirdi.

Microsoft'ta aylarca fark edilmeyen yazılım hatası

Geçtiğimiz perşembe günü Microsoft'un Outlook hizmetlerinde meydana gelen büyük kesinti, milyonlarca kullanıcının elektronik postalarına erişimini engelledi.

Birçok şirketin günlük operasyonlarında Microsoft'un hizmetlerine bağımlı olması, kesintinin ekonomik faaliyetler üzerindeki etkisini artırdı.

Microsoft, daha sonra sorunun temmuz ayından bu yana sistemde bulunan ancak tespit edilemeyen bir yazılım hatasından kaynaklandığını açıkladı.

Siber güvenlik şirketi JetStream Security'nin CEO'su Raj Rajamani, yaşanan kesintinin modern ekonomide teknolojiye bağımlılığın boyutlarını ortaya koyduğunu söyledi.

"Microsoft çöktüğünde bütün dünya durma noktasına geliyor" diyen Rajamani, bu hizmetlerin günlük hayatın ne kadar derinlerine yerleştiğinin bir kez daha görüldüğünü belirtti.

Havacılık sistemleri neden çöktü?

ABD Federal Havacılık İdaresi'nde cuma günü meydana gelen sistem arızası, uçuşların durdurulmasına neden oldu.

FAA, kesintinin temel nedenini belirlemek üzere yürüttüğü incelemeyi henüz tamamlamadı.

Ancak kurumun açıklamalarında, Arkansas eyaletinin güneyinde gerçekleştirilen bir ağ yönlendiricisi güncellemesine dikkat çekildi.

Kamu yüklenicisi L3Harris Technologies tarafından yürütülen güncellemenin, FAA'nın telekomünikasyon ağı üzerinde aşırı yük oluşturduğu belirtildi.

Pazartesi günü ise United Airlines'ın sistemlerinde meydana gelen ayrı bir kesinti, bazı uçuşların kalkışında kısa süreli gecikmelere yol açtı.

Hava trafiğinin yönetiminde kullanılan dijital sistemlerin aksaması, teknolojik arızaların yalnızca iletişim veya ticari işlemlerle sınırlı kalmadığını, ulaşım altyapısını da etkileyebildiğini gösteriyor.

JPMorgan'da bankacılık işlemleri aksadı

Dünyanın en büyük finans kuruluşlarından JPMorgan Chase de teknoloji kesintilerinden etkilendi.

Bankanın müşterileri pazartesi günü bazı işlemlerin gerçekleştirilmesinde normalden daha uzun bekleme süreleriyle karşılaştı.

JPMorgan, sorunun kendi bünyesinde barındırdığı donanım sistemlerindeki bir yazılım hatasından kaynaklandığını açıkladı.

Böylece bankacılık sektörünün de diğer büyük teknoloji kullanıcıları gibi yazılım güncellemeleri ve sistem hatalarına karşı hassas olduğu bir kez daha ortaya çıktı.

Uzmanlar: Teknoloji henüz olgunluk dönemine ulaşmadı

Art arda yaşanan kesintiler sosyal medyada komplo teorilerinden mizahi paylaşımlara kadar geniş bir tartışma başlattı.

Ancak CNBC'ye konuşan teknoloji ve siber güvenlik uzmanları, olayların arkasında çok daha sıradan nedenlerin bulunabileceğini düşünüyor.

SentinelOne araştırma direktörü Tom Hegel, teknolojinin gelişiminde henüz yeterli olgunluğa erişilemeyen bir dönemden geçildiğini belirtti.

Hegel, teknoloji dünyasının bir tür "tuhaf ergenlik dönemi" yaşadığını, şirketlerin sistemlerini hizmetleri kesintiye uğratmadan nasıl güncelleyeceklerini henüz tam olarak öğrenemediklerini söyledi.

Şirketlerin mevcut teknolojik altyapılarını modernize etme çabaları, hizmetlerin kesintisiz sürdürülmesi gerekliliğiyle birleştiğinde bilgi işlem ekipleri açısından önemli bir operasyonel zorluk yaratıyor.

YZ çağında daha fazla güncelleme, daha fazla iş yükü

CNBC'nin haberinde dikkat çekilen önemli noktalardan biri de YZ teknolojilerinin siber güvenlik ve yazılım güncellemeleri üzerindeki etkisi.

Şirketler, YZ destekli araçlar sayesinde geçmişe kıyasla daha fazla yazılım güvenlik açığını tespit ediyor ve bu açıkları kapatmaya çalışıyor.

Aynı zamanda eskiyen bilgi işlem altyapılarını modernize ederek gelecekte karşılaşabilecekleri yoğun siber saldırılara hazırlık yapıyorlar.

Hugging Face gibi yüksek profilli güvenlik olayları da bu hazırlıkları hızlandıran gelişmeler arasında gösteriliyor.

Ancak güvenlik açıklarının daha hızlı tespit edilmesi, şirketlerin bilgi işlem ve siber güvenlik ekiplerinin sorumluluklarını da artırıyor.

Palo Alto Networks bünyesindeki Unit 42'nin danışmanlık ve tehdit istihbaratından sorumlu kıdemli başkan yardımcısı Sam Rubin, şirketlerin artan talebe yetişmekte zorlandığını belirtti.

Bir taraftan güvenlik açıklarının hızla kapatılması gerekirken, diğer taraftan yapılan güncellemelerin mevcut sistemlerde yeni sorunlar yaratmaması gerekiyor.

Şirketler sistemler çöktüğünde nasıl çalışacak?

Rubin'e göre işletmelerin önceliği, saldırganlar tarafından en kolay istismar edilebilecek sistemlerdeki güvenlik açıklarını gidermek olmalı.

Ancak şirketlerin yalnızca siber saldırıları veya teknik arızaları önlemeye odaklanmaları yeterli değil.

Sistemlerden biri devre dışı kaldığında günlük faaliyetlerin nasıl sürdürüleceğine ilişkin hazırlık yapılması da kritik önem taşıyor.

Rubin, şirketlerin bilgi işlem sistemlerinden birinin çökmesi halinde operasyonlarına nasıl devam edeceklerini düşünmeleri gerektiğini vurguladı.

Bu yaklaşım, teknoloji altyapısının güvenliği kadar işletmelerin kesintilere karşı dayanıklılığının da önem kazandığını gösteriyor.

ABD Kongresi açıklama bekliyor

Şirketlerin ve kamu kurumlarının kesintilere ilişkin açıklamaları, bazı Kongre üyelerinin endişelerini gidermeye yetmedi.

Virginia Demokrat Senatörü Mark Warner, yaşanan olayları YZ güvenliğine ilişkin yeni bir yasa çıkarılması gerektiği yönündeki görüşlerine dayanak gösterdi.

Temsilciler Meclisi Demokrat Azınlık Lideri Hakeem Jeffries ise olayların kötü niyetli bir girişimden kaynaklandığı sonucuna varmak için henüz çok erken olduğunu kabul etti.

Bununla birlikte Jeffries, yönetimin Kongre üyelerine ayrıntılı bilgi vermesini talep etti.

Düzenlediği basın toplantısında yönetim yetkililerinin Kongre'ye gelerek neler yaşandığını ve hangi önlemlerin alınması gerektiğini açıklamalarının zamanının geldiğini söyledi.

Teknolojinin karanlık yüzü: Dijital bağımlılık

ABD'de dört iş günü içerisinde yaşanan kesintilerin arkasında koordineli bir siber saldırı bulunduğuna ilişkin doğrulanmış bir kanıt açıklanmadı.

Şirketler ve kamu kurumları yazılım hatalarını, rutin bakımları ve sistem güncellemelerini gerekçe gösteriyor.

Ancak FAA'daki arızanın temel nedenine ilişkin incelemelerin sürmesi ve farklı sektörlerdeki kesintilerin kısa aralıklarla gerçekleşmesi, dijital altyapının güvenilirliğine ilişkin tartışmaları canlı tutuyor.

Microsoft'tan Apple'a, bankalardan havayollarına ve istihbarat kuruluşlarına kadar uzanan olaylar, teknolojik sistemlerin güncellenmesi ile hizmetlerin kesintisiz sürdürülmesi arasındaki dengenin önemini ortaya koydu.

Teknoloji ilerliyor, YZ daha fazla güvenlik açığını ortaya çıkarıyor, şirketler sistemlerini modernize ediyor. Ancak uzmanlara göre dijital sistemlerin karmaşıklığı ve bilgi işlem ekiplerinin artan iş yükü, bu dönüşüm sürecinde yeni kesintilere de zemin hazırlayabiliyor.

Kaynak: CNBC

Güldem Atabay ve Atilla Yeşilada tarafından kaleme alınan GADT Raporlarına abone olmak ister misiniz?

Bize e-mail atın: istanbulanalytics@gmail com

Raporlar ücretlidir, yatırım önerisi içermez.

Piyasalarda yalnız değilsiniz

Bu haberle ilgili detaylı rapor ve analizlere, uzman desteğiyle Akanak Insights'a ulaşın.

Uzman Desteğine Göz Atın
Paylaş

İlgili Haberler