Genel
Afganistan–Pakistan Hattında Gerilim Yeniden Tırmanıyor
Savaş sürecek, en büyük risk Hindistan'ın müdahil olması
Afganistan ile Pakistan arasında uzun süredir devam eden gerilim, son sınır saldırılarıyla yeniden alevlendi. Kabil yönetimi Pakistan’ı sivilleri hedef almakla suçlarken, İslamabad iddiaları reddetti. Ateşkes girişimlerine rağmen çatışmaların 2026 boyunca sürebileceği değerlendiriliyor.
Sınırda Yeni Saldırı İddiaları
Afghanistan ile Pakistan arasındaki tansiyon, bu hafta başında yeniden yükseldi.
Afgan hükümeti, Pakistan ordusunun Kunar vilayetine bağlı bölgeleri havan ve roketlerle hedef aldığını, saldırılarda 4 kişinin hayatını kaybettiğini ve aralarında öğrencilerin de bulunduğu 70 kişinin yaralandığını açıkladı.
Afgan hükümet sözcü yardımcısı Hamdullah Fitrat, saldırıların özellikle Asadabad ve Manawar bölgelerinde yoğunlaştığını belirtti.
Pakistan’dan Yalanlama
İslamabad yönetimi ise suçlamaları reddetti.
Pakistan Enformasyon Bakanlığı yaptığı açıklamada:
“Pakistan’ın hedefleri hassas ve istihbarata dayalıdır. Bu iddialar asılsızdır”
ifadelerini kullandı.
Diplomatik Gerilim Tırmanıyor
Afganistan Dışişleri Bakanlığı, Pakistan’ın Kabil Büyükelçiliği Maslahatgüzarı’nı çağırarak resmi protesto iletti.
Kabil yönetimi, özellikle:
- Sivil yerleşim alanlarının
- Kamu altyapısının
- Üniversite binalarının
hedef alındığını öne sürdü.
Gerilim hattının merkezinde ise iki ülke arasındaki tartışmalı sınır olan Durand Hattı bulunuyor.
Sınırda Karşılıklı Hamleler
Aynı gün Pakistan’ın Belucistan sınırında Afgan kontrol noktalarını hedef aldığı bildirildi.
Yaklaşık 2.600 kilometrelik sınır hattı, son yıllarda sık sık çatışmalara sahne oluyor.
Gerilimin Temel Nedeni: Militan Gruplar
Krizin merkezinde Pakistan’ın uzun süredir dile getirdiği suçlama yer alıyor.
İslamabad yönetimi, Afganistan’daki Taliban hükümetinin Pakistan’a saldırı düzenleyen militan gruplara göz yumduğunu savunuyor.
Taliban ise bu iddiaları reddediyor.
Ateşkes Umutları Sönüyor
Geçtiğimiz ay sağlanan kırılgan ateşkese rağmen, taraflar arasındaki gerilim yeniden yükseldi.
Çin’in arabuluculuğunda yürütülen görüşmeler kısa süreli umut yaratsa da kalıcı bir çözüm sağlanamadı.
Çatışmalar Neden Tırmanıyor?
Uzmanlara göre gerilimin artmasının birkaç temel nedeni var:
- Taliban’ın 2021’de yeniden iktidara gelmesi
- Pakistan sınır bölgelerinde artan saldırılar
- Militan grupların varlığına ilişkin karşılıklı suçlamalar
Pakistan, son aylarda hava saldırılarını artırarak Afganistan’daki hedefleri doğrudan vurmaya başladı.
“Açık Savaş” Söylemi
Pakistan Savunma Bakanı Khawaja Asif, son gelişmelerin ardından iki ülke arasında “açık savaş” yaşandığını ifade etti.
Pakistan yönetimi, Afganistan’ın gerekli adımları atmaması nedeniyle sabrının tükendiğini savunuyor.
Sivil Kayıplar Tartışması
Afganistan, Pakistan’ın saldırılarında sivillerin, özellikle çocukların hayatını kaybettiğini öne sürerken, Pakistan bu iddiaları reddediyor.
Tarafların karşılıklı suçlamaları, gerilimin daha da derinleşmesine yol açıyor.
Bölgesel Riskler Artıyor
Analistler, çatışmanın genişleme riski taşıdığına dikkat çekiyor.
Özellikle:
- Pakistan’ın saldırı stratejisini genişletmesi
- Afganistan’ın sınırlı askeri kapasitesine rağmen misilleme yapması
- Çatışmanın büyük şehirlere yayılması
bölgesel istikrarsızlık riskini artırıyor.
Hindistan Faktörü ve Yeni Cephe Riski
Gerilimin bir diğer kritik boyutu ise Hindistan.
Pakistan, Taliban’ı “Hindistan destekli bir unsur” olmakla suçlarken, India bu iddiaları reddediyor.
Uzmanlar, Pakistan’ın doğu sınırında da gerilim yaşanması halinde iki cepheli bir kriz ihtimaline dikkat çekiyor.
Genel Değerlendirme: 2026 Boyunca Sürebilir
Mevcut veriler, Afganistan-Pakistan hattındaki çatışmaların kısa vadede sona ermeyeceğine işaret ediyor.
Öne çıkan riskler:
- Ateşkesin kalıcı olmaması
- Tarafların pozisyonlarında geri adım atmaması
- Bölgesel aktörlerin sürece dahil olması
Uzmanlara göre, 2026 yılı boyunca düşük yoğunluklu ancak sürekli bir çatışma ihtimali yüksek.
Bloomberg, National Interest, Lowly Institute
Atilla Yeşilada ve Güldem Atabay tarafından kaleme alınan özel raporlarımıza abone olmak ister misiniz? Raporlarımız kurumsal müşterilere yöneliktir. Abonelik ücretlidir. Koşulları öğrenmek için bize e-mail atın: [email protected]
