Çetin Ünsalan Yazdı: ‘Beceri yönetimi ve madencilerin sesi…’
28 Nisan 2026Ülkede başkentin göbeğinde madenciler özlük hakları için sesini duyurmaya çalışıyor; hatta bu konuda ses duyulmadığı için açlık grevine gidiyor; ama büyük bir sağırlar diyaloğu içinde konu ısrarla görmezden geliniyor.
Madenin işletmecilik türü, niteliği, hepsi ayrı tartışma konusu. Ama çalışma hayatının en basit denklemi olan ücret / emek ilişkisi, firmanın daha önce defaten yaptığından anlaşıldığı üzere alışkanlık gereği ihlal edilmiş, fakat mesele olmuyor.
Esasen bir ülkenin ekonomisinde bundan daha net bir durum olabilir mi? İnsanların hak kayıpları bir yana, çok basit bir tanımlama alamadığı ücretler ülkenin gündemi haline gelmiyorsa, o ülkenin gündeminin ne kadar sahte olduğu da bir kez daha anlaşılıyor.
En ufak bir kamu alacağına bile e-haciz getirip, hesapları bloke edenler, piyasadaki ödemeler zincirini kırmakta beis görmeden net tavır takınanlar, söz konusu olan insanların ücret alacaklarına gelince başlarını diğer tarafa çeviriyor. Üstelik görmezden geldikleri insanlar, dolaylı vergiler yoluyla vergi rekortmenlerinden biriyken.
Gariplik burada bitmiyor. Tüm bunlar Ankara’nın göbeğinde yaşanırken, ülkenin Çalışma ve Sosyal Güvenlik Bakanı kendi ev sahipliğinde gerçekleşecek OECD 6. Beceriler Zirvesi öncesinde açıklama yapıp, yeni becerilerin ekonomilerdeki yerinden söz ediyor.
Elma ile armut karışmasın. Yeni becerileri tartışıyor olmak, hatta bu konuda uluslararası bir zirveye ev sahipliği yapmak çok önemli. Fakat daha önünüzdeki bir çalışma barışı meselesini çözemezken, dünyanın en eski becerisinin örneğini sergileyemezken, dünyayı anlamışçasına yeni becerilerden bahsediyor olmak çelişki değil mi?
Bakan Vedat Işıkhan, zirveyi küresel geleceğin inşasına katkı sunacak stratejik bir platform olarak gördüklerinden bahsederken, İran hattındaki savaştan girip teknolojik dönüşümden çıkıyor; ama madencilerin alınamayan ücretlerinden söz etmiyor.
Bu en basitinden bir samimiyet testidir. Şayet siz çalışma dünyasının en eski ve en basit kuralının ihlal edilmesinden bahsetmeden, geleceğin özlük haklarını tartışmayan kuşaklarının becerilerinden söz ediyorsanız, sadece konuşuyorsunuz demektir.
Mesela Bakan Işıkhan’ın değerlendirmesinde dile getirdiği bir vurgu var. Diyor ki: “Gerçek ilerleme, makinelerin güçlenmesiyle değil insanın, o gücü akılla, iradeyle ve beceriyle yönetebilmesidir.”
Hangi insanın? Çalışıp, emek verdikten sonra hak ettiği ücretini alamayan insanın mı? Açlık sınırında ya da bir miktar üzerinde maaş alan, yoksulluk sınırına bile ulaşamayan insanın mı? Hak edişini alamayan bir çalışanın hangi beceresinin yansımasından söz ediyorsunuz?
Bakanlık 25 Nisan’da yaptığı açıklamada şirkete 23 milyon TL’yi aşkın ceza kesildiğini ifade ederken, alacakların küçük bir kısmını yatıran şirketin yükümlülüklerini yerine getirmesinin neden peşine düşmüyor? Bu memleket çelişkiler ülkesi… 21. yüzyılın becerilerini tartışmaya hazırlanıyor; ama 20. yüzyılın çalışma hayatının en basit ilkesinin yerine getirilmemesine gözünü kapatıyor.
