Genel
Bloomberg: İstanbul’da Belediye Başkanları Hapiste, Kent Yönetimi Felç Oldu
Ekrem İmamoğlu ve 100’den fazla belediye yöneticisinin tutuklanması, İstanbul’daki temel kentsel dönüşüm, konut ve afet hazırlık projelerini sekteye uğrattı. Hükümet ise Kanal İstanbul gibi tartışmalı projeleri hızlandırıyor.
Ekrem İmamoğlu ve 100’den fazla belediye yöneticisinin tutuklanması, İstanbul’daki temel kentsel dönüşüm, konut ve afet hazırlık projelerini sekteye uğrattı. Hükümet ise Kanal İstanbul gibi tartışmalı projeleri hızlandırıyor.
Yönetim Krizi İstanbul’un Geleceğini Tehdit Ediyor
Mart 2025’ten bu yana, İstanbul Büyükşehir Belediyesi’nde (İBB) görev yapan 100’den fazla yönetici ve personelin gözaltına alınması, Türkiye’nin en büyük şehrinde yerel yönetimin işleyişini durma noktasına getirdi. Aralarında yeniden seçilmiş İstanbul Büyükşehir Belediye Başkanı Ekrem İmamoğlu’nun da bulunduğu birçok üst düzey yetkili tutuklu durumda.
İmamoğlu’nun tutuklanmasıyla başlayan süreçte, su idaresi, toplu taşıma, konut, imar ve şehir planlama gibi kilit alanlardaki yöneticiler de gözaltına alındı. CHP’li sekiz ilçe belediye başkanı ve İzmir, Antalya, Adana gibi kentlerdeki muhalif yerel liderler de aynı akıbeti yaşadı.
İBB’de Hizmetler Durma Noktasında
Şu anda görevde bulunan vekil başkan Nuri Aslan, hizmetlerin aksamaması için çalıştıklarını açıklasa da, içeriden kaynaklar belediyede projelerin ertelendiğini ve personelin iş yükünün iki katına çıktığını belirtiyor.
Siyaset analisti Seren Selvin Korkmaz, “Belediyede kalan ekip hem kendi işlerini hem de cezaevindeki yöneticilerin işlerini yapmak zorunda. Yeni operasyon beklentisi de psikolojik baskı yaratıyor” diyor.
Kanal İstanbul Sessizce İlerliyor
İBB ile Cumhurbaşkanı Recep Tayyip Erdoğan arasında en sert çatışma alanlarından biri olan Kanal İstanbul projesi, son aylarda hız kazandı. İmamoğlu’nun “şehrin kalbine saplanacak hançer” diye tanımladığı proje, Boğaz’a alternatif bir suyolu olarak Avrupa yakasını ikiye bölecek.
İmamoğlu’nun tutuklanmasının ardından Nisan ayında, Çevre ve Şehircilik Bakanlığı’nın Sazlıdere bölgesinde 28 bin konutluk yeni bir projeyi ihaleye çıkardığı ve tarım arazilerinin imara açıldığı bildirildi. İSKİ, söz konusu inşaatın su havzalarını ihlal ettiğini belirten bir yazı gönderdi; sadece dört gün sonra İSKİ Genel Müdürü Şafak Başa gözaltına alındı.
Hükümet, projenin Kanal İstanbul’la ilgisi olmadığını savunurken, uzmanlar imar baskısının ve arsa değerlerinin tutuklamalar sonrası ciddi şekilde arttığını vurguluyor.
Deprem Hazırlıkları Askıya Alındı
İBB’nin 2021’de başlattığı “İstanbul Yenileniyor” projesi kapsamında, riskli konutlar için düşük faizli kredi bağlantıları ve yeniden inşa süreçleri sunuluyordu. Ancak bu projelerin kilit isimleri — KİPTAŞ Genel Müdürü Ali Kurt başta olmak üzere — şu anda tutuklu.
İstanbul Planlama Ajansı'ndan Oktay Kargül, “Vatandaşlar yöneticiler hapisteyken bu tür projelere katılmaktan çekiniyor. Güven ortamı zedelendi,” diyor.
2050 Vizyonu Raflarda Kaldı
İstanbul’un son imar planı 2009 yılında hazırlanmıştı. Bu dönemde 3 milyon yeni nüfus eklenen kente yönelik 2050 Vizyon Planı, İmamoğlu yönetiminin önemli projelerindendi. Ancak planın mimarları cezaevinde.
Mimar Sinan Güzel Sanatlar Üniversitesi'nden Prof. Dr. Murat Cemal Yalçıntan, “Çalışma tamamen durmadı ama beyin takımı içerideyken sağlıklı ilerlemesi imkânsız” dedi.
Kayyum Atamadan Aynı Etki: Yetkisizleştirme
Şu ana dek İmamoğlu’nun yerine kayyum atanmadı ancak gözaltılar ve yerel yönetime yönelik baskılar, fiilen aynı sonucu doğuruyor. Örneğin Şişli Belediye Başkanı Resul Emrah Şahan — yüzde 67 oyla seçilmişti — yüksek yapılaşmaya izin vermediği gerekçesiyle gözaltına alındı. Yerine atanan kayyum, inşaata onay verdi.
CHP'li kaynaklar, "Bu siyasi bir operasyon. Ancak Şişli örneğinde ekonomik motivasyonların da rol oynadığı görülüyor," diyor.
Yerel Yönetimler Devre Dışı mı Kalıyor?
Yeni hazırlanan yasa tasarısı, Ankara’dan atanan valilere imar izni, yapı ruhsatı ve sosyal yardımlar üzerinde daha fazla yetki vererek seçilmiş belediye başkanlarının rolünü sınırlandırmayı amaçlıyor.
İstanbul Planlama Ajansı’ndan Kargül, “İBB olarak İstanbul'u daha dirençli bir şehir haline getirmeye çalışıyoruz. Ancak bu yasa ile asli görevlerimiz elimizden alınabilir,” diye uyarıyor.
Erdoğan’ın Mega Projeleri vs. Katılımcı Belediyecilik
AKP’nin İstanbul’u yönettiği 2004–2019 döneminde üçüncü köprü, dev havaalanı gibi büyük projeler ön plandaydı. İmamoğlu ise halk odaklı, düşük maliyetli restoranlar, kreşler, yeşil koridorlar ve depreme dayanıklı yaşam alanları gibi sosyal projelere yöneldi.
Tutuklamalarla bu politikaların askıya alındığı ve CHP’nin yerelden kalkınma vizyonunun sekteye uğradığı belirtiliyor.
Atilla Yeşilada ve Güldem Atabay tarafından kaleme alınan özel raporlarımıza abone olmak ister misiniz? Raporlarımız kurumsal müşterilere yöneliktir. Abonelik ücretlidir. Koşulları öğrenmek için bize e-mail atın: [email protected]
