Dünya Ekonomisi
Gelişen Piyasalar Geriledi: Petrol 100 Dolar Üzerinde, Ancak İyimserlik Sürüyor
Çin'in güçlü büyümesi ve Yapay Zeka tedarik zincirlerindeki payı sayesinde GOP'a ilgi sürüyor
Petrol fiyatlarının 100 doların üzerinde kalmaya devam etmesi ve Orta Doğu’daki jeopolitik gerilimler, gelişen piyasalarda baskı yaratırken; buna rağmen yatırımcıların özellikle teknoloji ve Çin kaynaklı iyimserliği piyasaları desteklemeye devam ediyor.
FÖŞ-ANALİZ: Multiplex Dünyanın Mimarisi: Yeni Dünya Düzeni Gerçekte Neye Benzeyecek?
Petrol ve Jeopolitik Riskler Piyasaları Baskılıyor
Gelişen piyasa varlıkları, yüksek enerji fiyatları ve artan jeopolitik risklerin etkisiyle haftanın sonuna doğru değer kaybetti. Özellikle Hürmüz Boğazı’nda devam eden sevkiyat kısıtlamaları ve ABD-İran arasında müzakere sürecinin başlamamış olması, petrol fiyatlarını varil başına 100 doların üzerinde tutmaya devam etti.
Bu durum, küresel ekonomide yavaşlama risklerini yeniden gündeme taşırken, yatırımcıların risk iştahını da sınırladı.
MSCI gelişen piyasalar hisse senedi endeksi yüzde 0,4 gerilerken, gelişen ülke para birimleri endeksi de yüzde 0,2 düşüş kaydetti. Yatırımcıların güvenli liman olarak ABD dolarına yönelmesi, riskli varlıklar üzerindeki baskıyı artırdı.
Merkez Bankalarından Savunma Hamleleri
Gelişen ülkelerde merkez bankaları, para birimlerindeki oynaklığı sınırlamak için müdahalelerini artırdı.
Endonezya Merkez Bankası, rupideki sert değer kaybının ardından döviz piyasasına müdahaleye devam edeceğini açıkladı. Rupiah, dolar karşısında 17.315 seviyesine gerileyerek tarihi dip seviyesini gördü ve Eylül ayından bu yana en sert günlük düşüşünü yaşadı.
Hindistan’da ise merkez bankasının, rupiyi desteklemek amacıyla döviz sattığı bildirildi. Buna rağmen rupi, dolar karşısında 94 seviyesine yakın seyrederek tarihi düşük seviyelere yakın kalmayı sürdürdü.
Artan enerji maliyetlerinin, özellikle Hindistan’da şirket kârlılıklarını olumsuz etkilemesi bekleniyor. Bu çerçevede HSBC, Hindistan hisse senetlerine yönelik tavsiyesini “nötr” seviyeden “ağırlık azalt” seviyesine düşürdü. Ülkenin ana endeksleri gün içinde yaklaşık yüzde 0,7 geriledi.
İran Savaşı Küresel Ekonomiyi Sarsıyor: Enerji Şoku Enflasyonu ve Riskleri Tırmandırıyor
Piyasalar Kötü Haberi Neden Fiyatlamıyor?
Küresel piyasalarda dikkat çeken en önemli unsur, jeopolitik risklere rağmen güçlü bir toparlanma eğiliminin korunması oldu. ABD ve İsrail’in Şubat ayında İran’a yönelik saldırılarının ardından düşüş yaşayan MSCI Gelişen Piyasalar Endeksi, kayıplarının büyük kısmını geri aldı.
Bu durum, 2022’de Rusya’nın Ukrayna’yı işgali sonrası yaşanan sert satış dalgasıyla karşılaştırıldığında belirgin bir ayrışmaya işaret ediyor.
1. Yapay Zeka Teması Piyasaları Taşıyor
2022 sonrası dönemde gelişen piyasalar giderek daha fazla teknoloji ve yapay zeka temasıyla fiyatlanıyor. Küresel yapay zeka tedarik zincirinin önemli bir bölümü Kuzey Asya’da bulunuyor.
Tayvan ve Güney Kore, MSCI Gelişen Piyasalar Endeksi’nin yaklaşık yüzde 40’ını oluştururken, bu oran dört yıl önce yüzde 28 seviyesindeydi. Özellikle yarı iletken üreticileri ve çip şirketleri yatırımcı ilgisini çekmeye devam ediyor.
2. Çin Ekonomisinin Dayanıklılığı
Piyasalardaki iyimserliğin en önemli kaynaklarından biri Çin ekonomisinin beklenenden güçlü performansı oldu. İlk çeyrek büyüme ve sanayi üretimi verileri beklentileri aşarken, Çin’in emtia stoklama stratejisinin de bu süreçte önemli rol oynadığı görülüyor.
Petrol, gıda, gübre ve sanayi metalleri gibi kritik alanlarda yapılan stoklar, Çin ekonomisinin arz şoklarına karşı daha dirençli kalmasını sağladı. Bu durum, yatırımcı güvenini destekleyen önemli bir faktör olarak öne çıkıyor.
3. “Trump Etkisi” ve Piyasa Davranışı
Piyasalarda dikkat çeken bir diğer unsur ise yatırımcıların geçmiş deneyimlere dayanarak benzer krizlerde hızlı toparlanma beklentisini koruması.
ABD Başkanı Donald Trump döneminde piyasalarda sıkça görülen V tipi toparlanmalar, yatırımcı davranışını şekillendirmeye devam ediyor. Bu nedenle jeopolitik riskler fiyatlansa da, piyasalarda kalıcı bir panik henüz görülmüyor.
Sonuç: Gelişen Piyasalar Baskı Altında Ama Oyunun Dışında Değil
Petrol fiyatlarındaki yükseliş ve jeopolitik riskler gelişen piyasalar üzerinde kısa vadeli baskı yaratmaya devam ediyor. Ancak yapay zeka teması, Çin ekonomisinin dayanıklılığı ve yatırımcıların risk algısındaki değişim, bu piyasaların güçlü kalmasını sağlıyor.
Sonuç olarak gelişen piyasalar “düşüyor ama kırılmıyor” görüntüsü veriyor. Bu da orta vadede fırsatların tamamen ortadan kalkmadığını gösteriyor.
