FT: İran Saldırısı Sonrası Hedge Fonlar Gelişen Piyasa Pozisyonlarını Gözden Geçiriyor

ABD ve İsrail’in İran’a yönelik saldırıları sonrası hedge fonlar gelişen piyasalardaki (EM) pozisyonlarını yeniden değerlendiriyor. MSCI GOP endeksi %2’ye yakın düşerken dolar güçlendi, petrol fiyatları sıçradı. Uzmanlara göre çatışmanın uzaması halinde “kalabalık GOP işlemi” ciddi baskı altına girebilir.

---

GOP Rallisi Tersine Mi Dönüyor?

Yıl başından bu yana gelişen piyasa hisseleri güçlü performans sergiliyordu.

• MSCI Gelişen Piyasalar Endeksi 2026 başından bu yana %14 yükselmişti.

• Zayıflayan dolar, gelişen ülkelerin borç yükünü azaltmıştı.

• Düşük petrol fiyatları, enerji ithalatçısı ülkeleri desteklemişti.

Ancak İran’a yönelik saldırılar bu pozitif tabloyu tehdit ediyor.

Pazartesi günü:

• MSCI GOP endeksi %2’ye yakın düştü.

• JPMorgan GOP para birimi endeksi %0,7 geriledi.

• Türkiye, Hindistan ve Asya piyasaları baskı altında kaldı.

---

“GOP İşlemi Artık Büyük Risk”

Financial Times’a konuşan büyük bir makro hedge fon yöneticisi:

“GOP işlemi artık ciddi risk taşıyor. Sistem içinde yüksek kaldıraç var. Gelişen piyasa hisseleri ve tahvillerine yönelik tek yönlü pozisyonlar ciddi şekilde zorlanabilir.”

Son haftalarda hedge fonların GOP hisselerindeki pozisyonları 5 yılın en yüksek seviyelerine yaklaşmıştı.

Goldman Sachs’ın prime brokerage raporuna göre:

• Güney Kore

• Tayvan

hisseleri en çok tercih edilen işlemler arasında yer alıyordu.

---

Petrol Fiyatı Kritik Eşik

Brent petrol yaklaşık %6 yükseldi. Gaz fiyatları Asya ve Avrupa’da sıçradı.

Petrol ithalatına bağımlı ekonomiler için bu durum risk oluşturuyor.

Fidelity International Küresel Makro Başkanı Salman Ahmed:

“EM pozisyonlarımızı aktif şekilde gözden geçiriyoruz. Özellikle Asya’daki yüksek petrol ithalatı kırılganlık yaratıyor.”

---

Türkiye ve Mısır: Faizle Gelen Yabancı Para

Son bir yılda hedge fonlar özellikle:

• Türkiye

• Mısır

yerel tahvil piyasalarına güçlü giriş yapmıştı.

Yüksek faiz oranları (%30+ seviyeler) yabancı yatırımcıyı çekmişti.

Ancak:

• Citi verilerine göre yabancıların Mısır tahvillerindeki pozisyonu son dönemde 2 milyar dolar azaldı.

• Türkiye’de bazı yatırımcılar CDS ve forward işlemlerle hedge yaptı.

Şimdilik “panik çıkışı” görülmediği belirtiliyor.

 

---

EM Para Birimleri Baskı Altında

Pazartesi günü:

• Macar forinti

• Güney Afrika randı

• Brezilya reali

dolar karşısında %1-2 değer kaybetti.

Türk lirası ise Merkez Bankası’nın müdahaleleri sonrası görece yatay seyretti.

Carlos de Sousa (Vontobel):

“Türkiye gibi petrol ithalatçısı ülkeler için fiyatların uzun süre yüksek kalması enflasyonist olur. Ancak Türkiye’nin rezerv tamponu var.”

---

Uzun Süreli Savaş Kritik

Analistlere göre:

• Kısa süreli çatışma → EM için geçici dalgalanma

• Uzun süreli enerji şoku → EM satış dalgası

Bir portföy yöneticisi:

“Herkes gelişen piyasalarda pozisyon almış durumda. Eğer savaş uzarsa bu kalabalık işlem çözülmeye başlayabilir.”

---

GOP Sabit Getirili Varlıklar Hâlâ Güçlü mü?

Bazı uzmanlar ise daha temkinli iyimser.

• Cari açıklar geçmişe göre daha düşük

• Dış finansmana bağımlılık azaldı

• Aşırı pozisyonlanma henüz yok

Şu ana kadar “ciddi bir güvenli liman kaçışı” görülmediği belirtiliyor.

---

Sonuç

Gelişen piyasalar yılın ilk bölümünde güçlü performans göstermişti. Ancak İran merkezli savaşın uzaması halinde:

• Dolar güçlenebilir

• Petrol kalıcı yükselirse enflasyon baskısı artabilir

• EM tahvil ve hisse senedi piyasalarında çözülme başlayabilir

Şimdilik piyasa temkinli. Panik yok.
Ancak “kalabalık GOP işlemi” ciddi bir stres testinden geçiyor.