ABD’de enflasyon durmuyor; beklentiler ve Dolar Endeksi beraber yükseliyor

ABD’li tüketici fiyatları enflasyonu (TÜFE) Eylül ayında tahmin edilenden daha fazla artarak yükselmeye devam etti ve ekonomideki enflasyonist baskıların kalıcılığının altını çizdi.

Çalışma Bakanlığı’nın Çarşamba günü açıkladığı verilere göre, tüketici fiyat endeksi Ağustos ayına göre %0,4 arttı. Bir yıl öncesine kıyasla TÜFE %5,4 artarak 2008’den bu yana en büyük yıllık yükselişi elde etti. Oynak gıda ve enerji bileşenleri hariç, çekirdek enflasyon bir önceki aya göre %0,2 arttı ve %4,0 oranını korudu.

Bloomberg’in ekonomistlerle yaptığı anketteki  medyan tahmin, manşet TÜFE için %0,3 ve çekirdek TÜFE için de %0,2 idi.

Benzeri görülmemiş nakliye zorlukları, malzeme kıtlığı, yüksek emtia fiyatları ve artan ücretlerin bir kombinasyonu, üreticiler için maliyetleri keskin bir şekilde arttırmakta. Pek çok firmanın bu maliyetlerin bir kısmını tüketicilere aktarmakta oluşu Federal Rezerv’dekiler de dahil olmak üzere pek çok ekonomistin başlangıçta tahmin ettiği enflasyondan daha kalıcı bir enflasyona yol açtı.

Geçen ay görülen fiyat artışları daha yüksek gıda ve barınma maliyetlerini yansıtıyor. Bu arada, ikinci el otomobil ve kamyon, konfeksiyon ve uçak bileti fiyat artışları nispeten sakinleşmiş durumda.

Daha yüksek ev fiyatları artık verilerde etki göstermeye başlıyor. Birincil konut kirası 2001 yılından bu yana aylık ölçekte en kuvvetli %0,5 oranında artarken, ev sahiplerinin eşdeğer kiralarının bir ölçüsü beş yılın en büyük artışını kaydetti. TÜFE’nin daha yapısal bir bileşeni olarak görülen ve genel endeksin yaklaşık üçte birini oluşturan barınma maliyetleri, enflasyonun daha dirençli olduğunun göstergesi olabilir.

Rapor büyük olasılıkla Fed’in varlık alımlarını yakında azaltmaya başlama eğilimini güçlendirecektir, özellikle de tedarik zinciri zorlukları işletmeleri rahatsız ederken, enflasyonda düşüş belirtileri çok az. Geçen ayki Federal Açık Piyasa Komitesi toplantısından notlar-Çarşamba öğleden sonra açıklanacak- politika yapıcıların istihdam ve enflasyon hedeflerinde ilerleme yönündeki görüşleri hakkında daha fazla bilgi sağlayacak.

New York Fed’in Salı günü yaptığı bir anket, ABD’li tüketicilerin enflasyon beklentilerinin Eylül ayında da artmaya devam ettiğini; ve 1 yıllık ve 3 yıllık beklentilerin rekor seviyelere yükseldiğini gösterdi. New York Fed’in Salı günü yayınlanan aylık Tüketici Beklentileri Anketi’nin sonuçlarına göre, Amerikan hanehalkının bir yıl sonraki enflasyon beklentileri Eylül’de Ağustos ayındaki %5,2’den %5,3’e yükselirken, üç yıl sonrası için beklenen medyan enflasyon %4,2’den %4,2’ye yükseldi. Her ikisi de anketin sekiz yıllık tarihinde kayıtlara geçen en yüksek okumalara işaret etti.

Raporda, Amerikalı tüketicilerin yeni araçlar, ev eşyaları ve malzemeleri için daha yüksek fiyatlar yaşadığı ve bunun da %1,3’lük rekor bir artış gösterdiği ortaya çıktı. İleriye bakınca yüksek enerji fiyatlarının ücretlerin alım gücünü azaltacağı da bekleniyor.

Veri öncesinde 1.777 dolara yükselen ons altın verinin ardından 1.758 dolara gerilerken ABD Dolar Endeksi 94,50’ye yükseldi. EUR/USD ise 1,1560’tan 1,1530’a geriledi. Veri öncesi 9,07 ile rekor kıran USD/TRY kuru verinin ardından 9,0830 ile zirveyi tazeledi.

TCMB’nin 21 Ekim toplantısından da faiz indirimi bekleniyor.

Bloomberg