Yemen’de savaş kızıştı: Suudi koalisyonu ilerleme açıkladı, petrol 100 doların altına indi

Suudi Arabistan destekli Yemen güçleri, İran destekli Husilere karşı başlatılan geniş çaplı operasyon kapsamında stratejik Moha kentini ve Bab el-Mendeb Boğazı çevresindeki bazı bölgeleri geri aldığını açıkladı. Husiler Suudi Arabistan’a füze ve İHA saldırılarını sürdürürken, petrol piyasasında ise arz endişelerinin hafiflemesiyle Brent yeniden 100 doların altına geriledi.

Yemen'deki savaş, küresel enerji ve ticaret yolları açısından kritik öneme sahip Bab el-Mendeb Boğazı çevresinde şiddetleniyor.

Suudi Arabistan tarafından desteklenen ve uluslararası toplum tarafından tanınan Yemen hükümetine bağlı silahlı kuvvetler, İran destekli Husilerden bazı bölgeleri geri aldıklarını açıkladı.

Yemen haber ajansı Saba'ya göre Yemen ordusu, pazartesi günü yaşanan çatışmaların ardından Kızıldeniz kıyısındaki stratejik Moha kentinin kontrolünü ele geçirdiğini bildirdi.

Yemen güçleri ayrıca Bab el-Mendeb Boğazı yakınındaki Dhubab dahil başka bölgelerin de Husilerden geri alındığını öne sürdü.

Ancak sahadaki kontrol değişikliklerine ilişkin açıklamalar bağımsız kaynaklar tarafından doğrulanmış değil.

Suudi Arabistan Yemen’e yaklaşık 60 hava saldırısı düzenledi

Husiler ise Suudi Arabistan ordusunun gece boyunca Yemen'in çeşitli bölgelerine yaklaşık 60 hava saldırısı düzenlediğini açıkladı.

Husilere göre saldırıların hedefleri arasında başkent Sana da bulunuyordu.

Örgüt, Suudi operasyonlarına füze ve İHA saldırılarıyla karşılık verdiğini ve Riyad'daki ana havalimanını da hedef aldığını bildirdi.

Suudi yetkililer ise Yemen sınırına yakın Cizan ve Necran havalimanlarında saldırılar sonucunda maddi hasar meydana geldiğini ve üç kişinin yaralandığını açıkladı.

Hasarın boyutunun araştırıldığı belirtildi.

Husilerin saldırılarının kapsamına ve Suudi Arabistan öncülüğündeki koalisyonun Yemen'deki ilerleme iddialarına ilişkin ayrıntılar bağımsız olarak doğrulanamadı.

Bab el-Mendeb için kritik operasyon

Suudi Arabistan öncülüğündeki koalisyon, haftalar süren çatışmaların ardından pazar günü Husilerin kontrolündeki bölgeleri geri almak amacıyla geniş çaplı bir operasyon başlatmıştı.

Operasyonun en önemli hedeflerinden biri, küresel enerji ve konteyner taşımacılığının kritik geçiş noktalarından Bab el-Mendeb Boğazı'nın çevresindeki bölgelerin kontrolünü yeniden sağlamak.

Koalisyon ayrıca Sana'da bir balistik füze rampasının imha edildiğini açıkladı.

Bunun yanında Kızıldeniz kıyısındaki Hudeyde'de düzenlenen deniz operasyonunda silah depoları dahil çeşitli askeri hedeflerin vurulduğu bildirildi.

Hudeyde, Bab el-Mendeb'in kuzeyinde bulunuyor ve on yılı aşkın süredir Husilerin kontrolünde.

Husilerin güneye ilerleyişi dengeleri değiştirmişti

İran'ın bölgedeki başlıca vekil güçlerinden biri olarak görülen Husiler, İran'a karşı yürütülen ABD-İsrail savaşının ilk aylarında çatışmalara büyük ölçüde sınırlı biçimde dahil olmuştu.

Ancak örgüt temmuz ayı civarında Suudi limanlarına yönelik abluka ilan ederek Riyad yönetimini Yemen'in bazı bölgelerini kuşatma altında tutmakla suçladı.

Çatışmalar eylül ayının başından itibaren hızlandı.

Husiler Suudi Arabistan'a neredeyse günlük saldırılar düzenlerken, Yemen'in kuzeybatısındaki kontrol bölgelerinden güneye doğru ilerleyerek Bab el-Mendeb Boğazı'na yaklaştı.

Moha'nın Husilerin eline geçmesi, örgütün stratejik boğaz üzerindeki baskısını daha da artırmıştı.

Husiler şimdilik denizde yalnızca Suudi gemilerini hedef alacaklarını açıklasa da tehditler, Suudi Arabistan bağlantısı bulunmayan bazı denizcilik şirketlerinin de Kızıldeniz'in güneyi ve Aden Körfezi'nden uzak durmasına yol açtı.

Petrol fiyatları yüzde 2’nin üzerinde düştü

Yemen'deki çatışmaların şiddetlenmesine rağmen petrol piyasasında salı günü satışlar öne çıktı.

Brent petrol vadeli işlemleri %2,3 düşüşle 97,99 dolara, ABD tipi WTI petrol ise yine %2,3 kayıpla 87,33 dolara geriledi.

Petrol fiyatlarındaki düşüşte Orta Doğu'dan yapılan ham petrol ihracatının güçlü seyretmesi ve G7 ülkelerinin acil rezervlerden petrol ve dizel piyasaya sürme kararı etkili oldu.

KCM Trade Baş Analisti Tim Waterer, piyasanın arz tarafındaki endişelerin sınırlı ölçüde azalmasını fiyatladığını belirtti.

Waterer'a göre Suudi Arabistan'ın ihracatındaki toparlanma ve G7'nin stratejik rezervleri kullanma kararı, Brent petrolün 100 dolar civarında kalmasına rağmen fiyatlar üzerindeki yukarı yönlü baskıyı şimdilik sınırlıyor.

Orta Doğu’nun petrol ihracatı savaş öncesi seviyeleri aştı

Pazartesi günü açıklanan deniz taşımacılığı verileri, eylül ayının son haftasında Orta Doğu'dan yapılan ham petrol ihracatının dört gün boyunca savaş öncesindeki seviyelerin üzerine çıktığını gösterdi.

Veriler, Hürmüz Boğazı'ndan geçen gemilere yönelik saldırılara rağmen bölgesel petrol akışının beklenenden daha dirençli kaldığına işaret etti.

Arz endişelerini azaltan bir diğer gelişme ise G7 ülkelerinden geldi.

G7 ülkeleri cuma günü acil rezervlerinden toplam 100 milyon varil dizel ve ham petrolü piyasaya sürme konusunda anlaşırken, ABD Başkanı Donald Trump'ın baskısının ardından enerji ihracatına kısıtlama getirmemeyi de taahhüt etti.

Yemen savaşı petrol için hâlâ büyük risk

Bununla birlikte Yemen'deki savaş, petrol piyasasının önündeki en önemli jeopolitik risklerden biri olmaya devam ediyor.

İran destekli Husilerin Suudi Arabistan'a yönelik saldırılarının sürmesi, dünyanın en büyük petrol ihracatçılarından Suudi Arabistan'ın üretim ve ihracat altyapısına yönelik olası saldırılar konusunda endişeleri canlı tutuyor.

ABD ile İran arasındaki görüşmelerde ilerleme sağlanamaması da bölgesel riskleri artırıyor.

Bu nedenle petrol piyasasında bir tarafta G7'nin 100 milyon varillik rezerv hamlesi ve güçlü Orta Doğu ihracatı, diğer tarafta ise Yemen savaşı, Husi saldırıları ve Bab el-Mendeb çevresindeki çatışmalar fiyatların yönünü belirleyen karşıt güçler olarak öne çıkıyor.

Bloomberg, CNBC