SpaceX'ten uzay tarihinde bir ilk: Starship yörüngeden döndü, fırlatma kulesi tarafından yakalandı

Elon Musk'ın uzay şirketi SpaceX, Starship roketinin üst kademesini yörüngeden dönüşünün ardından fırlatma kulesindeki dev mekanik kollarla yakalamayı başardı. Cuma günü roketin itici kademesinin patlamasıyla başlayan 15'inci test uçuşu, cumartesi günü uzay aracının başarıyla geri kazanılmasıyla tarihi bir dönüm noktasına dönüştü.

Uzay teknolojisinde tarihi başarı

SpaceX, dev Starship roketinin uzay aracı olarak kullanılan üst kademesini yörüngeden dönüşünün ardından başarıyla yakalayarak yeniden kullanılabilir roket teknolojisinde önemli bir aşamayı geride bıraktı.

Teksas eyaletindeki Starbase tesisinde gerçekleştirilen operasyonda, fırlatma kulesine bağlı ve "chopsticks" olarak adlandırılan dev mekanik kollar kullanıldı.

Şirketin bugüne kadarki en iddialı denemesi olarak değerlendirilen 15'inci test uçuşu, Starship'in hem itici roketinin hem de üst kademesinin yakalanmasının hedeflendiği ilk görev oldu.

SpaceX'in kurucusu Elon Musk, başarılı operasyonun ardından X hesabında bir video yayımlayarak yakalanan uzay aracını incelediği görüntüleri paylaştı.

İlk aşamada patlama, ikinci aşamada tarihi başarı

Test uçuşunun cuma günü gerçekleştirilen ilk bölümünde SpaceX, roketin itici kademesini yakalayarak geri kazanmayı başaramadı.

Bunun üzerine roketin Meksika Körfezi açıklarında kontrollü biçimde denize indirilmesi planlandı. Ancak itici kademe suya ulaşmadan önce patladı.

Buna rağmen Starship'in üst kademesi görevine devam etti.

Dünya çevresinde 14 tur atan uzay aracı, daha sonra Teksas'taki Starbase tesisine geri dönerek "Mechazilla" adı verilen fırlatma kulesinin mekanik kolları tarafından başarıyla yakalandı.

Bu gelişme, yalnızca roketlerin itici kademelerinin değil, yörüngeye ulaşan uzay araçlarının da doğrudan fırlatma tesisinde geri kazanılması açısından tarihi önem taşıyor.

Test uçuşu hava trafiğini de etkiledi

Starship'in 15'inci test uçuşu sırasında ortaya çıkan enkaz riski nedeniyle Hawaii Ulaştırma Bakanlığı, cuma günü bazı Batı Yakası uçuşlarını geçici olarak durdurdu.

Ayrı bir gelişmede ABD Federal Havacılık İdaresi (FAA), telekomünikasyon sistemlerinde yaşanan arızalar nedeniyle ülke genelinde nadir görülen bir uçuş durdurma kararı aldı.

Her iki kısıtlama da daha sonra kaldırıldı.

SpaceX'in hedefi tamamen yeniden kullanılabilir roket

Starship'in güvenilir ve tamamen yeniden kullanılabilir bir fırlatma sistemine dönüştürülmesi, SpaceX'in uzun vadeli ticari ve bilimsel hedefleri açısından kritik önem taşıyor.

Şirketin kısa vadeli önceliklerinden biri, Starlink uydu internet ağını genişletmek.

SpaceX'in önemli gelir kaynaklarından biri olan Starlink, dünya genelinde uydu üzerinden internet erişimi sağlıyor.

Starship'in yüksek taşıma kapasitesi sayesinde şirket, tek bir uçuşta çok daha fazla uyduyu yörüngeye yerleştirmeyi hedefliyor.

SpaceX'in açıklamalarına göre bir Starship roketi, yeni nesil Starlink V3 uydularından 60 adede kadar taşıyabiliyor.

26 yeni Starlink uydusu yörüngeye bırakıldı

15'inci test uçuşunda SpaceX, yeni nesil Starlink V3 uydularından 26'sını daha yörüngeye yerleştirdi.

Böylece şirket, alçak Dünya yörüngesindeki ticari uydu internet ağını genişletmeye devam etti.

SpaceX'in uydu takımyıldızında hâlihazırda 11 binden fazla uydu bulunuyor.

Yeni nesil uyduların daha yüksek veri kapasitesi ve gelişmiş bağlantı olanaklarıyla Starlink hizmetinin büyümesine katkıda bulunması bekleniyor.

Ay'a dönüş ve Mars hedefi

Starship'in geleceği yalnızca ticari uydu taşımacılığıyla sınırlı değil.

NASA, Artemis programı kapsamında astronotların Ay yörüngesinden Ay yüzeyine indirilmesi ve yeniden yörüngeye çıkarılması için Starship'in özel bir versiyonundan yararlanmayı planlıyor.

SpaceX'in uzun vadeli hedefleri arasında ise Mars'a insanlı görevler düzenlemek bulunuyor.

Elon Musk, Starship'i insanlığın birden fazla gezegende yaşayabilmesini sağlayacak temel ulaşım sistemi olarak görüyor.

Şirketin cumartesi günü gerçekleştirdiği başarılı yakalama operasyonu, tamamen yeniden kullanılabilir uzay araçları geliştirme hedefi bakımından önemli bir teknolojik ilerleme olarak değerlendiriliyor.

Ancak Starship'in düzenli ticari uçuşlar, Ay görevleri ve gelecekteki Mars seferleri için kullanılabilmesi, sistemin güvenilirliğinin yeni testlerle kanıtlanmasını gerektiriyor.

CNBC, CNN

Güldem Atabay ve Atilla Yeşilada tarafından kaleme alınan GADT Raporlarına abone olmak ister misiniz?

Bize e-mail atın: istanbulanalytics@gmail com

Raporlar ücretlidir, yatırım önerisi içermez.