İran savaşı otomotiv sektörünü vuruyor: Çip krizi yeniden kapıda

İran savaşı sadece enerji piyasalarını değil, otomotiv sektörünü de derinden sarsmaya başladı. Petrol fiyatlarındaki artış elektrikli ve hibrit araçlara talebi artırırken, asıl risk üretim tarafında ortaya çıkıyor. Körfez’de yaşanan tıkanma, çip üretiminde kullanılan kritik gazların tedarikini tehdit ederek yeni bir küresel çip krizinin kapısını aralıyor.

Hürmüz etkisi otomotive yansıdı ABD ve İsrail’in İran’a yönelik saldırılarıyla başlayan savaş, İran’ın Hürmüz Boğazı üzerindeki kontrolünü artırmasıyla yeni bir boyut kazandı.

Küresel petrol ticaretinin kalbi olan Hürmüz Boğazı’ndaki aksama, enerji fiyatlarını yükseltirken birçok sektörde dengeleri değiştirdi.

Bu gelişmelerden en çok etkilenen sektörlerden biri de otomotiv oldu.

Talep tarafında EV patlaması Petrol fiyatlarındaki hızlı artış, tüketici davranışlarını doğrudan etkiledi.

Elektrikli araçlara (EV) talep hızla arttı Hibrit modellere yönelim güçlendi Asya’da özellikle Çinli üretici BYD’nin bayilerinde müşteri yoğunluğunun kısa sürede katlandığı belirtiliyor.

Asıl risk üretimde: “Gizli kriz” başlıyor Ancak sektör uzmanlarına göre asıl tehlike talep değil, üretim tarafında.

Enerji fiyatlarına odaklanılırken otomotiv dünyasında alarm zilleri, üretim bandındaki kritik hammaddeler için çalmaya başladı.

Çip üretimi tehlikede Supply Chain Intelligence Institute Austria (ASCII) tarafından yayımlanan rapora göre: Çip üretiminde kullanılan helyum, neon ve argon gazlarının tedariki risk altında Bu gazların önemli bir kısmı Körfez bölgesinden sağlanıyor Tedarik kesintisi, Avrupa otomotiv üretimini durma noktasına getirebilir Körfez’deki tıkanma küresel üretimi etkileyebilir Söz konusu gazlar yalnızca Avrupa için değil: Tayvan Güney Kore gibi küresel çip üretim merkezleri için de kritik öneme sahip.

Bu nedenle tedarikte yaşanacak bir kesinti, küresel otomotiv üretim zincirini doğrudan etkileyebilir.

2022 çip krizi geri mi dönüyor?

Sektör, 2022 yılında Rusya-Ukrayna savaşı sonrası yaşanan çip krizinden dersler çıkarmıştı.

Ancak Hürmüz Boğazı’nın uzun süre kapalı kalması durumunda: Mevcut stokların yetersiz kalabileceği Yeni ve daha derin bir kriz yaşanabileceği değerlendiriliyor.

Talep ile üretim arasında hassas denge Sektörde şu anda iki farklı dinamik aynı anda çalışıyor: 1. Talep artışı Elektrikli araçlara yönelim hızlandı 2. Üretim riski Çip ve batarya tedariki tehdit altında Bu durum, otomotiv sektöründe “bıçak sırtı” bir denge yaratıyor.

Kalıcı talep için kritik eşik: Petrol fiyatı General Motors CFO’su Paul Jacobson’a göre: Tüketicilerin kalıcı olarak elektrikli araçlara yönelmesi için Petrol fiyatlarının 4 ila 6 ay boyunca yüksek kalması gerekiyor Aksi halde talep artışı geçici kalabilir.

Savaş uzarsa üretim durabilir ASCII analizine göre savaşın 2 ayı aşması durumunda: Avrupa otomotiv üretimi ciddi şekilde aksayabilir Çip ve batarya tedariki kesintiye uğrayabilir Bu da sektörde üretim duruşlarına yol açabilir.

Sonuç: Otomotivde iki yönlü şok İran savaşı otomotiv sektörünü iki farklı kanaldan etkiliyor: Talep tarafında elektrikli araçlara yönelim artıyor Üretim tarafında ise ciddi tedarik riskleri oluşuyor Uzmanlara göre asıl büyük kırılma talepte değil, üretim zincirinde yaşanabilir.

Bu nedenle sektör, kısa vadeli talep artışını yönetirken uzun vadeli bir tedarik krizine karşı hazırlık yapmaya çalışıyor.

Kaynak: HalkTV haber merkezi