Eylül Ayında Konut Satışlarında Yılın Rekoru: Birinci El Satışlar İvme Kazandı, Sektör Finansman Kolaylığı Bekliyor

Türkiye gayrimenkul piyasasında eylül ayı hareketliliği verilerle tescillendi. Toplam konut satışları 142 bin 390 adede ulaşarak yılın en yüksek seviyesini kaydetti. Satış rakamları bir önceki yılın aynı dönemine oranla yüzde 9,3 düşüş gösterse de uzmanlar, özellikle sıfır konut satışlarında kaydedilen ivmeyi sektörün geleceği açısından umut verici olarak nitelendiriyor.

Yeni konut yapımını ve inşaat ekosistemini doğrudan beslemesi sebebiyle kritik bir parametre kabul edilen birinci el konut satışları, eylülde yıllık bazda yüzde 3,9 yükselerek 51 bin 519 oldu. Bu performansla birlikte sıfır konutlar da yılın en üst seviyesine çıktı. Buna karşın ikinci el pazarı kan kaybederek yüzde 15,3'lük gerilemeyle 90 bin 871 adette kaldı.

Sıfır konutların toplam pazardaki payı yüzde 36,2’ye tırmandı. Tapu devirlerinin yoğunlaştığı aralık dönemleri dışarıda bırakıldığında bu oran, Mayıs 2023’ten bu yana kaydedilen en yüksek pazar payı olarak öne çıktı. Öte yandan kredili (ipotekli) satışlar da yükseliş grafiğini sürdürerek yıllık yüzde 5,1 artışla 23 bin 397 adede ulaştı.

Gelişmeleri değerlendiren sektörün önde gelen isimleri, piyasadaki mevcut durumu ve beklentilerini paylaştı.

Sıfır Konut Satışlarındaki Artış Değerli Ancak Yetersiz

Sıfır konut hareketliliğinin sevindirici olduğunu ancak hedeflenen noktaya henüz ulaşılmadığını belirten Konut Geliştiricileri ve Yatırımcıları Derneği (KONUTDER) Yönetim Kurulu Başkanı Ziya Yılmaz:

"Çünkü konut ihtiyacının karşılanması, yeni konut üretiminin ve istihdamın desteklenmesi, sektörümüzün ülke ekonomisine katkısının artırılması açısından birinci el satışların güçlenmesini önemsiyoruz. Bu nedenle toplam satış rakamlarındaki hareketlilik kadar, satışların birinci ve ikinci el arasındaki dağılımını da yakından takip ediyoruz."

şeklinde konuştu. Yılın son çeyreğine ilişkin öngörülerini de paylaşan Yılmaz:

"Yılın son çeyreğinde, özellikle aralık ayında konut satışlarının hız kazanmasını bekliyoruz. Bu hareketlilikle toplam satışların yıl sonunda geçen yılki seviyelere yaklaşacağını öngörüyoruz."

ifadelerini kullandı.

"Arz Açığı Olan Bölgelerde Kamu Arsaları Değerlendirilmeli"

Kredili satış oranlarındaki toparlanmaya dikkat çeken Yılmaz, kalıcı çözümün arzın artırılmasından geçtiğini vurgulayarak şunları kaydetti:

"Geçmişte yüzde 36 seviyelerinde olan kredili konut satışlarının payı, yüzde 10'a kadar geriledikten sonra bu yılın 9 ayında yüzde 19,4'e yükseldi. Faiz indirimlerinin kademeli ve sürdürülebilir şekilde devam etmesiyle finansmana erişimin kolaylaşması ve satışlardaki toparlanmanın güçlenmesi beklenirken, kalıcı iyileşme için konut arzını artıracak adımların atılması, özellikle arz açığının yüksek olduğu bölgelerde kamu arsalarının özel sektör eliyle konut üretimine kazandırılması önem taşıyor."

Odak Noktası: İlk Kez Ev Sahibi Olacak Tüketiciler

Eylül ayı rakamlarının konut talebinin gücünü ortaya koyduğunu belirten Tüm Girişimci Emlak Müşavirleri Derneği (TÜGEM) Genel Başkanı Hakan Akdoğan, ocak-eylül döneminde genel bir gerileme yaşandığını hatırlatarak şu değerlendirmede bulundu:

"Birinci el konut satışlarının yüzde 3,9 artması olumlu ve dikkat çekici. Bu artışta ikinci el satışlardaki düşüşün etkisinin yanı sıra proje teslimleri ve firmaların sunduğu ödeme seçenekleri de rol oynadı. İlk elde 9 aylık gerilemenin yüzde 0,6 ile sınırlı kalması, bu segmentin ikinci ele kıyasla daha dirençli olduğunu gösteriyor. Asıl hedefimiz, ilk konutunu alacak vatandaşların erişebildiği, üretimin ve satışların birlikte büyüdüğü bir piyasa olmalı."

Son çeyrekteki ivmelenmenin genel resmi tamamen değiştiremeyebileceği uyarısında bulunan Akdoğan:

"Yıl sonu kampanyaları, proje teslimleri ve alım kararını erteleyenlerin harekete geçmesi satışları destekleyebilir. Ancak satış adedindeki mevsimsel artış ile kalıcı toparlanmayı birbirinden ayırmalıyız. Son çeyreğin güçlü geçmesi, 9 aylık kaybın bütünüyle telafi edileceği anlamına gelmiyor."

dedi.

"Sürdürülebilir İyileşme Uygun Finansman Koşullarına Bağlı"

Gayrimenkul ve İnşaat Platformu Başkanı Mustafa Ekiz de birinci el satış payındaki yükselişin önemine değinerek, finansman sıkıntısına dikkat çekti. Ekiz:

"Bu oran halen arzu edilen seviyede olmasa da yeni konutlara yönelik talebin güçlenmesi açısından önemli bir işarettir."

değerlendirmesini yaptı. Sektörün önündeki engellerin aşılması gerektiğine işaret eden Ekiz:

"Yılın son çeyreğinde ertelenmiş talebin bir bölümünün satışa dönüşmesini bekliyoruz. Bununla birlikte, kalıcı ve güçlü bir toparlanmanın finansman koşullarındaki iyileşmeye bağlı olduğunu düşünüyoruz."

açıklamasını gerçekleştirdi.

İkinci El Pazarı ve Toplam Satışlardaki Düşüş Göz Ardı Edilmemeli

Sıfır konut tarafındaki olumlu havaya karşın genel tablonun dikkatle incelenmesi gerektiğini vurgulayan Gayrimenkul Pazarlama ve Satış Profesyonelleri Derneği (GAPAS) Başkanı Mustafa Kemal Şahin; kampanyaların ve esnek ödeme planlarının sıfır konut satışlarını desteklediğini ifade etti. Şahin, kalıcı bir iyileşme trendi için finansman kanallarının rahatlatılması, gayrimenkul fiyatları ile vatandaşların gelir düzeyleri arasındaki makasın kapanması ve satın alma gücünün desteklenmesi gerektiğinin altını çizdi.