Çin’de imalat yeniden büyümeye geçti: Pekin’den “mini teşvik” hamlesi

Çin’de resmi imalat PMI eylül ayında 50,1’e yükselerek yeniden büyüme bölgesine geçti. Ekonomideki zayıflığın sürmesi üzerine Pekin yönetimi konut, altyapı, teknoloji ve küçük işletmeleri hedefleyen yeni destek önlemleri açıkladı. Ekonomistler ise paketin büyümeye etkisinin sınırlı kalabileceği görüşünde.

Çin ekonomisinde uzun süredir devam eden zayıflığın ardından imalat sektöründen sınırlı da olsa olumlu bir sinyal geldi.

Çin Ulusal İstatistik Bürosu’nun (NBS) açıkladığı verilere göre resmi imalat satın alma yöneticileri endeksi (PMI), ağustos ayındaki 49,8 seviyesinden eylülde 50,1’e yükseldi.

Veri, ekonomistlerin beklentileriyle uyumlu gerçekleşti.

PMI’da 50 seviyesinin üzerindeki değerler sektörde büyümeye, 50’nin altındaki değerler ise daralmaya işaret ediyor.

YZ ve yüksek teknoloji imalatı destekliyor

NBS Baş İstatistikçisi Huo Lihui’ye göre imalat sektöründeki sınırlı toparlanmanın arkasında özellikle ekipman üretimi, yüksek teknoloji bağlantılı imalat ve tüketici sektörlerindeki faaliyet artışı bulunuyor.

Çinli üreticiler küresel YZ donanımı yatırımlarındaki patlamadan yararlanırken, iç talepteki zayıflık ekonominin en önemli sorunlarından biri olmaya devam ediyor.

Ortadoğu savaşının yükselttiği enerji maliyetleri de Çinli şirketlerin kâr marjları üzerinde baskı yaratıyor.

İmalat dışı PMI da yeniden büyüme bölgesine geçti. Endeks 50,2’ye yükselirken hizmet sektöründe faaliyet hızlandı. İnşaat sektöründeki aktivite ise yılın en yüksek seviyesine ulaştı.

Pekin’den “mini teşvik”

Ekonomik göstergelerin aylardır zayıflaması ve ikinci çeyrekte büyümenin beklentilerin altında kalması, Pekin yönetimini yeni destek adımları atmaya yöneltti.

Çin’in ekonomi ve finans yönetimi salı günü finansman maliyetlerini düşürmek ve merkez bankasının kredi desteğini artırmak amacıyla hedefli maliye ve para politikası önlemleri açıkladı.

Maliye Bakanlığı, belirli koşulları karşılayan konut alıcılarına mortgage sübvansiyonu sağlayacağını duyurdu.

Çin Merkez Bankası (PBOC) ise bankaların altyapı projelerini, teknoloji şirketlerini ve küçük işletmeleri finanse etmesine yönelik kredi destek programının kotasını genişletti.

Merkez bankası ayrıca konut finansmanını daha ucuz hale getirmek amacıyla söz konusu programın faiz oranını düşürdü.

Nomura: Önlemler yeterli değil

Buna karşılık bazı ekonomistler açıklanan önlemlerin ekonomideki temel sorunları çözmek için yeterli olmadığı görüşünde.

Nomura ekonomistleri, yeni destek paketinin büyümeyi belirgin şekilde hızlandırmak için yetersiz kaldığını belirterek önlemlerin Çin ekonomisinin önündeki temel engelleri aşamayacak kadar küçük olduğunu savundu.

Macquarie Çin ekonomisti Larry Hu ise açıklanan paketi “mini teşvik” olarak tanımladı.

Hu’ya göre paket, hükümetin bu yıl için belirlediği yüzde 4,5-5 büyüme hedefinin yakalanmasına yetecek ölçüde destek sağlayabilir.

Ancak ihracat güçlü kalmaya devam ettiği sürece Pekin’in iç talebi daha agresif biçimde desteklemek için acele etmeyebileceğini düşünüyor.

İhracat ekonomiyi taşıyor ama riskler artıyor

İhracat, bu yıl Çin ekonomisinin az sayıdaki güçlü büyüme motorundan biri oldu.

Ancak bu destek de giderek daha fazla sorgulanıyor.

Çin’in ticaret ortakları ülkenin aşırı üretim kapasitesine ve iç tüketim yerine dış talebe giderek daha fazla bağımlı hale gelmesine ilişkin endişelerini dile getiriyor.

İç tüketimin zayıf kalması ise ekonominin ihracata olan bağımlılığını artırıyor.

Larry Hu, Çin’in ikinci çeyrekte üç yılın en düşük seviyesi olan yüzde 4,3’lük büyümenin ardından üçüncü çeyrekte yüzde 4,4, yılın son çeyreğinde ise yüzde 4,7 büyümesini bekliyor.

Goldman Sachs: Etkiden çok politika sinyali önemli

Goldman Sachs da açıklanan önlemlerin kısa vadede yaratacağı doğrudan ekonomik etkiden çok Pekin’in politika yönelimi açısından önemli bir sinyal olduğu görüşünde.

Bankaya göre hedefli kredi gevşemesi ağırlıklı olarak ekonominin arz tarafını destekliyor. Bunun yeni yatırımlara ve daha geniş çaplı ekonomik büyümeye dönüşüp dönüşmeyeceği ise uygulamanın başarısına bağlı olacak.

Konut kredilerine sağlanacak sübvansiyonun ise kısa vadede konut talebine bir miktar destek vermesi bekleniyor.

Goldman Sachs analistlerine göre teşvik, özellikle ilk kez ev satın alacak bazı tüketicilerin alımlarını öne çekerek konut satışlarını artırabilir.

Konut desteğinin kapsamı dar

Ancak mortgage desteğinin ekonominin geneli üzerindeki etkisinin sınırlı kalması bekleniyor.

Program yalnızca ilk kez ev alacak tüketicileri kapsıyor.

Ayrıca satın alınacak konutun fiyatının 1,5 milyon yuanı (yaklaşık 224 bin dolar) aşmaması ve büyüklüğünün 120 metrekarenin altında olması gerekiyor.

Bu nedenle Goldman Sachs, konut desteğinin toplam ekonomik büyümeye yalnızca mütevazı bir katkı sağlayacağını düşünüyor.

Eylül PMI verileri Çin ekonomisinde sınırlı bir toparlanmaya işaret etse de tablo hâlâ kırılgan. YZ ve yüksek teknoloji yatırımları sanayi üretimini desteklerken, zayıf iç talep, sorunlu konut piyasası ve yükselen enerji maliyetleri büyümenin önündeki başlıca riskler olmaya devam ediyor.