Dolar/TL50,55
0.09%
Euro/TL55,56
0.19%
Gram Altın5.713,80
0.09%
BIST 10011.131,32
3.02%
Brent Petrol$89,95
0.00%
Gümüş/Ons$41,07
0.00%
Gedik Yatırım
Dünya Ekonomisi

Burak Köylüoğlu yazdı: Küresel ekonomide tarihi günlere tanıklık ediyoruz

Ekonomide para ve enflasyon kadar çok konuşulan ve üzerinde bu kadar çok mantık hatası yapılan başka bir kavram olduğunu düşünmüyorum.

13 Ekim 2021

Burak Köylüoğlu yazdı: Küresel ekonomide tarihi günlere tanıklık ediyoruz

Ekonomide para ve enflasyon kadar çok konuşulan ve üzerinde bu kadar çok mantık hatası yapılan başka bir kavram olduğunu düşünmüyorum.

Monetarizm akımının babası sayılan Nobel ödüllü ekonomist Milton Friedman, "Enflasyon her zaman ve her yerde bir parasal olgu olup; para miktarının (tabanının) üretim miktarından (çıktısından) daha hızlı büyümesi ile oluşur." demişti.

“Inflation is always and everywhere a monetary phenomenon in the sense that it is and can be produced only by a more rapid increase in the quantity of money than in output.”.

Bu söz 1980'lerde Reaganomics veya Thatcherism olarak bilinen neo-liberal politikaların temel taşı olmuştu.

2008 Küresel Ekonomik Krizi ve 2020 Covid-19 Pandemisi için alınan önlemlerin temelinde de büyük ölçüde Friedman'ın öğretileri bulunuyordu.

Bugün ise küresel ölçekte hammadde, enerji, gıda gibi temel girdilerin ve tüketim maddelerinin fiyat artışlarını tartışıyoruz. Bu fiyat artışlarının nedenini basitçe bir arz ve lojistik sorununa bağlayabiliriz. Ancak bu fiyat artışlarının bir nedeni de Green Deal/Environmental Compliance (ya da kötü bir çeviri ile Yeşil Mutabakat) uygulamaları olabilir mi? Sonuçta küresel ısınmanın önünü alabilmek için üretim süreçlerinin çevreye uyumunu sağlamakla, toplam ürün maliyetlerini arttırmış olduk.

Pekala, 11 Eylül 2001 terör saldırıları, 2008 Küresel Ekonomik Krizi ve 2020 pandemi süreci ile devam eden muazzam parasal genişlemenin etkisinin enflasyon üzerindeki etkisi ne oldu? Veya son 20 yılda 6.1 milyar kişiden 7.8 milyar kişiye artmış olan dünya nüfusunun denklemdeki ağırlığını nasıl okumalıyız? Ya da Çin başta olmak üzere gelişmekte olan ülkelerdeki büyük insan topluluklarının vasıfsız ve ucuz emek arz eden işçi sınıfından, üreten ve tüketen bir kimlikte orta sınıfa yükselişinin küresel enflasyona katkısı ne oldu? Bu soruları çoğaltabiliriz.

Friedman'ın öğretileri bugün tartıştığımız küresel enflasyonu açıklamaya yeterli değil. Aslında küresel ekonomi bir uyuşturucu gibi son 20 yıllık parasal genişlemenin bağımlısı olduğu gibi, üzerine arz-talep ve lojistik sorunları da küresel ekonomide fiyat aşırılıkları yaratır duruma geldi. 17 ay önce WTI yani West Texas Intermediate vadeli fiyatları aşırı talep düşüşünün etkisi ile "contango" durumunda iken, bugün Brent petrolünün varili, 80 USD'ın üzerinde. Gerçekten de küresel ekonomide, tarihi günlere tanıklık ediyoruz.

Chief Financial Officer | Executive Board Member | Chief Strategy Officer | and a humble author...

FÖŞ yazdı: 2022 dünyası Neden her şey aniden daha pahalı hale geliyor: “Büyük Enflasyon” dönemine hoşgeldiniz!

İklim değişikliği artık ekonomik sorun

Piyasalarda yalnız değilsiniz

Bu haberle ilgili detaylı rapor ve analizlere, uzman desteğiyle Akanak Insights'a ulaşın.

Uzman Desteğine Göz Atın
Paylaş

İlgili Haberler

ABD’de Siber Saldırı ve Kesinti Endişesi Stokçuluğu Tetikledi: Acil Durum Harcamaları Yüzde 400 Arttı
Dünya Ekonomisi

ABD’de Siber Saldırı ve Kesinti Endişesi Stokçuluğu Tetikledi: Acil Durum Harcamaları Yüzde 400 Arttı

ABD'de son dönemde peş peşe meydana gelen altyapı ve teknoloji arızaları, olası elektrik kesintileri ve siber saldırı kaygılarını zirveye taşıdı. Altyapı güvenliğine dair endişeler nedeniyle önlem almak isteyen Amerikalı tüketiciler, acil durum malzemelerine hücum etti. Tüketici harcamalarını analiz eden Consumer Edge'in kredi kartı verilerine göre, ülkede en az altı büyük teknik arızanın kaydedildiği 12-17 Kasım tarihleri arasında acil durum ekipmanlarına yapılan harcamalar, geçen yılın aynı dönemine kıyasla yaklaşık yüzde 400 oranında artış gösterdi.

22 Kasım 2026