BDDK'dan Tasarruf Finansman Şirketlerine Sıkı Denetim: Fon Yönetimi ve Sözleşme Limitleri Yenilendi

Bankacılık Düzenleme ve Denetleme Kurumu (BDDK), son dönemde hızlı bir büyüme kaydeden tasarruf finansman şirketlerine yönelik kritik düzenlemelere imza attı. Finansal Kurumlar Birliği’ne (FKB) gönderilen yeni talimatla, müşteri fonlarının riskli varlıklarda değerlendirilmesi engellenirken high-risk (yüksek riskli) yatırımların önüne geçilmesi hedeflendi. 1 Ekim itibarıyla yürürlüğe girecek olan yeni kurallar; likidite yönetimi, yüksek tutarlı sözleşme limitleri ve kişi başı sözleşme sınırlarında radikal değişiklikler içeriyor.

Tasarruf Fonları Sadece "Düşük Riskli" Varlıklarda Değerlendirilecek

BDDK'nın getirdiği yeni ihtiyatlı tedbirler kapsamında, hem tasarruf fon havuzlarında hem de şirket öz kaynaklarında biriken tutarların yatırım alanları daraltıldı. Amaç, kaynakların ihtiyaç anında hızla nakde çevrilebileceği risksiz alanlarda tutulmasını sağlamak.

Yeni karara göre tasarruf finansman şirketleri, fonlarını yalnızca şu finansal araçlarda değerlendirebilecek: Katılım Bankaları: Türk Lirası cinsi özel cari hesaplar veya katılma hesapları.Kira Sertifikaları (Sukuk): Hazine ve Maliye Bakanlığı tarafından ihraç edilen, TL cinsi ve altına dayalı olmayan yurt içi sukuk ihraçları.Katılım Yatırım Fonları: Risk değeri 1 veya 2 olan, TL cinsinden ihraç edilmiş katılım esaslı yatırım fonları.

Ayrıca fon havuzlarında atıl (nemasız) kalan paranın sınırlandırılması amacıyla, günlük getirisiz bakiyenin bir önceki ay sonu fon havuzu büyüklüğünün binde 2'sini (‰2) aşmaması şartı getirildi. EFT kapanışından sonra havuza giren tutarlar ise ertesi günün hesabına dahil edilecek.

Yüksek Tutarlı Sözleşme Limitleri ve Oranları Güncellendi

Sektördeki risk yoğunlaşmasını azaltmak amacıyla "yüksek tutarlı sözleşme" tanımlarında limit artışına gidildi: Genel Sözleşmeler: Yüksek tutarlı sayılma alt sınırı 2,5 milyon TL'den 5 milyon TL'ye çıkarıldı.Konut ve İş Yeri Finansmanı: Alt sınır 6,27 milyon TL'den 12,5 milyon TL'ye yükseltildi.

Şirketlerin portföylerindeki yüksek tutarlı sözleşmelerin toplam sözleşme hacmine oranı yüzde 5 ile sınırlandırıldı. Yeni kurulan şirketlerin piyasaya uyumunu kolaylaştırmak amacıyla kademeli bir geçiş takvimi belirlendi: Dönem Yeni Şirketler İçin Tavan Oran 30 Haziran 2027’ye Kadar %15 1 Temmuz - 31 Aralık 2027 %10 1 Ocak 2028 İtibarıyla %5 (Genel kural) Kişi ve Risk Grubu Başına Limit Sınırlaması BDDK, tek bir gerçek veya tüzel kişinin sistem üzerinde oluşturabileceği risk yoğunluğunu engellemek adına sözleşme adet ve tutarlarına kısıtlama getirdi: Adet Sınırı: Bir kişi veya aynı risk grubundaki taraflar, aynı şirketle en fazla 1 taşıt ve 1 konut/iş yeri olmak üzere toplamda 2 sözleşme yapabilecek.Taşıt Finansmanı Üst Limiti: Azami sözleşme tutarı 6,25 milyon TL olarak belirlendi.Konut/İş Yeri Üst Limiti: Azami sözleşme tutarı 62,5 milyon TL oldu.Toplam Risk Limiti: Bir kişinin tüm sözleşmelerinin toplam tutarı 62,5 milyon TL'yi geçemeyecek.

Yeni Kurallar Ne Zaman Yürürlüğe Girecek?

BDDK, şirketlerin altyapılarını ve finansal süreçlerini bu yeni mevzuata uyumlu hale getirebilmeleri için geçiş süreci tanıdı. Tüm bu kısıtlama ve limit düzenlemeleri 1 Ekim itibarıyla resmen uygulanmaya başlanacak.