Rawest Araştırma Genel Müdürü Roj Esir Girasun: HDP’nin kapatılması Erdoğan karşıtlığını güçlendirir

Rawest Araştırma Genel Müdürü Roj Esir Girasun, HDP’nin kapatılma olasılığı, adaylık tartışmaları, devam eden güvenlikçi politikalar ve Ali Babacan’dan gelen anadil çıkışının Kürt seçmen üzerindeki etkilerini değerlendirdi.

Cumhurbaşkanı Recep Tayyip Erdoğan’ın 2023 seçimleri ile ilgili “Mevsim şartlarını dikkate alarak belki birazcık öne çekerek” açıklaması var olan erken seçim tartışmalarını daha da alevlendirdi. Erdoğan’ın bu açıklamasının yapıldığı günde AYM, Yargıtay Cumhuriyet Başsavcılığı’nın HDP hesabına bloke konulmasına ilişkin talebi kabul etti. AKP ile arasına mesafe koyduğu kamuoyu araştırma sonuçlarına da yansıyan Kürt seçmenin bu atmosferde alacağı tutum seçimler için kritik öneme sahip.

ALTILI MASA BİLEŞENİNDEN KÜRT MESELESİ ÇIKIŞI

MHP ve AKP’nin oluşturduğu iktidar bloğunun uyguladığı güvenlikçi politikalardan rahatsız olan Kürt seçmenin muhalefetin oluşturduğu Altılı Masa’nın HDP ile mesafeli olmasına yönelik de eleştirileri var.

İYİ Parti’nin HDP karşıtı tutumu, masanın Kürt meselesi ile ilgili net bir program ortaya koymaması eleştirilerin başında geliyor. Buna yönelik eleştiriler devam ederken Altılı Masa’nın bileşenlerinden olan DEVA Partisi Genel Başkanı Ali Babacan’dan dikkat çekici açıklamalar geldi. Vatandaşlık tanımı ile ilgili Anayasa’nın 66’ıcı maddesini kapsayıcı bir anlayışla yeniden ele alacaklarını açıklayan Babacan,
anadilde eğitimin önündeki engelleri kaldıracaklarını, faili meçhul cinayetler ile ilgili adım atacaklarını, yaşam hakkı ihlallerine göz yummayacaklarını ve demokratikleşmeye ilişkin adımlar atacaklarını söyledi.

Kürt meselesi ile ilgili Babacan’ın yaptığı bu açıklamalar bölgede de dikkatleri çekti. Artı Gerçek’e konuşan Diyarbakır merkezli Rawest Araştırma Genel Müdürü Roj Esir Girasun, Babacan’ın bu açıklamalarından şaşırtıcı olmadığı görüşünde. DEVA partisinin kadroları ve Babacan’ın, AKP’nin açılım ve reform dönemi ile hatırlanan bir yüz olduğunu hatırlatan Girasun şu değerlendirmede bulundu:

“Bu gün bu çıkışları yapması aslında AKP’nin bir dönem yaptığı çıkışlara benzer çıkışlar. Şaşırtıcı değil. Ama ilk dönemde biraz tutuk kaldı aslında. O yüzde 49 alan bir siyasi partiden gelme sebebiyle o yüzde 49’un alışkanlıklarıyla çok yuvarlak laflar etmişti. Şimdi belki daha yeni yeni bir muhalefet partisi olduğunun farkına vardı. Daha güçlü bir şekilde demokratik söylemler dile getirmeye başladı. Burada başat rol Kürt meselesi oluyor”

‘BABACAN’IN ÇIKIŞI ALTILI MASA AÇISINDAN ÖNMELİ’

2016’dan bu yana özellikle Kürt meselesinin daha çok milliyetçi paradigmayla konuşulduğunu hatırlatan Girasun, o tarihten bu yana Kürt meselesinin güvenlikçi politikalarla anılır olduğuna işaret etti. Kürt meselesini HDP dışında Türkiye kamuoyunda ve siyasetinde değerlendirebilen bir ana akım fikir ya da siyasetçinin olmadığını belirten Girasun Babacan’ın son çıkışı ve DEVA Partisi’nin politikalarının Kürt seçmen nezdindeki etkileri ile ilgili şu tespitleri dile getirdi:

“DEVA partisinin ortaya çıkması şu açıdan önemliydi; Kürt meselesinin HDP dışındaki siyasal partiler tarafından da konuşuluyor olabilmesi, Kürt meselesinin normalleştirilmesi önemliydi. Bunun muhalefet içerisinde, Altılı Masa’nın güçlü aktörlerinden birisinin söylemesi daha da önemli. Altılı Masa’da biliyoruz ki CHP’nin limitleri var. Evet HDP ile yakınlaşmaları, Kürt meselesinde farklı çözüm önerilerine dair bazen küçük şeyler duyuyoruz ama bunu derli toplu halde, sistematik bir şekilde göremiyoruz. DEVA ve Gelecek gibi partilerin, CHP’nin ya da içindekilerin Kürt meselesine dair olumlu yaklaşanların artması masaya olan güveni Kürtler nezdinde artırıyor”

‘CHP OYLARINI DÖRT KAT ARTTIRDI’

Altılı Masa’nın en büyük partisi olan CHP’ye yönelik eleştiriler olsa da bölge kentlerinde oylarını arttırıldığına yönelik veriler de var. CHP’nin oyunu arttırdığı kentlerin başında ise AKP’nin güçlü olduğu bölgeler. Eldeki verilerin CHP’nin oyunu dört kat arttırdığını gösterdiğini söyleyen Girasun, “Bölgedeki büyükşehirlerde, özellikle Diyarbakır, Urfa, Van gibi illerde CHP’nin bu seçimlerde milletvekili çıkarması çok kuvvetle muhtemel. Diğer küçük illerde ise CHP’nin oy artışını gözlemliyoruz. Diğer illerde vekil çıkaramazsa dahi oy artışı olacak” dedi.

‘MUHAFAZAKÂR AKP’Lİ SEÇMEN CHP’YE KAYIYOR’

“CHP’nin oyunu arttırdığı bu kentlerde desteğini hangi seçmen kitlesinden alıyor?” sorusuna Girasun,
“Şaşırtıcı şekilde en fazla muhafazalar Kürtlerden, AKP’li Kürtlerden alıyor. Eski AKP’lilerden alıyor” cevabını verdi. Bu seçmenin, 7 Haziran’da HDP’ye oy veren, sonrasında ise AKP’ye geri dönen seçmen kitlesinden oluştuğunu ifade eden Girasun, CHP’ye destek veren diğer seçmen kitlesinin ise ilk defa oy kullanan gençler olduğuna işaret etti.

CHP AKP’NİN ÖNÜNDE

“Diyarbakır’da ilk defa oy kullanan genç seçmenlerde CHP ikinci parti” tespitinde bulunan Girasun, Kürt seçmenin CHP’ye olan yönelimi ilgili şunları söyledi:

“CHP AKP’nin önünde. Birçok kentte, örneğin Van’da da benzer sonuçlar görüyoruz. Ama bölge haricinde CHP’nin asıl oyunu arttırdığı yer metropol Kürtleri. Türkiye metropollerinde yaşayan Kürtlerde, Adana, İzmir, İstanbul, Mersin, Antalya’da CHP’ye ciddi bir yönelme var. Bu iki şeyden kaynaklanıyor. Birincisi CHP’nin genel politikalarındaki söylem yumuşaklığı, ikincisi de Kılıçdaroğlu’nun liderliği, farklı mahallelere açılması”

‘HDP 2019 YEREL SEÇİMLERİNDE CHP’YE ALAN AÇTI’

CHP’nin Kürtlerden oy almasının bir başka nedeninin 2019 yerel seçimlerinde HDP’nin metropollerde
CHP’ye alan açması olduğu ifadelerini kullanan Girasun, bu durumun bir süre Kürtlerin CHP’ye yönelmesinde etkili olsa da son dönemde bu durumda bir duraksama yaşandığı tespitinde bulundu ve nedenini şöyle açıkladı:

“Bu CHP-HDP ilişkilerinin tanzimi ile de alakalı bir durum. CHP’nin 2019 yerel seçimlerindeki adaylarına HDP’nin oy istemesi, HDP’nin aday çıkarmaması, HDP seçmenlerinin, genel olarak Kürt seçmenlerinin CHP adaylara yönelmesi o günden bu güne bir süreklilik arz etmeye başladı. Ama son aylarda gördüğümüz bir duraksama var. Kürtler açısından CHP’nin bir oy kaybından ziyade bir duraksama olduğunu görüyoruz. Bu da bize şunu gösteriyor. Son dönemlerde adaylık tartışmaları, muhalefet içi tartışmalar, CHP’nin biraz irtifa kaybetmesine neden oldu”

‘CHP AKP’NİN GÜÇLÜ OLDUĞU İLLERDE VEKİL ÇIKARIYOR’

‘HDP SEÇMENİNİN YÜZDE 90’I PARTİSİNİN İŞARET ETTİĞİ YERE GİDER’

‘HDP’NİN KAPATILMASI ERDOĞAN KARŞITLIĞINI GÜÇLENDİRİR’

“HDP KAPARARI AKP’Lİ KÜRT SEÇMENİ DE ETKİLER”

‘HDP YAVAŞ’A DESTEK VERMEZSE NE OLUR?’

‘ALTILI MASA’DAN ADAY OLARAK KILIÇDAROĞLU ÇIKAR’

Röportajın tamamı burada.