Çin İmalat Sektörü Bir Yılın Zirvesinde, Ancak Savaş Riski Gölge Düşürüyor

Çin’de imalat sanayi aktivitesi Mart ayında son bir yılın en hızlı büyümesini kaydetti. Ancak Orta Doğu’daki savaşın tetiklediği enerji fiyat artışları ve küresel talep riskleri, bu toparlanmanın sürdürülebilirliği konusunda soru işaretleri yaratıyor.

---

PMI Verisi Güçlü Geldi

Çin Ulusal İstatistik Bürosu (NBS) verilerine göre, imalat sanayi satın alma yöneticileri endeksi (PMI) Mart ayında 50,4’e yükseldi. Bu seviye:

• Şubat ayındaki 49,0 seviyesinin üzerinde
• 50 eşik değerinin üstünde (genişleme bölgesi)
• Son 12 ayın en yüksek seviyesi

Açıklanan veri, Reuters anketinde öngörülen 50,1 beklentisini de aşarak ekonomide kısa vadeli bir rahatlama yarattı.

---

İhracat ve Talep Destek Verdi

İmalat sektöründeki toparlanmanın arkasında, özellikle küresel talepteki canlılık etkili oldu.

• Elektronik ürünlere, özellikle yarı iletkenlere olan talep güçlü seyretti
• Çin’in ihracatı yılın ilk iki ayında büyümeyi destekledi
• 2025’te kaydedilen 1,2 trilyon dolarlık rekor ticaret fazlasının ardından momentum korundu

Bu gelişmeler, ihracata dayalı büyüme modelinin kısa vadede hâlâ çalıştığını gösteriyor.

---

Enerji Fiyatları Yeni Risk Alanı

Ancak Orta Doğu’daki savaşın etkisiyle yükselen enerji fiyatları, Çin ekonomisi için yeni bir risk oluşturuyor.

Pinpoint Asset Management baş ekonomisti Zhang Zhiwei’ye göre:

• Yüksek enerji maliyetleri ikinci çeyrek görünümünü belirsiz hale getiriyor
• Küresel büyümede yavaşlama riski artıyor
• Tedarik zinciri aksaklıkları yeniden gündeme gelebilir

Bu durum, özellikle düşük marjlarla çalışan ihracatçı üreticiler için ciddi bir baskı anlamına geliyor.

Powell: “Bekle-Gör” Modundayız — Fed, Savaşın Enflasyona Etkisini İzliyor

---

Girdi Maliyetlerinde Sert Artış

PMI verisinin alt kalemleri de maliyet baskısının arttığını gösteriyor.

• Hammadde alım fiyatları endeksi: 63,9 (Şubat: 54,8)
• Artışın nedeni: emtia fiyatlarındaki yükseliş ve hızlı stoklama

Üretici fiyatlarında da artış görülse de, bu artış sınırlı kaldı. Bu da firmaların maliyet artışını fiyatlara tam olarak yansıtamadığını gösteriyor.

---

İç Talep Zayıf Kalmaya Devam Ediyor

Çin ekonomisinin kronik sorunlarından biri olan zayıf iç talep, risk oluşturmaya devam ediyor.

Artan maliyetler:

• Şirketlerin kâr marjlarını baskılıyor
• Ücret artışlarını sınırlıyor
• İstihdam üzerinde baskı yaratıyor

Bu durum, zaten kırılgan olan iç talebi daha da zayıflatabilir.

---

Savaş, Belirsizliği Artırıyor

Orta Doğu’daki savaş, iş dünyasında belirsizliği artıran ana faktörlerden biri olarak öne çıkıyor.

Özellikle:

• Enerji fiyatlarının seyri
• Küresel ticaret akışları
• Tedarik zinciri güvenliği

gibi alanlarda riskler büyüyor.

Çin Otomobil Üreticileri Birliği’ne göre, Orta Doğu pazarı Çin’in araç ihracatının yaklaşık %20’sini oluşturuyor. Bu nedenle bölgedeki gerilim, doğrudan ihracat performansını etkileyebilir.

---

PMI Artışı Mevsimsel Etkilerden Kaynaklanmış Olabilir

Mart ayındaki güçlü PMI verisinin bir kısmı mevsimsel etkilerden kaynaklanmış olabilir.

• Ay Yeni Yılı tatili bu yıl Şubat ayında uzun sürdü
• Fabrikalar tatil sonrası üretime hızlı dönüş yaptı
• Bu durum verilerde geçici bir sıçrama yaratmış olabilir

---

Büyüme Beklentileri ve Politika Görünümü

Analistlere göre PMI verisi, Çin ekonomisinin ilk çeyrekte %4,5’in üzerinde büyüme kaydedebileceğine işaret ediyor.

Bu oran:

• Pekin’in %4,5–%5,0 büyüme hedefiyle uyumlu

Bu nedenle bazı kurumlar, kısa vadede faiz indirimi beklentilerini geri çekmiş durumda.

Bunun yerine Çin yönetiminin:

• Yapısal reformlara
• İç talebi güçlendirecek politikalara

odaklanması bekleniyor.

Enflasyon Avrupa’ya Sıçradı: Enerji Şoku Fiyatları Tırmandırıyor

---

İkinci Yarı İçin Riskler Artıyor

Eurasia Group Çin Direktörü Dan Wang’a göre, küresel belirsizlik kısa vadede Çin üretimine destek sağlayabilir.

Ancak yılın ikinci yarısı için riskler büyüyor:

• İran kaynaklı gerilim küresel resesyona yol açabilir
• Özellikle Avrupa ekonomisindeki yavaşlama, Çin ihracatını olumsuz etkileyebilir

---

Genel Değerlendirme

Çin imalat sektörü kısa vadede güçlü bir toparlanma sinyali verse de, bu iyileşmenin kalıcı olup olmayacağı büyük ölçüde:

• Enerji fiyatlarının seyrine
• Orta Doğu’daki savaşın gelişimine
• Küresel talep koşullarına

bağlı olacak.

Önümüzdeki dönemde Çin ekonomisi için en kritik risk, dış talebe bağımlılığın yarattığı kırılganlık olarak öne çıkıyor.

Reuters

Atilla Yeşilada ve Güldem Atabay tarafından kaleme alınan özel raporlarımıza abone olmak ister misiniz? Raporlarımız kurumsal müşterilere yöneliktir. Abonelik ücretlidir. Koşulları öğrenmek için bize e-mail atın: [email protected]