Ekonomi
Enerji Hatları Ateş Altında: Petrol Fiyatları İçin Korkutan Senaryo Gerçek Olabilir
Dünyanın enerji hatları Orta Doğu’daki çatışmalar nedeniyle ciddi bir riskle karşı karşıya. 28 Şubat’tan bu yana tırmanan ABD-İsrail ile İran arasındaki gerilim, bölgedeki enerji altyapısını doğrudan hedef haline getirdi. Beş Arap ülkesinde sekiz büyük enerji tesisi füze ve İHA saldırılarının hedefi olurken, Katar’daki kritik LNG tesislerinde “mücbir sebep” ilan edildi. Uzmanlar, saldırıların devam etmesi halinde petrol fiyatlarının varil başına 150 dolara kadar yükselebileceği uyarısında bulunuyor.
Dünyanın enerji hatları Orta Doğu’daki çatışmalar nedeniyle ciddi bir riskle karşı karşıya. 28 Şubat’tan bu yana tırmanan ABD-İsrail ile İran arasındaki gerilim, bölgedeki enerji altyapısını doğrudan hedef haline getirdi. Beş Arap ülkesinde sekiz büyük enerji tesisi füze ve İHA saldırılarının hedefi olurken, Katar’daki kritik LNG tesislerinde “mücbir sebep” ilan edildi. Uzmanlar, saldırıların devam etmesi halinde petrol fiyatlarının varil başına 150 dolara kadar yükselebileceği uyarısında bulunuyor.
Hürmüz Boğazı çevresindeki enerji tesisleri adeta bir çatışma hattına dönüşmüş durumda. Birleşik Arap Emirlikleri’nden Suudi Arabistan’a kadar uzanan bölgede stratejik enerji noktaları saldırılarla sarsılırken, en dikkat çeken gelişme Katar’dan geldi. Dünyanın en büyük sıvılaştırılmış doğal gaz merkezlerinden biri olan Ras Laffan tesisinin hedef alınması küresel enerji piyasalarında alarm yarattı.
Katar Energy CEO’su Saad el-Kaabi, saldırı sonrası ülkenin LNG ihracat kapasitesinin yaklaşık yüzde 17 azaldığını açıkladı. Hasarın tamamen giderilmesinin ise beş yılı bulabileceği ifade ediliyor. Yalnızca bu saldırının ekonomik maliyetinin yıllık yaklaşık 20 milyar dolar olabileceği belirtilirken, Avrupa ve Asya’ya gönderilen gaz akışındaki kesintilerin küresel ölçekte yeni bir enerji krizini tetikleyebileceği değerlendiriliyor.
Bölgede başka tesisler de saldırılardan etkilendi. Birleşik Arap Emirlikleri’nde ülkenin günlük doğal gaz ihtiyacının yaklaşık yüzde 80’ini karşılayan Habşan Gaz Tesisi, füze saldırısının ardından faaliyetlerini durdurdu. Kuveyt’te ise Abdullah ve Ahmedi limanlarındaki rafineriler İHA saldırılarının hedefi oldu ve güvenlik gerekçesiyle üretimin kısılması kararı alındı. Suudi Arabistan’da Yanbu ve Ras Tanura rafinerilerine yönelik saldırı girişimleri büyük bir kesintiye yol açmasa da yangınlar ve maddi hasar meydana geldi.
Enerji piyasaları ise en çok fiyat şokundan endişe ediyor. Katar Enerji Bakanı, saldırıların sürmesi halinde petrol fiyatlarının varil başına 150 dolara kadar yükselebileceğini dile getirdi. Halihazırda petrol fiyatlarının savaş öncesine göre yaklaşık yüzde 50 artmış olması, küresel piyasalardaki tedirginliği artırıyor.
Böyle bir senaryonun özellikle Türkiye gibi enerji ithalatına bağımlı ülkeler için ciddi ekonomik sonuçlar doğurabileceği belirtiliyor. Uzmanlara göre fiyatlardaki sert yükseliş, enerji faturalarını artırarak enflasyon ve dış ticaret dengesi üzerinde ağır bir baskı oluşturabilir.
