Ekonomi
ANALİZ: Sanayide “Çift Taraflı Sıkışma” – Daralma Sürerken Enflasyon Hortluyor
Ocak ayı verileri, imalat sektöründe daralmanın üst üste 22. aya girdiğini tescilledi. Ancak bu tabloyu geçmiş dönemlerden ayıran temel fark; üretimin düşmesine rağmen, girdi maliyetlerindeki artışın son iki yılın en keskin seviyelerine ulaşmış olmasıdır.
Ocak ayı verileri, imalat sektöründe daralmanın üst üste 22. aya girdiğini tescilledi. Ancak bu tabloyu geçmiş dönemlerden ayıran temel fark; üretimin düşmesine rağmen, girdi maliyetlerindeki artışın son iki yılın en keskin seviyelerine ulaşmış olmasıdır. Bu durum, sektörün teknik anlamda bir “stagflasyon” sarmalına girdiğine dair ciddi sinyaller veriyor.
1. Maliyet Baskısı ve “Fiyatlama” Zorunluluğu
Hammadde ve enerji kalemlerindeki yükseliş, sanayicinin maliyet yapısını sarsıyor. Ocak ayı verileri, girdi fiyatlarındaki artış hızının Nisan 2024’ten bu yana en yüksek seviyeye çıktığını gösteriyor. Sanayici, azalan talebe rağmen hayatta kalabilmek için bu maliyetleri nihai ürün fiyatlarına yansıtmak zorunda kalıyor. Bu da enflasyonun “yapışkan” kalmaya devam edeceğinin en net öncü göstergesi.
2. İstihdamda “Kapasite Daraltma” Stratejisi
Sektördeki istihdam kaybı 14. ayına girerken, Ocak ayındaki düşüş hızının Eylül 2025’ten bu yana en sert seviyeye ulaşması dikkat çekici. İş dünyası, artık sadece personel sirkülasyonu ile değil, zayıf talep nedeniyle bilinçli bir kapasite daraltma yoluna gidiyor. 2026’nın ilk yarısına dair iyimserliğin azalması, işletmeleri kadro küçülterek defansif kalmaya zorluyor.
3. İhracat Motorunda Tekleme
Dış talepteki zayıf seyir, iç piyasadaki durgunluğu telafi etme şansını sınırlıyor. Özellikle Avrupa pazarındaki yavaşlama ile birleşen yerel maliyet artışları, Türk imalatçısının küresel rekabetçiliğini baskılıyor. Bu durum, yılın ilk çeyreğinde ihracat gelirlerinde beklenen ivmelenmenin gecikebileceğini gösteriyor.
4. Sektörel Ayrışma: Zaruri vs. İsteğe Bağlı Tüketim
Tablo her sektör için aynı değil. Gıda ve temel ihtiyaç maddeleri üreten sektörler iç talep sayesinde büyüme bölgesinde tutunmaya çalışırken; tekstil, hazır giyim ve mobilya gibi "ertelenebilir" harcamalara hitap eden gruplar daralmanın merkez üssü konumunda.
Stratejik Öngörü
Bu veriler, para politikasındaki gevşeme beklentilerini zora sokuyor. İmalat sektöründeki bu fiyat artış hızı varken, üretimi canlandırmak adına atılacak erken bir faiz indirimi adımı, enflasyon yangınını körükleme riski taşıyor. Sanayici için 2026'nın ana teması "büyüme" değil, "nakit akışını ve verimliliği koruma" olmaya devam edecek.
