Döviz
Japonya Merkez Bankası seçim öncesi büyüme tahminlerini yukarı çekti, faizi %0,75’te sabit tuttu
Japonya Merkez Bankası (BoJ), erken seçim sürecine girilirken ekonomik büyüme beklentilerini yukarı yönlü revize ederken politika faizini %0,75 seviyesinde sabit tuttu. Enflasyon hedefin üzerinde kalmaya devam ederken, zayıf yen ve yükselen tahvil getirileri para politikası üzerindeki baskıyı artırıyor. Gözler hem seçim sonuçlarına hem de BoJ’un bir sonraki faiz adımının zamanlamasına çevrilmiş durumda.
Özet:
Japonya Merkez Bankası (BoJ), erken seçim sürecine girilirken ekonomik büyüme beklentilerini yukarı yönlü revize ederken politika faizini %0,75 seviyesinde sabit tuttu. Enflasyon hedefin üzerinde kalmaya devam ederken, zayıf yen ve yükselen tahvil getirileri para politikası üzerindeki baskıyı artırıyor. Gözler hem seçim sonuçlarına hem de BoJ’un bir sonraki faiz adımının zamanlamasına çevrilmiş durumda.
BoJ büyüme tahminlerini revize etti
Japonya Merkez Bankası, cuma günü açıkladığı para politikası kararında politika faizini %0,75 seviyesinde sabit tutarken, ekonomik büyümeye ilişkin beklentilerini yukarı yönlü güncelledi. BoJ, Mart 2026’da sona erecek mali yıl için büyüme tahminini %0,7’den %0,9’a, 2026 mali yılı için ise %0,7’den %1’e yükseltti.
Revizyon, Japon ekonomisinin son dönemde zayıf sinyaller vermesine rağmen, orta vadede toparlanma beklentisinin korunduğuna işaret ediyor. Nitekim Japonya’nın son açıklanan GSYH verileri, ekonominin üçüncü çeyrekte daha önce tahmin edilenden sert daraldığını ortaya koymuştu. Buna göre ekonomi çeyreklik bazda %0,6, yıllıklandırılmış olarak ise %2,3 küçüldü.
Faiz kararı: Bölünmüş oy, sıkılaşma tartışması sürüyor
BoJ, faiz kararını 8’e karşı 1 oyla aldı. Merkez Bankası, Aralık ayında faizi son 30 yılın en yüksek seviyesine çıkararak %0,75’e yükseltmişti. Son karar, 8 Şubat’ta yapılacak erken seçimler öncesinde para politikasında temkinli duruşun sürdüğünü gösterdi.
BoJ açıklamasında, kurul üyesi Hajime Takata’nın faizin %1’e çıkarılması yönünde öneride bulunduğu da yer aldı. Takata, Japonya’da fiyat risklerinin yukarı yönlü olduğuna dikkat çekti.
Normalleşme süreci siyasi baskı altında
Japonya, Mart 2024’te dünyanın son negatif faiz rejimini terk ederek para politikasında normalleşme sürecine girmişti. BoJ, ücret artışları ve fiyatlar arasında “olumlu bir döngü” oluşması halinde faiz artırımlarının süreceğini vurgulamaya devam ediyor.
Ancak bu yaklaşım, siyasi baskılarla karşı karşıya. Başbakan Sanae Takaichi başta olmak üzere bazı siyasi aktörler, büyümeyi desteklemek amacıyla daha gevşek para politikası ve mali teşvik çağrılarını artırıyor.
Enflasyon yavaşladı ama hedefin üzerinde
BoJ kararından ayrı olarak açıklanan Aralık ayı enflasyon verileri, manşet enflasyonun %2,1 ile Mart 2022’den bu yana en düşük seviyeye gerilediğini gösterdi. Buna rağmen enflasyon, 45 aydır üst üste BoJ’un %2 hedefinin üzerinde kalmayı sürdürdü.
ING analistleri, karar öncesinde yaptıkları değerlendirmede piyasaların özellikle yenin zayıflığının enflasyon üzerindeki etkisine ilişkin BoJ Başkanı Kazuo Ueda’nın mesajlarını yakından izleyeceğini belirtmişti.
Tahvil getirileri, bütçe endişeleri ve zayıf yen
BoJ’un sıkılaşma adımlarına rağmen Japonya’da tahvil getirileri son haftalarda çok yıllık zirvelere yükseldi. Bu durum sermaye çıkışlarını hızlandırırken, yen üzerindeki baskıyı da artırdı. BoJ’a göre reel faizler hâlâ negatif bölgede bulunuyor ve mali disipline yönelik kaygılar artıyor.
Başbakan Takaichi’nin, 1 Nisan’da başlayacak yeni mali yıl için 783 milyar dolarlık rekor bütçe hazırlaması ve geçen yıl açıklanan 135 milyar dolarlık teşvik paketi, kamu maliyesine ilişkin endişeleri derinleştirdi.
Bu gelişmelerin etkisiyle yen, Takaichi’nin başbakan olduğu 21 Ekim’den bu yana dolar karşısında yaklaşık %4,6 değer kaybederek 158,97 seviyesine geriledi.
Japonya’da enflasyon Mart 2022’den bu yana en düşük seviyede
Döviz piyasasında uyarı mesajları
Yendeki hızlı değer kaybı, hükümeti de harekete geçirdi. Maliye Bakanı Satsuki Katayama, “tek yönlü” kur hareketlerine karşı uyarıda bulunarak, geçen hafta Washington’da ABD Hazine Bakanı Scott Bessent ile yaptığı görüşmede yendeki değer kaybına ilişkin “derin endişesini” ilettiğini açıkladı.
Katayama, cuma günü yaptığı açıklamada tahvil piyasasındaki sert satışların şimdilik yatışmış göründüğünü, ancak finansal piyasaların yüksek bir aciliyetle izlenmeye devam edildiğini söyledi.
Seçim ve BoJ’un bir sonraki adımı
Başbakan Takaichi’nin bugün Alt Meclis’i feshetmesi ve 8 Şubat’taki erken seçimler, BoJ’un önümüzdeki dönemde atacağı adımlar açısından kritik görülüyor. Merkez Bankası, son çeyreklik görünüm raporunda altı enflasyon tahmininin dördünü yukarı yönlü revize ederken, görünüm gerçekleşirse faiz artırımlarının süreceğini yineledi.
Analistler, BoJ’un bir sonraki faiz artışının zamanlamasında;
-
Aralık ayındaki faiz artışının ekonomik etkileri,
-
Zayıf yenin enflasyonist etkisi,
-
Seçim sonuçları ve maliye politikasının yönü
gibi faktörlerin belirleyici olacağını ifade ediyor.
BoJ kararının ardından yen, dolar karşısında 158,70 civarında işlem gördü. Bu ayın başında, erken seçim söylentilerinin ardından yen 18 ayın en düşük seviyesi olan 159,45’i test etmişti. Takaichi’nin seçimlerden güçlü bir zaferle çıkması, genişlemeci mali politikaların sürmesine ve bu durumun yen üzerinde ilave baskı yaratmasına neden olabilir.
Kaynak: CNBC, Bloomberg
Atilla Yeşilada ve Güldem Atabay tarafından kaleme alınan özel raporlarımıza abone olmak ister misiniz? Raporlarımız kurumsal müşterilere yöneliktir. Abonelik ücretlidir. Koşulları öğrenmek için bize e-mail atın: [email protected]
