Genel
ABD’nin Grönland Çıkışı Ticaret Savaşını Tetikleyebilir
ABD Başkanı Donald Trump’ın Grönland’ı ilhak etmeye yönelik söylemleri, Avrupa Birliği ile ABD arasında yeni bir ticaret savaşı riskini gündeme taşıdı. Fransa Maliye Bakanı Roland Lescure, böyle bir adımın transatlantik ekonomik ilişkileri ciddi biçimde zedeleyebileceği uyarısında bulunurken, analistler olası yaptırımların piyasaları sarsabileceğini belirtiyor.
Özet:
ABD Başkanı Donald Trump’ın Grönland’ı ilhak etmeye yönelik söylemleri, Avrupa Birliği ile ABD arasında yeni bir ticaret savaşı riskini gündeme taşıdı. Fransa Maliye Bakanı Roland Lescure, böyle bir adımın transatlantik ekonomik ilişkileri ciddi biçimde zedeleyebileceği uyarısında bulunurken, analistler olası yaptırımların piyasaları sarsabileceğini belirtiyor.
Trump’tan Grönland Mesajı: “Güvenlik Meselesi”
ABD Başkanı Donald Trump, son haftalarda Grönland’ın ABD için “ulusal güvenlik açısından hayati” olduğunu savunarak, dünyanın en büyük adasının ilhakı yönündeki söylemlerini sertleştirdi. Trump, bu hedefe askeri güç kullanarak ulaşma ihtimalini de dışlamadığını açıkça dile getirdi.
Çarşamba günü ABD, Danimarka ve Grönland arasında yapılan görüşmeler ise herhangi bir diplomatik uzlaşıyla sonuçlanmadı. Gelişmeler, transatlantik ilişkilerde yeni bir gerilim başlığının ortaya çıktığına işaret ediyor.
Fransa’dan Uyarı: “AB’nin Egemen Toprağı”
Fransa Maliye Bakanı Roland Lescure, Financial Times’a verdiği demeçte, ABD’nin Grönland’ı hedef almasının Avrupa Birliği ile ticari ilişkileri ağır biçimde zedeleyebileceğini söyledi.
“Grönland, egemen bir ülkenin egemen bir parçası ve aynı zamanda AB’nin bir parçası. Bununla oynanmamalı” diyen Lescure, olası bir askeri müdahalenin küresel dengeleri kökten değiştireceğini vurguladı.
AB’nin böyle bir senaryoda ABD’ye ekonomik yaptırım uygulayıp uygulamayacağı sorusuna ise Lescure, “Bunu şu an tartışmak istemiyorum. Ama böyle bir durumda tamamen yeni bir dünyaya girilmiş olur ve buna göre hareket etmek zorunda kalırız” yanıtını verdi.
Analistler: Tarife ve Yaptırımlar Ticaret Savaşına Yol Açabilir
Uzmanlara göre ABD’nin Danimarka’ya yönelik olası tarifeleri veya ekonomik yaptırımları, Avrupa Birliği’nin karşılık vermesine neden olabilir. Alpine Macro’nun jeopolitik strateji direktörü Dan Alamariu, CNBC’ye yaptığı değerlendirmede, bu sürecin “ABD ile AB arasında fiili bir ticaret savaşına” dönüşebileceği uyarısında bulundu.
Alamariu, “Böylesi bir senaryo piyasaları sarsar, NATO’nun geleceğine ilişkin soru işaretleri yaratır. Ancak NATO’nun dağılması gibi bir tablo beklemiyoruz. ABD içinde siyasi ve piyasa kaynaklı tepkiler, bu tür adımları sınırlayabilir” dedi.
NATO ve Avrupa’dan Sahada Mesaj
Gerilimin arttığı bir dönemde Avrupa ülkelerine ait askeri birlikler, Perşembe günü Grönland’a ulaştı. Ortak askeri tatbikat kapsamında yapılan bu konuşlanma, Avrupa’nın Grönland konusunda geri adım atmayacağına dair sembolik bir mesaj olarak yorumlandı.
Avrupa Politika Merkezi’nden analist Maria Martisiute, bu adımın ABD’ye “Grönland’ın savunmasının müttefikler aracılığıyla sağlanabileceği” mesajını verdiğini söyledi. “Arktik bölgesinin güvenliği yalnızca ABD’nin inisiyatifine bırakılmak zorunda değil” değerlendirmesinde bulundu.
AB’den Somut Destek: Harcamalar Artıyor
Avrupa Birliği Komisyonu, son bütçe taslağında Grönland’a yönelik harcamaların iki katına çıkarılmasını önerdi. Ursula von der Leyen, yaptığı açıklamada Grönland’a siyasi, ekonomik ve güvenlik alanlarında güçlü destek mesajı verdi.
“Grönland bizim desteğimize güvenebilir: siyasi, ekonomik, mali ve güvenlik açısından” diyen von der Leyen, AB’nin bu konuda net kırmızı çizgilere sahip olduğunu vurguladı.
Genel Değerlendirme
Trump’ın Grönland söylemi, yalnızca jeopolitik değil, ekonomik açıdan da ciddi riskler barındırıyor. Olası bir tırmanma senaryosu, ABD–AB ilişkilerini sarsabilecek bir ticaret savaşı ihtimalini gündeme getirirken, NATO içi dengeler ve Arktik bölgesinin güvenliği de tartışmanın merkezine oturmuş durumda.
Diplomatik çözüm ihtimali belirsizliğini korurken, önümüzdeki günlerde Washington’dan gelecek mesajlar küresel piyasalar ve transatlantik ilişkiler açısından yakından izlenecek.
Kaynak: CNBC, Financial Times
Atilla Yeşilada ve Güldem Atabay tarafından kaleme alınan özel raporlarımıza abone olmak ister misiniz? Raporlarımız kurumsal müşterilere yöneliktir. Abonelik ücretlidir. Koşulları öğrenmek için bize e-mail atın: [email protected]
