Gönül Tol: Trump’tan Erdoğan’a Övgü Var, Somut Sonuç Yok

ABD Başkanı Donald Trump’ın Erdoğan’a yönelik övgüleri, Türkiye’de iktidar yanlısı çevreleri sevindiriyor. Ancak geçmişte olduğu gibi, bu tür dostane mesajlar genellikle ağır ekonomik ve diplomatik bedellerin öncüsü oldu.

Övgülerin Ardında Sert Uyarılar

Trump, 2019’da “Cumhurbaşkanının büyük bir hayranıyım” demişti. Ancak bu sözlerin hemen ardından, Türkiye’nin Rusya’dan S-400 hava savunma sistemi alımı nedeniyle ağır yaptırımlar uygulanmıştı. Bu karar, Türk savunma sanayisinin önündeki en büyük engellerden biri olarak hâlâ etkisini sürdürüyor.

Aynı dönemde Trump, Ankara’nın Suriye’deki kırmızı çizgileri ihlal etmesi halinde Türkiye ekonomisini “tamamen yok edeceğini” ilan etmişti. Ayrıca tutuklu ABD’li rahip Andrew Brunson serbest bırakılmazsa “büyük yaptırımlar” uygulayacağını açıklamıştı. Bu tehditlerin ardından Türk lirası önce %4,5, ardından iki Türk bakanın yaptırım listesine alınmasıyla %10’a yakın değer kaybetmişti.

Beyaz Saray Görüşmesinden Boş Dönüş

Bugün ise tablo farklı görünse de sonuç aynı. Trump, Beyaz Saray’da Cumhurbaşkanı Erdoğan’ı övgüyle karşıladı; ancak Ankara’nın beklentileri karşılanmadı. Türkiye, ABD’nin uyguladığı savunma sanayi kısıtlamalarının kaldırılması ve Halkbank davasının çözülmesi gibi önemli konularda ilerleme umuyordu.

Fakat görüşme sonrasında Trump’ın yaptığı açıklamalar, Ankara’da hayal kırıklığı yarattı. Erdoğan, enerji ve Boeing alımlarıyla ekonomik ilişkileri güçlendirme sözü verse de Washington somut bir adım atmadı.

Rusya ile Ticaret Uyarısı

Dahası Trump, Türkiye’nin Rusya’dan petrol ithalatını durdurması gerektiğini açıkça dile getirdi. Bu çağrı, hem enerji tedarikinde hem de dış politika dengelerinde Erdoğan’ı daha da zor bir konuma itti.

Washington’ın bu mesajı, ABD’nin Rusya’ya yönelik yaptırım politikasına Türkiye’nin tam uyum göstermesini beklediğini ortaya koydu. Ancak böyle bir adım, Ankara’nın Moskova ile enerji bağımlılığını ve bölgesel işbirliğini riske atabilir.

Sadece Sözde Dostluk

Sonuç olarak, Trump’ın Erdoğan’a yönelik övgüleri bir kez daha somut bir kazanıma dönüşmedi. Pro-Erdoğan medyanın “Beyaz Saray zaferi” olarak sunduğu buluşma, gerçekte ekonomik ve diplomatik dosyaların çözülmeden kaldığı bir görüşme olarak tarihe geçti.

Şimdilik iktidar yanlısı çevrelerin elinde kalan tek şey, Trump’ın kameralar önündeki dostane sözleri. Fakat Türkiye’nin Washington’la ilişkilerinde asıl belirleyici olan bu sözler değil, perde arkasında süren yaptırım tehditleri ve ekonomik baskılar olmaya devam ediyor.

Atilla Yeşilada ve Güldem Atabay tarafından kaleme alınan özel raporlarımıza abone olmak ister misiniz? Raporlarımız kurumsal müşterilere yöneliktir. Abonelik ücretlidir. Koşulları öğrenmek için bize e-mail atın: [email protected]