Gündem
İSRAİL’DE SAVAŞ YORGUNLUĞU: İran Operasyonuna Güven Eriyor
İran Savaşı'nda İsrail'in uğradığı yıkım çok az tartışılıyor. Konuya analitik baktık. İran'la kıyaslanamaz, ama İsrail'de hasar o denli yıkıcı ki, savaşa halk desteği azaldı
İsrail’de İran’a karşı yürütülen savaşın etkilerine ilişkin kamuoyu desteği hızla zayıflıyor. INSS araştırmasına göre halkın önemli bir bölümü operasyonun sonuç vereceğine olan inancını kaybederken, sahadaki fiziksel yıkım ve ekonomik maliyetler bu karamsarlığı derinleştiriyor.
Kamuoyu Desteğinde Sert Düşüş
İsrail’in önde gelen güvenlik düşünce kuruluşlarından Ulusal Güvenlik Çalışmaları Enstitüsü (INSS) tarafından yayımlanan son anket, savaşın gidişatına ilişkin algının hızla bozulduğunu ortaya koydu.
Araştırmaya göre:
- İran’a “büyük zarar verileceğini” düşünenlerin oranı %69’dan %43,5’e geriledi
- Nükleer programın ciddi şekilde zarar göreceğine inananların oranı %62,5’ten %48’e düştü
- Balistik füze kapasitesine büyük darbe vurulacağını düşünenler %73’ten %58,5’e indi
Bu veriler, savaşın başlangıcındaki iyimser beklentilerin hızla eridiğini gösteriyor.
“Rejimi Devirme” Hedefine Destek Azalıyor
Savaşın en iddialı hedeflerinden biri olan İran rejiminin devrilmesi fikrine verilen destek de ciddi şekilde geriliyor:
- Başlangıçta %63 olan destek
- İki hafta içinde %54’e
- Son ölçümde ise %45,5’e düştü
Bu tablo, İsrail kamuoyunun uzun süreli ve maliyetli bir savaşa giderek daha mesafeli yaklaştığını ortaya koyuyor.
Kuzey Cephesi ve Siyasi Güven Krizi
Anket sonuçları yalnızca İran cephesine değil, bölgesel güvenlik algısına da ışık tutuyor.
- Hizbullah’ın silahsızlandırılabileceğine dair görüşler derin biçimde bölünmüş durumda
- Hükümete duyulan güven sadece %30 seviyesinde
Ayrıca toplumdaki siyasi kutuplaşmanın da belirgin şekilde arttığı dikkat çekiyor.
Orduya Güven Sarsılıyor
Araştırmanın en çarpıcı bulgularından biri ise İsrail ordusuna ilişkin algı:
- Yahudi nüfusun %63’ü, Genelkurmay Başkanı’nın “ordunun zayıfladığı” yönündeki değerlendirmesine katılıyor
Bu durum, savaşın askeri kapasiteye yönelik güveni de aşındırmaya başladığını gösteriyor.
Önceki Savaşın Yaraları Hâlâ Sarılmadı
İran ile 2025 Haziran’ında yaşanan önceki çatışmanın etkileri hâlâ devam ediyor.
Aradan geçen 9 aya rağmen:
- Yüzlerce aile evlerine dönemedi
- İş yerleri kapalı kalmaya devam ediyor
- Bazı mahalleler hâlâ harabe görünümünde
Tel Aviv, Ramat Gan, Bat Yam, Beerşeva ve Rehovot gibi şehirlerde hasarın büyük ölçüde giderilemediği belirtiliyor.
Özellikle:
- Soroka Hastanesi’nde yıkılan bölümün yeniden inşasına henüz başlanmadı
- Tazminat ve destek mekanizmalarının yetersiz kaldığı ifade ediliyor
Bu tablo, İsrail’in büyük ölçekli yıkımla başa çıkma kapasitesine ilişkin ciddi soru işaretleri doğuruyor.
KÜRESEL EKONOMİ: İran Savaşı Bir Ayda Dengeleri Nasıl Altüst Etti?
İran Saldırıları: Fiziksel Yıkım Artıyor
Şubat sonunda başlayan yeni savaşta İran’ın füze saldırıları, İsrail’in hava savunmasını aşarak önemli hasara yol açtı.
En çok etkilenen bölgeler:
- Tel Aviv ve çevresi: Büyük çaplı altyapı hasarı, yıkılan binalar
- Dimona ve Arad: Nükleer tesis çevresinde saldırılar
- Hayfa ve kuzey bölgeleri: Konut ve kamu altyapısında ağır tahribat
Birleşmiş Milletler’e göre nükleer tesislerde radyasyon riski oluşmadı, ancak saldırılar stratejik kırılganlığı ortaya koydu.
İnsanî Bedel: Can Kaybı ve Yerinden Edilme
2026 Nisan başı itibarıyla:
- En az 24 kişi hayatını kaybetti
- 6.200’den fazla kişi yaralandı
- Yüzlerce aile evsiz kaldı
Yaralanmaların önemli bir kısmının sığınaklara kaçış sırasında yaşandığı belirtiliyor.
Ekonomik Maliyet: Haftalık Milyarlarca Dolar
İsrail Maliye Bakanlığı’na göre savaşın ekonomik maliyeti hızla artıyor:
- Haftalık zarar: yaklaşık 9,4 milyar şekel (3 milyar dolar)
- Okulların kapanması ve seferberlik ekonomiyi durma noktasına getirdi
- Turizm, hizmetler ve sanayi sektörleri ciddi darbe aldı
Ekonomideki bu baskı, kamuoyundaki memnuniyetsizliği daha da artırıyor.
Genel Değerlendirme: Savaş Uzadıkça Destek Eriyor
Ortaya çıkan tablo, İsrail’de İran savaşına yönelik desteğin giderek zayıfladığını gösteriyor:
- Askerî başarı beklentisi düşüyor
- Ekonomik maliyet artıyor
- Toplumsal güven aşınıyor
Savaşın süresi uzadıkça, hem kamuoyu desteğinin hem de ekonomik dayanıklılığın daha fazla zorlanması bekleniyor.
Kaynak: INSS, Calcalist, Al Jazeera, Reuters
Yazar: WS37 News Desk
Atilla Yeşilada ve Güldem Atabay tarafından kaleme alınan özel raporlarımıza abone olmak ister misiniz? Raporlarımız kurumsal müşterilere yöneliktir. Abonelik ücretlidir. Koşulları öğrenmek için bize e-mail atın: [email protected]
