Döviz
SABAH Raporu: Kısa süren “bahar havası” sonrası piyasalar yeniden dalgalandı
Altın ve gümüş gibi enstrümanların daha büyük bir taleple karşı karşıya kalacağını, doların ve ABD varlıkların ise satış baskısına boyun eğeceğini düşünüyoruz. Biraz daha sabır!
Küresel piyasalarda hafta sert satışlarla başlarken, ABD–İran arasında diplomasi sinyalleri kısa süreli rahatlama sağladı. Ancak İran’ın bu görüşmeleri yalanlamasıyla birlikte piyasalarda yeniden dalgalanma yaşandı. Petrol, altın ve küresel risk iştahı haber akışına bağlı olarak sert hareketler sergilerken, Türkiye’de ise savaşın ekonomik etkileri rezervler ve beklentiler üzerinden hissedilmeye devam ediyor.
Piyasalar haftaya panikle başladı, ardından kısa süreli toparlandı
Haftanın ilk işlem gününde küresel piyasalarda “ne varsa sat” refleksi öne çıktı.
Ancak ABD ile İran arasında diplomatik temasların ilerlediğine dair haberler, piyasalarda kısa süreli bir iyimserlik yarattı.
- Hisse senetleri hızlı toparlandı
- Değerli metaller yeniden yükselişe geçti
Bu geçici rahatlama, İran’ın görüşmeleri net şekilde yalanlamasıyla sona erdi.
Diplomasi var ama belirsizlik daha büyük
Her ne kadar İran resmi görüşmeleri reddetse de:
- Türkiye, Mısır ve Pakistan’ın arabuluculuk girişimleri
- ABD ve İran temsilcileri arasında dolaylı temaslar
arka planda diplomasinin tamamen kopmadığını gösteriyor.
Petrol fiyatı sert düştü, sonra yeniden yükseldi
Petrol piyasası gelişmelere hızlı tepki verdi:
- Brent petrol gün içinde 115 dolara kadar yükseldi
- Gün sonunda 100 doların altına geriledi
Ancak yeni günde:
- Fiyat yeniden 104 dolar seviyesine çıktı
Bu dalgalanma, piyasalardaki kırılganlığı ortaya koyuyor.
İran savaşı tahvil piyasasını vurdu: Küresel kayıp 2,5 trilyon doları aştı
Altın ve gümüşte sert kayıplar
Değerli metallerde dikkat çekici hareketler yaşandı:
- Ons altın:
- 5.400 dolardan 4.097 dolara geriledi
- 15 günde yaklaşık %25 değer kaybı
- Ons gümüş:
- 96 dolardan 60 dolara düştü
- Yaklaşık %33 kayıp
Sonrasında gelen alımlarla fiyatlarda kısmi toparlanma görüldü.
Piyasalarda “bilgi kirliliği” krizi
Çelişkili açıklamalar piyasalarda güven sorununa yol açtı.
Özellikle:
- Trump’ın açıklamaları
- İran’ın sert yalanlaması
- Aynı anda gelen zıt haber akışları
fiyatlamalarda aşırı oynaklığa neden oldu.
Bazı işlemlerde “içeriden bilgi” tartışmaları dahi gündeme geldi.
ABD çıkış stratejisi arıyor
Genel tablo değerlendirildiğinde:
- ABD’nin savaşta bir çıkış yolu aradığı
- İran’ın ise psikolojik üstünlüğü kullanarak pazarlık yaptığı
görülüyor.
Ancak iki tarafın da ciddi maliyetlerle karşı karşıya olduğu vurgulanıyor.
Türkiye: Savaşın ekonomik etkileri hissediliyor
Türkiye doğrudan savaşın içinde olmasa da, ekonomik etkiler güçlü şekilde hissediliyor.
Başlıca riskler:
- Artan enerji fiyatları
- Turizm gelirlerine yönelik belirsizlik
- Enflasyon ve cari açık üzerindeki baskı
TCMB rezervlerinde hızlı erime
Türkiye Cumhuriyet Merkez Bankası (TCMB) rezervlerinde dikkat çekici düşüş yaşandı:
- Son 14 iş gününde net rezerv: 35 milyar dolar azaldı
- Swap hariç net rezerv: 35 milyar dolar seviyesine geriledi
- Ocak sonunda bu rakam 82 milyar dolardı
Altın fiyatlarındaki düşüş de rezervlerde ek erimeye neden oldu.
Yabancı çıkışı hızlandı
Piyasalardaki baskının önemli bir kısmı yabancı yatırımcıdan kaynaklandı:
- 13 Mart haftasında çıkış: 3,6 milyar dolar
- Bunun 2,9 milyar doları tahvilden geldi
- Son iki haftada toplam çıkış: 6,2 milyar dolar
Buna karşın yurtiçi yatırımcıların dövize yönelmemesi dikkat çekti.
Kur tarafında şimdilik risk sınırlı
Yurtiçi yerleşiklerin döviz talebinde artış görülmemesi:
- Kur üzerinde baskıyı sınırlayan bir unsur olarak öne çıkıyor
Bu nedenle kısa vadede döviz kuru konusunda büyük bir risk öngörülmüyor.
Yeni günde risk iştahı zayıf
Güne başlarken:
- İran’ın müzakere iddialarını reddetmesi
- Hürmüz Boğazı riskinin sürmesi
piyasalarda temkinli havayı yeniden güçlendirdi.
Asya piyasalarında:
- Güney Kore borsası: +%2 (önceki gün -%7 sonrası)
- Tokyo: +%0,5
ABD ve Avrupa vadeli endeksler ise yaklaşık %1 düşüşte.
Sonuç: Oynaklık sürecek
Piyasalar şu anda üç ana faktöre odaklanmış durumda:
- Jeopolitik riskler
- Enerji fiyatları
- Güvenilir bilgi akışı
Uzmanlara göre:
- Volatilite yüksek kalacak
- Faiz indirimi beklentileri zayıflayacak
- Dolar yeniden güç kazanabilir
Bu ortamda piyasalarda yön arayışı ve kırılganlık devam edecek.
Emre Değirmencioğlu (@emredegirmenci5)
Grup Müdürü • Group Manager
Hazine Bölümü • Treasury Department, Kıbrıs İktisat Bankası
