Gündem
Trump ve İran’dan 2 Haftalık Ateşkes: Hürmüz Boğazı Açılıyor
ABD Başkanı Donald Trump ile İran arasında, Hürmüz Boğazı’nın açılması şartına bağlı olarak iki haftalık ateşkes üzerinde uzlaşı sağlandı. Karar,…
ABD Başkanı Donald Trump ile İran arasında, Hürmüz Boğazı’nın açılması şartına bağlı olarak iki haftalık ateşkes üzerinde uzlaşı sağlandı. Karar, küresel piyasalarda sert hareketlere yol açarken, petrol fiyatlarında hızlı düşüş görüldü.
Ateşkes Kararı ve Şartları
ABD Başkanı Donald Trump, İran’a yönelik planlanan saldırıları iki hafta süreyle askıya aldığını açıkladı.
Bu kararın temel şartı ise:
👉 Hürmüz Boğazı’nın “tam, derhal ve güvenli şekilde” yeniden açılması
Trump, sosyal medya platformu üzerinden yaptığı açıklamada bu gelişmenin:
- Pakistan Başbakanı Şahbaz Şerif
- Pakistan Genelkurmay Başkanı Asim Munir
ile yapılan görüşmeler sonucunda şekillendiğini belirtti.
Trump, anlaşmayı:
“Çift taraflı bir ateşkes”
olarak tanımladı.
İran’dan Açıklama: Kontrollü Geçiş
İran Dışişleri Bakanı Abbas Arakçi, yaptığı açıklamada:
- İki haftalık süreç boyunca
- Gemilerin Hürmüz Boğazı’ndan güvenli şekilde geçebileceğini
duyurdu.
Geçişlerin, İran Silahlı Kuvvetleri koordinasyonunda ve teknik sınırlamalar gözetilerek yapılacağı ifade edildi.
Piyasalar Sert Tepki Verdi
Ateşkes haberi küresel piyasalarda güçlü bir etki yarattı:
- Petrol fiyatları %16’ya varan düşüş kaydetti
- ABD vadeli endeksleri hızla yükseldi
Bu gelişme, savaşın enerji piyasalarındaki etkisinin ne kadar belirleyici olduğunu bir kez daha ortaya koydu.
Kritik Deadline Öncesi Geri Adım
Trump’ın açıklaması, İran’a verdiği akşam 20:00 (ET) ultimatomundan sadece saatler önce geldi.
Hatırlanacağı üzere Trump:
- İran’dan Hürmüz Boğazı’nı açmasını istemiş
- Aksi halde sivil altyapıya yönelik ağır saldırılar tehdidinde bulunmuştu
Hatta aynı gün yaptığı sert açıklamada:
“Bu gece bütün bir medeniyet yok olabilir”
ifadelerini kullanarak tansiyonu zirveye taşımıştı.
Pakistan Diplomasisi Devreye Girdi
Pakistan Başbakanı Şahbaz Şerif, sürecin yumuşamasında kritik rol oynadı.
Şerif:
- Trump’tan süreyi iki hafta uzatmasını
- İran’dan ise boğazı açmasını
talep etti.
Ayrıca tüm taraflara:
👉 İki haftalık genel ateşkes çağrısı yaptı
Bu sürenin diplomasiye alan açması hedefleniyor.
Taraflar Anlaşmayı “Zafer” Olarak Sunuyor
Hem Washington hem de Tahran gelişmeyi kendi lehine yorumladı.
Trump:
- ABD’nin askeri hedeflerine ulaştığını
- İran ile kalıcı barış anlaşmasına yaklaşıldığını
savundu.
Ayrıca İran’ın sunduğu 10 maddelik teklifin müzakere için uygun bir zemin oluşturduğunu belirtti.
İran’ın Talepleri Neler?
İran’ın teklifinde öne çıkan başlıklar:
- ABD askeri güçlerinin bölgeden çekilmesi
- Tüm yaptırımların kaldırılması
- Dondurulmuş İran varlıklarının serbest bırakılması
- Savaş zararlarının tazmin edilmesi
- Hürmüz Boğazı’nda kontrollü geçiş protokolü
İran Ulusal Güvenlik Konseyi ise yaptığı açıklamada:
ABD’nin bu ilkeleri kabul ettiğini ve İran halkının iradesine boyun eğdiğini
ileri sürdü.
Müzakereler İslamabad’da
Tarafların önümüzdeki günlerde:
📍 Pakistan’ın başkenti İslamabad’da
📅 iki hafta sürecek görüşmelere başlaması bekleniyor.
Belirsizlik Sürüyor
Trump’ın kısa süre önce İran’ın teklifini “yetersiz” bulmasına rağmen hızlı şekilde pozisyon değiştirmesi, sürecin ne kadar kırılgan olduğunu gösteriyor.
Önümüzdeki iki hafta:
- Ateşkesin kalıcılığı
- Hürmüz Boğazı’nın fiilen açılması
- Nihai anlaşmanın şekillenmesi
açısından kritik olacak.
Sonuç: Kritik Bir Nefes Alma Alanı
Beş haftayı aşan savaşın ardından gelen bu geçici ateşkes:
- Enerji piyasalarında rahatlama
- Küresel risk iştahında toparlanma
sağlasa da kalıcı çözüm henüz garanti değil.
