Katie Martin (FT): Yatırımcılar Gerçek Bir Şoka Hazır Değil

Financial Times yazarı Katie Martin’e göre İran’daki savaş finansal piyasalarda dalgalanmaya yol açsa da yatırımcılar hâlâ gerçek bir kriz senaryosuna hazırlanmıyor. Hisse senetleri, tahviller ve emtia fiyatlarında hareket görülse de piyasalar henüz panik moduna geçmiş değil. Ancak enerji arzında yaşanabilecek ciddi bir şokun küresel ekonomi için büyük risk oluşturduğu vurgulanıyor.

---

İran Savaşı Piyasaları Sarstı Ama Panik Yok

İran’daki savaş bu hafta küresel finans piyasalarını sarsmış olsa da yatırımcılar henüz büyük bir kriz beklemiyor.

Hafta boyunca:

• Hisse senetleri dalgalandı

• Tahvil fiyatları geriledi

• Dolar yeniden güç kazandı

• Petrol ve doğalgaz fiyatları yükseldi

Ancak piyasalardaki genel tablo, tam anlamıyla bir panik havasından çok yatırımcıların portföylerinde küçük düzenlemeler yaptığı bir döneme işaret ediyor.

Financial Times yazarı Katie Martin, yatırımcıların bu sakin yaklaşımının fazla iyimser olabileceğini belirtiyor.

---

Enerji Kanalı Küresel Ekonomi İçin Kritik

Ortadoğu’daki savaşın finansal sistem açısından en büyük riski enerji fiyatları üzerinden küresel ekonomiye darbe vurma potansiyeli.

Petrol ve doğalgaz arzının kesintiye uğraması halinde küresel ekonomide ciddi bir şok yaşanabileceği vurgulanıyor.

Bu nedenle bölgede yaşanan çatışmalar yalnızca siyasi değil, aynı zamanda finansal sistem için de kritik önem taşıyor.

---

Piyasalar Çatışmanın Kısa Süreceğini Varsayıyor

Analistlere göre yatırımcıların çoğu savaşın uzun sürmeyeceğini düşünüyor.

Piyasalarda yaygın olan görüş şu şekilde özetleniyor:

• ABD Başkanı Donald Trump, yaklaşan ara seçimler öncesinde petrol fiyatlarının yükselmesini istemez

• Bu nedenle ABD’nin askeri operasyonları uzun sürmez

• Enerji arzı kısa sürede yeniden normale döner

Bu bakış açısına göre yatırımcıların panik yapmadan pozisyonlarını koruması gerektiği düşünülüyor.

---

Tarihsel Deneyim Yatırımcıları Rahatlatıyor

Fon yöneticileri bu konuda büyük ölçüde tarihsel veriye güveniyor.

Araştırmalara göre jeopolitik krizler çoğu zaman finansal piyasalarda kalıcı bir etki yaratmıyor.

Hedge fon şirketi Man Group’un analizine göre:

• Jeopolitik şoklardan bir ay sonra S&P 500 endeksi ortalama %2 yükseliyor

• Bu oran, normal aylık ortalama getirinin yaklaşık iki katı

• Endeks olaydan sonraki bir ay içinde vakaların %62’sinde yükseliş gösteriyor

Bu nedenle birçok yatırımcı piyasadan tamamen çıkmak yerine pozisyonlarını korumayı tercih ediyor.

---

Petrol Fiyatları Yükseldi Ama Henüz Kriz Seviyesinde Değil

Yılın başından bu yana petrol fiyatları yaklaşık %50 yükseldi.

Ancak Brent petrolün varil fiyatı hâlâ yaklaşık 90 dolar seviyesinde bulunuyor.

Ekonomistlere göre petrol fiyatlarının 100 doların üzerine çıkıp uzun süre bu seviyede kalması küresel ekonomi açısından çok daha ciddi sonuçlar doğurabilir.

---

Doğalgazda Artış Var Ama 2022 Krizi Tekrar Etmedi

Doğalgaz fiyatları da önemli ölçüde yükseldi.

Fiyatlar son dönemde %60’tan fazla artış gösterdi.

Buna rağmen Avrupa için durum henüz 2022’de Rusya’nın Ukrayna’yı işgali sonrası yaşanan enerji krizinin seviyesine ulaşmış değil.

---

Piyasalar Aslında Kâr Realizasyonu Yapıyor

Piyasalardaki düşüşlerin önemli bir bölümü yatırımcıların kâr realizasyonu yapmasından kaynaklanıyor.

Amundi Baş Yatırım Direktörü Vincent Mortier, son aylarda güçlü performans gösteren varlıkların satış baskısı altında olduğunu belirtiyor.

Özellikle:

• Japonya ve Güney Kore hisse senetleri

• Avrupa piyasaları

• Gelişen ülke para birimleri

son dönemdeki yükselişlerin ardından gerileme gösterdi.

Bu durum yatırımcıların portföylerini tamamen değiştirmesinden çok elde ettikleri kazançları korumaya çalıştıklarını gösteriyor.

---

Asıl Risk Enerji Şoku

Ancak enerji piyasasında durum çok daha ciddi olabilir.

Katar Enerji Bakanı’nın Ortadoğu’daki savaşın dünya ekonomilerini çökertme riski taşıdığı yönündeki uyarısı dikkat çekti.

Gerçek bir enerji arz şoku yaşanması halinde:

• Avrupa

• Asya

• gelişen ekonomiler

en ağır darbeyi alabilecek bölgeler olarak görülüyor.

ABD ise enerji üreticisi olması nedeniyle bu tür bir şoktan görece daha az etkilenebilir.

---

Piyasalar Uzun Bir Savaşa Hazırlıklı Değil

Katie Martin’e göre asıl risk, çatışmanın uzun sürmesi.

Uzun süreli bir savaş durumunda:

• petrol ve gaz arzı ciddi biçimde zarar görebilir

• enflasyon yeniden yükselişe geçebilir

• hisse senetleri ve tahviller aynı anda düşebilir

Bu senaryoda yatırımcıların saklanabileceği güvenli bir varlık kalmayabilir.

Bu nedenle Martin, piyasalardaki son hareketleri gerçek bir krizden çok portföy temizliği olarak nitelendiriyor.

Ancak yatırımcıların henüz büyük bir finansal şok ihtimaline hazır olmadığını vurguluyor.

---

Atilla Yeşilada ve Güldem Atabay tarafından kaleme alınan özel raporlarımıza abone olmak ister misiniz? Raporlarımız kurumsal müşterilere yöneliktir. Abonelik ücretlidir. Koşulları öğrenmek için bize e-mail atın: [email protected]