Dünya Ekonomisi
Çin 2026 büyüme hedefini düşürdü: %4,5–%5 aralığı son 30 yılın en düşük seviyesi
Pekin yönetimi deflasyon baskısı, zayıf iç talep ve ABD ile süren ticaret gerilimi nedeniyle daha temkinli bir ekonomik görünüm çiziyor.
Çin yönetimi 2026 yılı için büyüme hedefini %4,5–%5 aralığında belirledi. Bu oran, pandemi yılı 2020 hariç tutulduğunda 1990’ların başından bu yana açıklanan en düşük büyüme hedefi oldu. Pekin yönetimi deflasyon baskısı, zayıf iç talep ve ABD ile süren ticaret gerilimi nedeniyle daha temkinli bir ekonomik görünüm çiziyor.
Çin’den son 30 yılın en düşük büyüme hedefi
Çin hükümeti perşembe günü yayımladığı hükümet çalışma raporunda, 2026 yılı için Gayrisafi Yurtiçi Hasıla (GSYH) büyüme hedefini %4,5 ile %5 arasında açıkladı.
Bu hedef, son üç yıldır kullanılan “yaklaşık %5 büyüme” hedefinin altında kalırken, pandemi yılı 2020 hariç tutulduğunda son otuz yılın en düşük büyüme hedefi olarak kayda geçti.
Karar, Çin’in deflasyon baskısı, zayıf tüketim ve ABD ile ticaret gerilimi gibi sorunlarla mücadele ettiği bir dönemde geldi.
Bütçe açığı hedefi değişmedi
Çin hükümeti bütçe açığı hedefini GSYH’nin yaklaşık %4’ü seviyesinde tutma kararı aldı.
Bu oran ilk olarak 2024 yılında belirlenmiş ve 2010’dan bu yana en yüksek bütçe açığı hedefi olmuştu.
Çin’in en üst yasama organı olan Ulusal Halk Kongresi (NPC) bu hafta Pekin’de yıllık toplantısını gerçekleştiriyor.
Enflasyon hedefi düşük tutuldu
Pekin yönetimi tüketici enflasyonu hedefini yaklaşık %2 seviyesinde sabit bıraktı.
Bu hedef ilk olarak 2025’te belirlenmiş ve 20 yılı aşkın sürenin en düşük enflasyon hedefi olarak dikkat çekmişti.
Ekonomistler bu hedefin, Çin’de zayıf iç talebin ve tüketici güvenindeki düşüşün dolaylı kabulü olarak yorumlandığını belirtiyor.
2025 yılı genelinde Çin’de tüketici fiyatları neredeyse yatay seyretti. Gıda ve enerji hariç çekirdek enflasyon ise %0,7 olarak gerçekleşti.
Pekin ekonomide yapısal sorunlara dikkat çekti
Çin Başbakanı Li Qiang, hükümet raporunda ekonominin karşı karşıya olduğu birçok soruna dikkat çekti.
Li, özellikle şu riskleri vurguladı:
-
hızla değişen küresel ticaret ortamı
-
yapısal ekonomik sorunlar
-
tüketim ve yatırım büyümesini sınırlayan faktörler
Bu gelişmeler Çin ekonomisinde büyüme ivmesini sınırlayan temel unsurlar olarak görülüyor.
Economist Intelligence Unit ekonomisti Tianchen Xu, açıklanan hedefin gerçekçi olduğunu belirterek Pekin’in artık “büyüme rakamı odaklı yaklaşım yerine kalite odaklı büyümeye” yöneldiğini söyledi.
Xu’ya göre çok yüksek büyüme hedefleri yerel yönetimleri verimsiz altyapı yatırımlarına ve veri manipülasyonuna teşvik edebiliyor.
İşsizlik ve istihdam hedefleri
Çin hükümeti ayrıca kentsel işsizlik oranını %5,5 civarında tutmayı hedefliyor.
Geçen yıl şehirlerde işsizlik oranı %5,2 seviyesinde gerçekleşmişti.
2026 yılında 12 milyon yeni kentsel istihdam yaratılması planlanıyor.
Mali ve parasal teşvik planı
Hükümet raporuna göre Çin yönetimi 2026 yılında 1,3 trilyon yuan (yaklaşık 188 milyar dolar) tutarında ultra uzun vadeli özel devlet tahvili ihraç edecek.
Bu miktar geçen yılki seviyeye eşit.
Ayrıca:
-
250 milyar yuan tüketici ürünleri takas programını desteklemek için
-
300 milyar yuan büyük devlet bankalarının sermaye güçlendirmesi için
ayrıldı.
Yerel yönetimler için de 4,4 trilyon yuan tutarında özel amaçlı tahvil ihraç edilmesi planlanıyor.
Bu fonların büyük altyapı projelerini finanse etmesi ve yerel yönetim borç baskısını azaltması hedefleniyor.
Para politikası gevşek kalacak
Başbakan Li, Çin Merkez Bankası’nın büyümeyi desteklemek için “uygun ölçüde gevşek para politikası” uygulamaya devam edeceğini söyledi.
Bu kapsamda:
-
faiz indirimleri
-
zorunlu karşılık oranlarında düşüş
gibi adımlar gündemde olabilir.
Li ayrıca yeni yapısal para politikası araçlarının geliştirileceğini ve gerektiğinde genişletileceğini ifade etti.
Çin ekonomisi deflasyonla mücadele ediyor
Çin ekonomisi geçen yıl %5 büyüme kaydetmesine rağmen ülke dördüncü yıl üst üste deflasyon baskısı ile karşı karşıya.
Bu durumun arkasında:
-
emlak sektöründeki kriz
-
zayıf tüketici güveni
-
yerel yönetim borçları
bulunuyor.
2025 yılında:
-
perakende satışlar %3,6 arttı
-
üretici fiyatları ise %2,6 geriledi
Sabit sermaye yatırımları %3,8 düşerek onlarca yıl sonra ilk kez yıllık bazda geriledi.
Emlak sektöründe yatırım ise %17,2 gibi sert bir düşüş kaydetti.
Ticaret gerilimi ve jeopolitik riskler
Çin parlamentosunun yıllık toplantısı, ülkenin ABD ile yaklaşık bir yıldır süren ticaret savaşının etkileriyle mücadele ettiği bir dönemde gerçekleşiyor.
Bu süreçte Çin, ihracatını ABD’den Avrupa ve Güneydoğu Asya’ya kaydırmaya hız verdi.
Başbakan Li raporda ABD’nin uyguladığı tarifelerin Çin ekonomisine yarattığı “tarife şoku” etkisine de değindi ve geçen yıl uygulanan teşvik politikalarının bu etkiyi sınırladığını söyledi.
Orta Doğu krizi diplomasi gündeminde
Orta Doğu’da artan gerilim de Pekin’in gündeminde yer alıyor.
ABD Başkanı Donald Trump’ın Çin’e yapacağı ziyaret ve Çin Devlet Başkanı Xi Jinping ile görüşmesi bekleniyor. Görüşmede:
-
ticaret tarifeleri
-
ihracat kısıtlamaları
-
Tayvan meselesi
gibi konuların ele alınması planlanıyor.
Çin ayrıca ABD ve İsrail’in İran’a yönelik saldırılarını eleştirerek derhal ateşkes çağrısı yaptı.
Dışişleri Bakanı Wang Yi, son günlerde hem İran hem de İsrail dışişleri bakanlarıyla telefon görüşmeleri gerçekleştirerek Çin’i arabulucu rolünde konumlandırmaya çalıştı.
Kaynak: CNBC
Atilla Yeşilada ve Güldem Atabay tarafından kaleme alınan özel raporlarımıza abone olmak ister misiniz? Raporlarımız kurumsal müşterilere yöneliktir. Abonelik ücretlidir. Koşulları öğrenmek için bize e-mail atın: [email protected]
