Döviz
SABAH Raporu: Faiz Rüzgârı Tersine Dönerken Altın ve Gümüşte Momentum Zayıflıyor
Türkiye ekonomisi ise yükselen enerji maliyetleri, cari açık baskısı ve rezervlerdeki gerileme nedeniyle çok yönlü risklerle karşı karşıya.
Ortadoğu’da ikinci haftasına giren savaş küresel piyasaları sarsarken petrol fiyatlarındaki yükseliş enflasyon endişelerini yeniden alevlendirdi. Enerji krizinin derinleşmesi, faiz indirimi beklentilerini hızla geri çekerken dolar güçleniyor, altın ve gümüş gibi kıymetli metaller ise momentum kaybediyor. Türkiye ekonomisi ise yükselen enerji maliyetleri, cari açık baskısı ve rezervlerdeki gerileme nedeniyle çok yönlü risklerle karşı karşıya.
Ortadoğu’da Savaş Derinleşiyor
Ortadoğu’da ikinci haftasına giren savaşta tansiyon düşmek yerine daha da yükseliyor. Taraflardan gelen sert açıklamalar, kısa vadede bir geri adım ihtimalinin zayıf olduğuna işaret ediyor.
İran’ın yeni dini lideri Mücteba Hamaney, Hürmüz Boğazı’nı kapatma tehdidini yineledi ve bölge ülkelerine ABD üslerini kapatmaları çağrısında bulundu. İsrail Başbakanı Benjamin Netanyahu ise İran rejiminin içeriden devrilebileceğini belirterek yeni lideri doğrudan hedef alabilecekleri mesajını verdi.
Çatışmaların Lübnan’a yayılmasıyla birlikte can kaybı 2 binin üzerine çıkarken, Irak’ta bir ABD uçağının düşmesi ve Fransız askerlerine yönelik saldırıların gerçekleşmesi krizin bölgesel bir boyut kazandığını gösteriyor.
Petrol 100 Dolara Yaklaşıyor, Piyasalar Sarsılıyor
Enerji altyapısında oluşan hasar ve arz riskleri finansal piyasalarda sert dalgalanmalar yaratıyor. Hürmüz Boğazı’nda yaşanabilecek olası bir kesinti ihtimali petrol fiyatlarını yeniden psikolojik 100 dolar seviyesine yaklaştırdı.
Enerji piyasalarını dengelemek amacıyla ABD’nin bazı ülkelere Rus petrolü satın alma izni vermesi dikkat çekti. Öte yandan İran cephesinden gelen açıklamalarda petrol fiyatlarının 200 dolara kadar yükselebileceği yönündeki uyarılar da piyasalar tarafından yakından takip ediliyor.
Bu tablo küresel hisse senetleri üzerinde satış baskısı yaratırken enerji krizinin dünya ekonomisinde yeni bir maliyet şoku oluşturabileceği endişesi giderek güçleniyor.
Küresel Borsalarda Sert Satışlar
Artan jeopolitik riskler ve enerji fiyatlarındaki yükseliş risk iştahını zayıflatıyor.
ABD borsaları dün geceyi %1,5’in üzerinde düşüşle tamamladı. Asya tarafında da benzer bir tablo görülüyor. Tokyo ve Güney Kore borsaları yaklaşık %1,5 geriledi.
Güvenli liman arayışı dolar talebini artırırken, doların başlıca para birimlerine karşı değerini ölçen DXY endeksi 100 seviyesine yükselerek son dört buçuk ayın zirvesini test etti.
Euro son iki haftada dolar karşısında yaklaşık %3 değer kaybederek 1,15 seviyesinin altına geriledi. Japon yeni ise dört haftadır zayıflamaya devam ederek dolar karşısında son iki yılın en düşük seviyelerine yaklaştı.
Faiz İndirimi Beklentileri Hızla Geri Çekiliyor
Petrol fiyatlarının yükselmesi küresel enflasyon endişelerini yeniden gündeme taşırken, merkez bankalarına yönelik faiz indirimi beklentileri de hızla geri çekiliyor.
Bir ay önce piyasalarda ABD Merkez Bankası’nın bu yıl 50 baz puan faiz indirimi yapacağı beklentisi fiyatlanıyordu. Ancak son gelişmelerle birlikte vadeli kontratlar yalnızca tek bir 25 baz puanlık indirime ihtimal veriyor.
ABD’de 10 yıllık tahvil faizi %4,26 seviyesine yükselirken artan maliyet baskıları şirket kârlılıkları açısından da risk oluşturuyor.
Önümüzdeki hafta yapılacak olan Fed, Avrupa Merkez Bankası, Japonya Merkez Bankası ve İngiltere Merkez Bankası toplantıları küresel piyasaların yönü açısından kritik olacak. Mevcut şartlarda büyük merkez bankalarının “bekle-gör” stratejisini benimsemesi bekleniyor.
Altın ve Gümüşte Zayıflama
Jeopolitik risklere rağmen doların güçlenmesi ve faiz indirimi beklentilerinin geri çekilmesi kıymetli metaller üzerinde baskı yaratıyor.
Ons altın dün akşam saatlerinde 5.050 dolar seviyesine kadar geriledikten sonra bu sabah 5.100 dolar civarında dengelendi. Ancak savaşın ilk günlerinde test edilen 5.418 dolar seviyesine göre son 10 iş gününde yaklaşık %6 düşüş kaydedildi.
Gümüş tarafında ise daha sert hareketler görülüyor. Geçtiğimiz hafta %10 değer kaybeden gümüş bu hafta 84 dolar seviyelerinde dalgalı bir seyir izliyor.
Teknik açıdan bakıldığında:
-
87 dolar üzerindeki kapanış gümüşte yeniden güçlü bir yükseliş başlatabilir.
-
81 dolar altı ise 60–67 dolar bandına doğru sert bir geri çekilmeyi gündeme getirebilir.
Faiz getirisi olmayan kıymetli metaller, faiz indirimi beklentilerinin zayıflamasıyla birlikte önemli bir destek kaybı yaşamış durumda.
Türkiye Ekonomisine Savaşın Yansımaları
Türkiye Cumhuriyet Merkez Bankası’nın son Para Politikası Kurulu toplantısında politika faizi %37 seviyesinde sabit tutuldu.
Karar metninde savaşın ve enerji krizinin olası etkilerine dikkat çekilirken oldukça şahin bir dil kullanıldığı görüldü.
Türkiye net enerji ithalatçısı bir ekonomi olduğu için yükselen petrol fiyatları hem cari açık hem de enflasyon üzerinde baskı yaratıyor. Ayrıca yaz sezonu yaklaşırken turizm gelirlerine yönelik belirsizliklerin artması da döviz girişleri açısından risk oluşturuyor.
Enerji fiyatlarının yanı sıra lojistik maliyetlerindeki artış da gıda enflasyonu üzerinde yukarı yönlü baskı yaratıyor. Hürmüz Boğazı’ndaki gerilim, dünya petrol ticaretinin yaklaşık beşte birinin geçtiği bu kritik hattın yanı sıra küresel gübre ticaretinin de önemli bir bölümünü etkileyebilir.
TCMB Rezervlerinde Sert Düşüş
Savaşın başlamasının ardından geçen ilk altı iş gününde Türkiye Cumhuriyet Merkez Bankası rezervlerinin yaklaşık 25,5 milyar dolar azaldığı görülüyor.
Salı günü piyasaların nispeten sakinleşmesiyle birlikte Merkez Bankası’nın yaklaşık 3 milyar dolar döviz alımı yaptığı tahmin ediliyor. Böylece ilk yedi iş gününde rezervlerdeki net düşüş 22,5 milyar dolar olarak gerçekleşti.
Ocak ayı sonunda 82,3 milyar dolar ile zirve yapan rezervler son gelişmelerle birlikte 47,6 milyar dolar seviyesine geriledi.
Bununla birlikte rezerv kaybının büyük ölçüde yabancı portföy çıkışlarından kaynaklandığı değerlendiriliyor. Yerli yatırımcıların döviz talebinde belirgin bir artış görülmemesi ise kurun otoriteler tarafından güçlü biçimde savunulduğuna yönelik beklentinin sürdüğünü gösteriyor.
Türk Piyasaları Görece Dirençli
Küresel piyasalardaki dalgalanmaya rağmen Türk mali piyasalarının görece dirençli kalmaya çalıştığı görülüyor.
BIST 100 endeksi dün günü %0,7 yükselişle tamamlayarak küresel satış dalgasından pozitif yönde ayrıştı. CDS ve tahvil piyasalarında ise bozulmanın sınırlı kaldığı dikkat çekti.
USD/TRY kuru ise hafta sonu fonlama etkisiyle 44,19 seviyesine yükseldi.
Gözler ABD Enflasyon Verisinde
Piyasaların bugünkü gündeminde ABD Merkez Bankası’nın en yakından takip ettiği enflasyon göstergesi olan PCE verisi bulunuyor.
Fed’in önümüzdeki hafta faizleri sabit tutması ve yıl sonuna kadar yalnızca bir kez faiz indirimi yapması bekleniyor. Buna rağmen açıklanacak veri para politikasına ilişkin beklentiler açısından kritik önem taşıyor.
ABD Başkanı Donald Trump ise dün gece yaptığı açıklamada Fed Başkanı Jerome Powell’ı hedef alarak faiz indirimlerine acilen başlanması çağrısında bulundu.
Kaynak: Emre Değirmencioğlu, Kıbrıs İktisat Bankası
