Borsa
Orkun Gödek: “Kısa Görüş Mesafesi” – Belirsizlik Derinleşiyor, Piyasalar Yön Arıyor
Gödek’e göre bu ortamda en sağlıklı yaklaşım, acele kararlar yerine mevcut risklerin dikkatle analiz edilmesi ve temkinli pozisyonlanma.
Bölgedeki çatışmalar dördüncü haftasına girerken, politik ve ekonomik görünüm beklenenden hızlı bozuluyor. Enerji ve gıda fiyatlarındaki artış, lojistik aksaklıklar ve iletişim kanallarındaki tıkanma, küresel piyasalarda belirsizliği artırıyor. Yatırımcı davranışında ise nakde dönüş ve riskli varlıklardan çıkış öne çıkarken, fiyatlamalarda ikinci tur düzeltme ihtimali güç kazanıyor.
Belirsizlik Artıyor, Tahmin Yapmak Zorlaşıyor
Orkun Gödek’e göre, başlangıçta kısa sürede sona ermesi beklenen çatışma süreci, bugün çok daha karmaşık ve öngörülmesi zor bir tabloya evrilmiş durumda.
- Diplomatik kanallar büyük ölçüde tıkanmış durumda
- Karşılıklı sert açıklamalar belirsizliği artırıyor
- Çatışma coğrafi olarak genişliyor
Bu gelişmeler, hem politik hem de ekonomik risklerin hızla yükselmesine neden oluyor.
Enerji, Gıda ve Lojistik Şoku
Mevcut ortamda öne çıkan temel başlıklar:
- Enerji fiyatlarında yükseliş
- Gıda fiyatlarında artış
- Navlun maliyetlerinde sıçrama
- Ulaşım ve tedarik zincirinde aksama
Bu faktörlerin birleşimi, küresel ekonomi üzerinde çok katmanlı bir baskı oluşturuyor. Gödek’e göre bu “sisli” ortamda yatırımcıların hareket alanı ciddi şekilde daralmış durumda.
Nakit Talebi Artıyor, Riskli Varlıklardan Çıkış Sürüyor
Kısa vadede öne çıkan ana senaryo:
- Öngörülebilirliğe dönüş zaman alacak
- Hasar tespiti gecikecek
- Nakit talebi güçlü kalacak
- Riskli varlıklardan çıkış devam edecek
Gödek, geçmiş örneklerin panik alım-satımların yeni zararları tetiklediğini gösterdiğini vurgulayarak, yatırımcıların mevcut pozisyonlarını açılış koşullarıyla birlikte yeniden değerlendirmesi gerektiğini belirtiyor.
Küresel Piyasalarda Sert Satış Dalgası
Küresel hisse senetleri, çatışmanın başlamasından bu yana ciddi satış baskısı altında:
- Yıl başından bu yana elde edilen kazançlar silindi
- Birçok piyasada negatif getiriye geçildi
Gödek’e göre süreç başında yapılan birçok “ezbere” analiz artık geçerliliğini yitirmiş durumda.
Altın ve Gümüşte Beklenmedik Geri Çekilme
En dikkat çekici gelişmelerden biri de değerli metallerdeki satış baskısı oldu.
- Altın ve gümüş fiyatlarında sert geri çekilme
- Yatırımcıların nakde yönelmesi
- Dolar talebinin artması
Bu durum, piyasalarda klasik “güvenli liman” davranışının dahi farklı çalıştığını gösteriyor.
Tahvil ve Hisse Satışı, Merkez Bankası Beklentilerini Değiştiriyor
Hisse senetleriyle birlikte tahvillerde de satış görülmesi, önemli bir kırılmaya işaret ediyor.
- Artan emtia fiyatları
- Yükselen maliyet baskısı
bu durum, küresel merkez bankalarına yönelik beklentilerin yeniden şekillenmesine neden oluyor.
Gödek’e göre değerli metallerdeki baskının bir kısmı da bu beklenti değişiminden kaynaklanıyor.
Asıl Risk: Emtia Şokunun Kalıcılığı
Piyasalarda yeterince fiyatlanmadığı düşünülen en kritik unsur ise emtia kaynaklı maliyet şokunun kalıcılığı.
İki temel senaryo öne çıkıyor:
- Çatışma hızla sona ererse:
Fiyatlar mevcut seviyelerden ciddi şekilde geri çekilebilir - Mevcut eğilim sürerse:
- Maliyet baskısı en az bir çeyrek daha devam eder
- Arz zincirindeki hasarın etkisi uzar
- Üretim tesislerinin yeniden devreye girişi belirsiz kalır
Bu ikinci senaryo, piyasalarda yeni bir “fiyatlama turu” gerektirebilir.
Türkiye Varlıkları da Baskı Altında
Gödek’e göre Türkiye, coğrafi yakınlığı nedeniyle süreçten doğrudan etkileniyor.
- TL cinsi varlıklarda değer kaybı gözleniyor
- Ancak fiyatlama henüz gelişmekte olan ülkelerden belirgin şekilde ayrışmış değil
Bu durum, olası bir toparlanma senaryosu açısından sınırlı da olsa olumlu değerlendiriliyor.
Makro Görünüm: Daha Yüksek Enflasyon, Daha Zayıf Büyüme
Mevcut gelişmeler ışığında beklentilerde aşağıdaki revizyonların gündeme gelebileceği belirtiliyor:
- Beklentilerin üzerinde enflasyon
- Daha düşük büyüme
- Daha yüksek politika faizi
- TL’de stabilizasyon ihtiyacının artması
Gödek, henüz resmi beklentilerini güncellemediklerini belirtse de, mevcut koşulların daha temkinli bir makro çerçeveyi zorunlu kıldığını vurguluyor.
Genel Değerlendirme: Sis Dağılmadan Yön Bulmak Zor
Küresel piyasalarda mevcut tablo, yüksek belirsizlik ve düşük öngörülebilirlik ile tanımlanıyor.
Öne çıkan riskler:
- Jeopolitik gerilimin uzaması
- Emtia fiyatlarında kalıcı artış
- Finansal piyasalarda ikinci dalga düzeltme
- Türkiye gibi bölgeye yakın ekonomilerde daha yüksek kırılganlık
Gödek’e göre bu ortamda en sağlıklı yaklaşım, acele kararlar yerine mevcut risklerin dikkatle analiz edilmesi ve temkinli pozisyonlanma.
Kaynak: Ekonomim, alıntıdır
