Yapay zekâ yükseliyor, yeni mezunlar işsiz kalıyor

Yapay zekâdaki hızlı gelişmeler, ekonomik belirsizlik ve şirketlerin temkinli tutumu, üniversiteden yeni mezun olanların iş bulmasını her zamankinden daha güç hâle getiriyor. Dünyanın önde gelen istihdam platformlarından Indeed’in verilerine göre, yeni mezunlara yönelik iş ilanları son bir yıl içinde %33 oranında azaldı. ABD ve Birleşik Krallık’ta mezun işsizliği oranı ise tarihinde ilk kez genel işsizlik oranının üzerine çıktı.

Mezun Alımı Durma Noktasında

Küresel işe alım şirketi Robert Walters’ın CEO’su Chris Eldridge’e göre, şirketler belirsiz ekonomik tablo nedeniyle risk almaktan kaçınıyor:
“Ekonomik görünümde netlik olmadığı için sermayelerini riske atmak istemiyorlar. Bu nedenle son iki yıldır mezun alımlarını büyük ölçüde durdurmuş durumdalar. Ancak bu durum, gelecekte ciddi bir yetenek eksikliği doğurabilir.”

Yapay Zekâ Etkisi Krizi Derinleştiriyor

Financial Times’ın yürüttüğü bir araştırma, yapay zekânın bu zorluğu daha da artırdığını ortaya koyuyor. Paris merkezli istihdam platformu “Welcome to the Jungle”ın kurucusu Jérémy Clédat’a göre, giriş seviyesindeki pozisyonlar, kıdemli rollere kıyasla üç kat daha hızlı azalıyor:
“Şirketler, yapay zekânın nasıl bir etki yaratacağını görmek için süreci izlemeyi tercih ediyor. Ancak bu pasif bekleyiş, uzun vadede insan kaynağının sürdürülebilirliğini riske atıyor.”

Nitelikli İş Gücü Tehlikede

Özellikle hukuk ve muhasebe gibi alanlarda, yapay zekâ sistemleri genç çalışanların üstlendiği görevlerin büyük kısmını devralmaya başladı. Uluslararası hukuk firması Simmons & Simmons, belge analizinde kullandığı “Percy” adlı yapay zekâ aracıyla karar alma süreçlerini hızlandırıyor. Ancak şirketin kıdemli ortağı Julian Taylor, bu teknolojik dönüşümün tehlikelerine dikkat çekiyor:
“Yeni mezunları işe almayı bırakmak riskli bir tercih. Giriş seviyesindeki havuz daralırsa, ileride yeterli düzeyde yetişmiş personel bulmak son derece zorlaşacak.”

Uzmanlar, mevcut eğitim sistemlerinin gençleri değişen iş dünyasına hazırlamakta eksik kaldığını ifade ediyor. Eleştirel düşünme, problem çözme ve yapay zekâ ile birlikte çalışma gibi yetkinliklerin artık sadece artı değil, temel birer gereklilik olduğu vurgulanıyor.

Yeni Bir Çıraklık Modeli Gündeme Gelebilir

Bu sürecin, geleneksel çıraklık sistemine benzer yeni modelleri gündeme getirebileceği öngörülüyor.
Berwick’in değerlendirmesi şu şekilde:
“Şirketler, genç mezunları işe alarak onlara ücretsiz ya da düşük ücretli bir eğitim süreci sunabilir. Bunun karşılığında ise uzun vadeli bağlılık talep edebilirler. Bu, çıraklık benzeri yeni bir yapının kapısını aralayabilir.”