Tahıl ve gübre tedarikine ilişkin riskler artıyor

Tarım sektörü, Türkiye ekonomisinin %11 büyüdüğü 2021 yılında, girdi maliyetlerindeki hızlı artış ve iklim koşullarının üretim üzerindeki olumsuz etkileri paralelinde %2,2 daraldı. Tahıl üretiminde yaşanan düşüş sektördeki daralmada önemli bir rol oynadı. 2021’de tahıl ürünleri üretimi bir önceki yıla göre %14,3 azalarak 31,9 milyon tona gerilerken, buğday ve arpa üretimi sırasıyla %13,9 ve %30,7 oranında geriledi.

Yurt içinde tarım ürünleri üretici fiyat endeksi Şubat’ta yıllık bazda %68,5 yükseldi. Bu dönemde, alt ürün gruplarından tek yıllık bitkisel ürünlerin fiyatı %105,5 artarken, bu gelişmede tahıl fiyatlarında kaydedilen yüksek oranlı artışlar belirleyici oldu. Tarımsal ürün fiyatlarındaki artış paralelinde işlenmemiş gıda enflasyonu, Şubat ayında yıllık bazda %69,9 ile verinin açıklanmaya başladığı tarihten itibaren en yüksek seviyesinde gerçekleşti.

Tarımsal girdilerde kaydedilen yüksek oranlı fiyat artışlarının üretime olumsuz yansımalarının önümüzdeki dönemde de devam edebileceği ve buna paralel olarak yurt içinde gıda enflasyonunun artış eğilimini koruyabileceği öngörülüyor. Sektöre sağlanan desteklerin özellikle mazot ve gübre maliyetlerindeki artışı karşılamada yetersiz kalması, söz konusu öngörüyü destekliyor.

2021 yılı verilerine göre, Türkiye’nin tahıl ithalatının yarıdan fazlası, kimyasal gübre ithalatının ise yaklaşık %20’si Ukrayna ve Rusya’dan gerçekleştiriliyor. İki ülke
arasında yaşanan savaş tahıl ve gübre tedarikine ilişkin riskleri gündeme getirirken, arz kısıtı sebebiyle üretimde yaşanabilecek kayıpların fiyatlar üzerinde ilave baskı yaratabileceği tahmin ediliyor.

ekonomi.isbank.com.tr