Uluslararası Enerji Ajansı artan petrol fiyatını dengelemek için petrol stoklarını kullanacak

ABD ve diğer büyük ekonomiler, Rusya’nın Ukrayna’yı işgalinin ham petrolü varil başına 100 doların üzerine itmesinin ardından, konuya aşina olan kişilere göre, petrol stoklarının koordineli bir şekilde serbest bırakılması konusunda anlaştılar.

Önemli sanayileşmiş tüketicileri temsil eden Uluslararası Enerji Ajansı’nın (IEA) dünyanın dört bir yanındaki stoklardan 60 milyon varil dağıtmayı kabul ettiğini belirten kişi, bilgilerin kamuya açık olmaması nedeniyle adının açıklanmamasını istedi.

Bu miktarın yarısının ABD Stratejik Petrol Rezervi’nden, geri kalanının ise Avrupa ve Asya’daki IEA üyelerinden geleceği söylendi. Yükselen yakıt maliyetleri Başkan Joe Biden için büyüyen bir siyasi sorun haline gelirken, birkaç ay içinde Amerikan ham petrol rezervlerinden bir kısım ikinci kez serbest bırakılacak.

ABD Enerji Bakanlığı yorum yapmaktan kaçındı. IEA’ya yorum için hemen ulaşılamadı.

Ham petrol fiyatları, enerji devi Rusya’dan petrol ve doğal gaz arzının Ukrayna’daki çatışmalar veya misilleme batı yaptırımları nedeniyle sekteye uğrayabileceği korkusuyla 2014’ten bu yana ilk kez Londra’da varil başına 105 doların üzerinde. Yükseliş, enerji tüketen ülkeler için enflasyonist dalgalanmayı şiddetlendiriyor, ekonomik iyileşmeyi tehdit ediyor ve milyonlarca insan için hayat pahalılığı krizini kötüleştiriyor.

Rusya’nın saldırganlığı, salgın hafifledikçe talepteki güçlü toparlanma ve dünya genelindeki yetersiz satış ve aksaklıklar nedeniyle arz üzerindeki kısıtlamalar nedeniyle zaten sıkılaşmış petrol piyasasını ürküttü. Ticaret devleri Vitol Group ve Trafigura Ltd. üç haneli fiyatların uzun bir süre devam etmesini bekliyor.

IEA’nın müdahalesi, Suudi Arabistan ve Rusya liderliğindeki OPEC+ koalisyonlarının geçen yıl Biden’ın arzı daha hızlı artırma teşvikini dikkate almamasından sonra geldi. Grup, Nisan ayına ilişkin üretim planlarını görüşmek üzere çarşamba günü bir kez daha toplanıyor.

Riyad, OPEC ve ortaklarının salgın sırasında durdurduğu üretimin restorasyonunu hızlandıracak kadar sıkı bir Pazar beklemediğinin sinyallerini verdi. 23 üyeli ittifaktaki diğer pek çok ülke, yatırım eksikliği ve istikrarsızlık nedeniyle isteseler bile arzı daha hızlı artıramadı.

IEA, 2011’deki Libya iç savaşından bu yana ilk kez petrol stoklarını senkronize bir şekilde serbest bırakacak. Bugünkü olaylarda bu krizin yankıları var: Riyad’ın on yıl önce diktatör Kaddafi’ye karşı ayaklanmanın yol açtığı aksaklığı dengelemek için muslukları açma konusundaki isteksizliği ajansı bugün harekete geçirdi.

Önceki konuşlandırmalar 1991 Körfez Savaşı sırasında ve 2005’te Rita ve Katrina kasırgaları döneminde gerçekleşti ve bu da IEA’nın 50 yıllık tarihindeki dördüncü müdahale oldu.

IEA’nın Ekonomik İşbirliği ve Kalkınma Örgütü’nden gelen 30 üyesi arasında ABD, Japonya, Almanya ve Fransa yer alıyor.

Konu hakkında bilgi veren kişi, OPEC’in planlanan IEA stok salımını piyasaya sürülmesi konusunda bilgilendirildiğini söyledi.

Bloomberg