Sosyal Medya

Erol Taşdelen Yazdı: Bankalar sesiz sedasız “ürün ve hizmetlere” zam yaptı!

19 Ocak 2021

2021 ilk haftalarında Bankaların “ücret ve komisyonlardaki” masraf artışlarını ele aldı. TCMB ve BDDK henüz bir tebliğ ve yönetmelik yayınlamadan bu artışların neye göre yaptıklarını sorguladı. Uygunluk bulunmaması halinde fazladan alınan masrafların müşterilere iade edilmesi gerektiğini savunuyor. Sessiz sedasız masraf tarifelerin artmasının nedeni ne oldu? Bankaların faiz dışı geliri Kasım ayı itibarıyla yıllık bazda bir öndeki yıla göre 3,2 milyar TL düşmesinin etkisi var mı?

Bankalar arası para transferi “Elektronik Fon Transferi” kısa adı ile “EFT” ücretlerine ve havale ücretler başta olmak üzer çoğu bankanın hizmet tarifesine sesiz sedasın % 14 zam yaptığı ortaya çıktı.

TCMB ve BDDK 10 Şubat 2020 tarihinde 31035 sayılı Resmi Gazetede yayınladığı Tebliğ ve Yönetmelik ile bankaların hizmetlerde uygulayacakları en yüksek “ücret ve komisyonları” tarifelerini belirlemiştir. Bunlardan biri de işlemler TCMB’nin üzerinden olduğu için TCMB’nin 2020/4 sayılı “BANKALARCA TİCARİ MÜŞTERİLERDEN ALINABİLECEK ÜCRETLERE İLİŞKİN USUL VE ESASLAR HAKKINDA” Tebliğinde belirlediği Bankalar arası Para Transferi – Elektronik Fon Transferi kısa adı ile EFT işlemleri. Örneğin müşteriler internet bankacılığı aracılığı ile kendileri EFT yapması halinde 1.000.-TL’ye kadar 1.-TL; 1.000 -50.000.-TL arası 2.-TL; 50.000.-TL üzeri işlemlerde 25.-TL ödeme yapıyordu ( madde 15 ).

Sessiz sedasız % 14 zam yapıldı

17.01.2021 tarihi itibarıyla Türkiye’de en fazla EFT hacmine sahip Kamu Bankaları dahil 9 bankayı mercek altına aldık. Bunlardan TEB ve HALKBANK henüz 2021 güncellemesini yapmadığı için eski tarifenin geçerli olduğu görüldü. 2021 güncellemesini 14.01.2021 tarihinde yapan T. İŞ BANKASI yukarıda bahsettiğim ve inceleme altına aldığımız EFT işlemine zam yapmadığı görüldü. T. İŞ BANKASI dışında AKBANK, GARANTİ BBVA, YBK, QNBFinansbank, T.C. Ziraat Bnakası ve VAKIFBANK çeşitli tarihlerde 2021 Ocak ayı içinde tarifelerine % 14 zam yaptığı görüldü.

Yeni tarifenin yasal dayanağı var mı?

Bir defa eski tarifeyi TCMB Tebliğ ile belirlediğine göre yeni 2021 tarifesini de yayınlaması gerekiyordu. TCMB’nin böyle bir Tebliği Resmi Gazetede yayınlanmadı. Geriye diğer bir seçenek de Bankaların TCMB’ye özel yazı yazıp enflasyon kadar % 14 artış isteme ihtimali o zaman da sektörde tarife kargaşalığı olur ve izin istemeyen bankaların ücret komisyon kaybı olur ki zaten TCMB’nin banka özelinde bu tür bir özel tarife uygulaması her bankaya farklı uygulama yapması mümkün değil.

Tarife değişikliği keyfi ise alına ücretlerde fazla olan kısım iade edilmeli

Başta EFT Havale gibi işlemlerde tarife değişikliği keyfi ise o zaman TCMB’nin 10 Şubat 2020 tarihinde Resmi Gazetede yayınlanan Tebliğe aykırı bir durum ortaya çıkıyor ki bu durumda tarife değişikliğinden sonra haksız alınan ücret ve komisyonlar iadesi gündeme gelir. Böyle bir durum var ise TCMB müdahale ederek haksız alınan ücretlerin iadeleri sağlaması gerekiyor.

Yasal Uygulama ne diyor

10 Şubat 2020 tarihindeki resmi gazetedeki TCMB Tebliğine göre Bankalar “ücret ve Komisyon” tarifelerini İnternet sitesinde yayınlamak güncelleme tarihlerini belirtir şekilde ve güncel tutması gerekiyor. Hizmet verdiği müşterilerine de tarife değişikliğini bildirmek zorunda.

2020 yılında bankaların kaybı ne kadar oldu

Masraf, ücret ve komisyonları düzenleyen TCMB Tebliğ ile BDDK’nın Yönetmeliği 10 Şubat 2020’de yayınlandı ama bazı maddeler 1 Martta bazıları 1 Nisanda uygulamaya kondu. Bankalar baktılar ücret komisyon düşecek “Teknik altyapımızı” hazırlayacağız diye kamu otoritesinde 1 ay ek süre almışlardı. Haksız da sayılmazlardı, keyfi alınan ücret ve komisyonlara ciddi darbe idi düzenleme. BDDK en son 2020 Kasım ayı banka verilerini açıkladı. 2021 Kasım ayında Bankaların Faiz Dışı Gelirleri 92,5 milyar TL odu. Çoğu banka 2019’a göre Aktif Büyüklüğünü % 50 artırdı ama Faiz Dışı Gelirlerini 2019’a göre artıramadı. Yani hacim büyüdü ama keyfi alınan paralar kesildi ve 2019 yılı Kasım Ayında alına 95,9 milyar TL’nın 2020 Kasımında 3,2 milyar TL altında kaldılar. Bu durumda benim gibi çoğu yazarın itiraz ettiği bankaların aldığı ücret ve komisyonda keyfiliği önleyin çıkışımızın ne kadar haklı olduğunu ortaya koydu. Sonuçta düzenlemenin uygulamaya başladığı 2020 yedi ayındaki 3,2 milyar TL Vatandaşın, Esnafın Sanayicinin cebinde kalmış oldu.

 

Erol TAŞDELEN – Ekonomist

Yazının Kaynağına Buradan Ulaşabilirsiniz

 


İLGİLİ HABERErol Taşdelen: Bankalar 11 ayda 2776 personel azalttıErol Taşdelen: Bankalar 11 ayda 2776 personel azalttı

İLGİLİ HABERErol Taşdelen: Bankalar hangi sektörlerde battı?Erol Taşdelen: Bankalar hangi sektörlerde battı?

İLGİLİ HABERErol Taşdelen: Firmalarınki Can da, Vatandaşınki Patlıcan mı?Erol Taşdelen: Firmalarınki Can da, Vatandaşınki Patlıcan mı?

İLGİLİ HABERErol Taşdelen Yazdı: Erol Taşdelen Yazdı: “Aktif Rasyosu Formülü nasıl geldi niçin gitti”

Yorumlar

Diğer Yazarlar

Yazarın Diğer Yazıları