Gıda fiyatlarında korkutan yükseliş devam

FAO Gıda Fiyat Endeksi, Mart ayında yüzde 2.1 artarak 118.5 seviyesine yükseldi. Mart 2020’de 91.0 seviyesinde olan endeksle böylece küresel gıda fiyatlarındaki artış yüzde 24.6’ya yükseldi. Endeks sadece son 10 ayda yüzde 30.2 yükseldi.

FAO verilene göre söz konusu endeks 10 aydır yükselişine devam ediyor ve şu anda Haziran 2014’ten bu yana son 6.5 yılın en yüksek seviyesinde.

Artışa bitkisel yağlar, et ve süt ürünleri alt endekslerindeki güçlü kazançlar öncülük ederken, tahıllar ve şekerdekiler azaldı.

Büyük tahıllar arasında mart ayında en fazla gerileyen buğday ihracat fiyatları yüzde 2,4 düşerken, geçen yılın aynı ayına göre yüzde 19,5 daha yüksek kaldı. Buğday fiyatlarındaki aydan aya düşüş çoğunlukla 2021 mahsulleri için genel olarak iyi arzı ve elverişli üretim beklentilerini yansıttı. Uluslararası mısır ve arpa fiyatları da Mart ayında düştü, ancak Çin’den gelen güçlü ithalat talebinin devam etmesi daha önemli ölçüde düşmesini engelledi ve sorgum fiyatları yükseldi. Üç aylık istikrarlı kazançların ardından, taze hasat edilen mahsullerin pazara ulaşmaya başlaması ve Japonya dışı pirinç ihracat talebinin Hindistan hariç tüm önemli yerlerde yavaş kalmasıyla, uluslararası pirinç fiyatları Mart ayında düştü.

Endeksin kalıcı gücü, daha yüksek palm, soya ve ayçiçeği yağları değerleri tarafından yönlendirildi. Uluslararası palm yağı fiyatları, büyük ihracatçı ülkelerdeki düşükenvanter seviyelerine ilişkin endişelerin küresel ithalat talebinde kademeli bir toparlanmaya denk gelmesiyle art arda onuncu aylık artış kaydetti. Bu arada soya yağı fiyatları, özellikle biyodizel sektöründen gelen sert talep beklentileriyle büyük ölçüde desteklenerek sert bir şekilde yükseldi.

Mart ayında, uluslararası tereyağı fiyatları, süt üretim sezonuna yavaş bir başlangıç yapması ve gıda hizmetleri sektörünün toparlanması beklentisiyle artan iç talep nedeniyle yülkseldi. Süt tozu fiyatları, Okyanusya’da mevsimsel olarak azalan süt üretimi ve Avrupa ve Kuzey Amerika’daki kıt nakliye konteyneri mevcudiyetine ilişkin endişeler nedeniyle başta Çin olmak üzere Asya’daki ithalattaki artışla da yükseldi. Buna karşın, peynir fiyatları spot malzemelere olan sınırlı talep nedeniyle art arda üçüncü ay hafifçe düştü.

Kümes hayvanları ve domuz eti teklifleri, başta Çin olmak üzere Asya ülkelerinin ithalat hızıyla desteklenerek arttı. Paskalya kutlamalarına hazırlık için Avrupa’daki iç satışlardaki artış domuz eti fiyatlarını da destekledi. Sığır eti fiyatları, Brezilya ve Amerika Birleşik Devletleri’ne yönelik kotasyonlardaki artışların Avustralya’dan ihracat fiyatlarındaki düşüşü telafi etmesiyle Şubat seviyelerine yakın sabit kaldı.