Sosyal Medya

Ekonomi

Varlık Fonu Başkanı Erdoğan eleştirilerini reddetti

Sönmez, yasadaki değişikliğin teknik bir konu olduğu konusunda ısrarlı. Ancak Kanal İstanbul'da yer alma ihtimalini de dışlamadı. 15 milyar dolarlık proje “listemde değil” derken Fon’un Türk hükümetinin stratejik bir hedef olarak gördüğü her şeyi inceleyeceğini de sözlerine ekledi. Herhangi bir projede Fon’un “fizibilite ve ekonomiye bakacağını ve eğer mantıklı olursa yatırım yapabiliriz” diye ekledi.

Varlık Fonu Başkanı Erdoğan eleştirilerini reddetti

Türkiye Varlık Fonunun genel müdürü, muhalefet partileri ve yabancı yatırımcıların eleştirilerine rağmen “her servet fonunun politik bir hayvan olduğunu” söyleyerek Erdoğan’ın çalışmalarına yakından katılımını savundu.

2018 yılında 33 milyar dolarlık Fon’un başına geçen Zafer Sönmez, Financial Times’a başkan olarak Türk cumhurbaşkanının Fon’un yaptığı “her şeyin farkında” olduğunu söyledi.

Cumhurbaşkanının damadı, Türkiye’nin Hazne ve Maliye bakanı ve fonun başkan yardımcısı olan  Berat Albayrak’ın da yönetim kurulunun en aktif üyesi olarak “sürekli güncellemeler” alarak kendisi ile iletişim içinde olduğunu ekledi.

Muhalefet Erdoğan’ı fonu bir “aile şirketi” olarak yürütmekle suçlarken, analistler ise fonun sağlam olmayan yatırımları sürdürmek için siyasi baskıya maruz kalıp kalmadığını merak ediyorlar. Fakat Sönmez eleştirileri reddediyor.

Sönmez, nadir verdiği röportajda “Her ülke varlık fonu politik bir hayvandır” dedi. “Birisi bana, örneğin, Singapur başbakanı başkanlığındaki Singapurlu GIC’in siyasi bir ilişkisi olmadığını söyleyebilir mi? . . Suudi Arabistan’daki [Suudi Veliaht Prensi] Muhammed bin Salman başkanlığındaki Kamu Yatırım Fonu. . . politik olarak alakalı değil mi? ”

Fonun “kararlı bir siyasi zihniyete” ihtiyacı olduğunu belirterek, endişelere karşı koyma mantrasının “yönetişim, şeffaflık ve hesap verebilirlik” olduğunu da sözlerine ekledi.

Fon, 33 milyar dolarlık özkaynak değerine sahip varlıklarını birleştirmek amacıyla yakın zamanda KPMG tarafından bir denetime tabi tutuldu. Ayrıca, geçtiğimiz hafta Türk hükümetinin notuna göre BB- olarak derecelendirileceğini açıklayan kredi derecelendirme kuruluşu Fitch tarafından da gözden geçirildi.

Türk yatırım camiasında ve yurtdışında saygın bir bankacı olarak tanınan Sonmez, “kalpleri kazanmak ve güven inşa etmek” ve Türkiye’ye doğrudan yabancı yatırım çekmek için çalışıyor.  Fakat Türkiye’ye yönelen doğrudan yabancı yatırımlar 2004’ten bu yana geçen yıl en düşük seviyeye geriledi.

Türkiye’nin petrol ve doğal gaz rezervi eksikliği göz önüne alındığında, Türkiye Varlık Fonu (TVF) Norveç, Suudi Arabistan veya Katar gibi büyük fonlarla karşılaştırılamaz. Sonmez, bunu Asya tarzı varlık destekli bir kalkınma fonu olarak tanımlıyor. Sönmez’in ilhamı da Singapur’un Temasek veya Türkiye’deki ofisinin başkanlığını yaptığı Malezya mevkidaşı Khazanah Nasional.

Fon, bir darbe girişiminin ülke çapında şok dalgaları yaratmasından sadece bir ay sonra 2016 yılında kuruldu. Ertesi yıl Erdoğan, hükümetin Türk Hava Yolları, Türk Telekom ve iki büyük banka da dahil olmak üzere ülkenin en büyük şirketlerindeki Hazine hisselerini TVF’ye aktardı.

TVF, temel altyapı projelerini desteklemek için fonun varlıklarından yararlanarak ekonomiyi hızlı bir şekilde büyütmeyi amaçlıyor. Ancak, cumhurbaşkanına sadık olan fraksiyonlar ve o zamanki başbakan arasında iç çekişme olması nedeniyle ilk iki yılı boyunca büyük ölçüde uykudaydı. Hatta bir süreliğine Fon’a, toplantılara cebinde silah taşıyarak gelen eski bir bürokrat başkanlık etti.

Eylül 2018’de Erdoğan, yönetim kurulunun tamamını görevden alarak ve kendisini fonun başkanı olarak atadı. Sönmez’I de icra başkanı olarak getirdi.

45 yaşındaki Sönmez, fonun varlıklarının 2023 yılına kadar 100 milyar dolar değerine; yani mevcut seviyesinin üç katına çıkmasını istiyor. Beş ila 10 yıl içinde TVF’yi hükümete “sürdürülebilir” temettü ödemeleri yapan bir kurum haline döndürmek hevesinde. Aynı zamanda petrokimya, madencilik ve kömür yatırımları yapmak, Türkiye’nin sermaye piyasalarını geliştirmek, başlangıç ​​finansmanı ekosistemindeki boşlukları doldurarak girişimcileri destekleyerek ülkenin kronik cari hesap açığını azaltmak istiyor. Fonun şu anda nakit parası az; en büyük nakit kaynağı da Milli Piyango ve at yarışı lisanslarından elde edilmekte. Bunun yerine Sönmez, yabancı yatırımcılardan 2023 yılına kadar yılda 10 milyar dolara ulaşmasını umduğu bir yatırım programını desteklemelerini istemeyi planlıyor.

Analistler, fonun belirtilen amaçlarının esasına karşı çıkmıyorlar; onların şüpheleri Fon’un hedeflerine ulaşma yeteneği ve politik müdahale riski ile ilgili. Londra’daki BlueBay Portföy Yönetimi stratejisti Tim Ash, “Yapmaya çalıştıkları şeyde iyi bir mantık var” diyor. “Zafer iyi bir adam ama Türkiye hakkında bildiklerimizle Erdoğan’a hayır diyebilir mi?”

Bu ayın başlarında, ülkenin bankacılık yasasında yapılacak bir değişiklik, Fon’un Erdoğan’ın Kanal İstanbul projesini finanse etmesinin isteneceği yönünde spekülasyona yol açtı.

Sönmez, yasadaki değişikliğin teknik bir konu olduğu konusunda ısrarlı. Ancak Kanal İstanbul’da yer alma ihtimalini de dışlamadı. 15 milyar dolarlık proje “listemde değil” derken Fon’un Türk hükümetinin stratejik bir hedef olarak gördüğü her şeyi inceleyeceğini de sözlerine ekledi. Herhangi bir projede Fon’un “fizibilite ve ekonomiye bakacağını ve eğer mantıklı olursa yatırım yapabiliriz” diye ekledi.

Bloomberg

Yorumlar

BAKMADAN GEÇME

Benzer Haberler