Sosyal Medya

Özlem  Derici Şengül:   Ekonomik faaliyet Ağustos’ta yavaşladı

7 Eylül 2020

 

 

GSYH’de beklenen sert düşüş

Korona virüs salgınının en çok etkilediği ikinci çeyrekle ilgili öncü göstergeler ekonomide sert bir daralma yaşayacağımızın sinyalini vermişti. Beklentilerin %10 civarında olduğu ekonomik daralma TUIK’in açıkladığı verilere göre %9.9 olarak gerçekleşti. Bizim beklentimiz %9.5 seviyesindeydi. Takvim etkisinden arındırılmış büyüme oranı yıllık bazda %10,0 olurken, takvim ve mevsimsellikten arındırılmış GSYH bir önceki çeyreğe göre %11 daralma gösterdi. 2. çeyrekte 1.04 trilyon lira seviyesinde olan nominal GSYH ise 4 çeyrek toplam bazda 4.48 trilyon liraya yükseldi. Yılın ikinci yarısına dair sınırlı sayıda veri yayınlanmış durumda ancak reel kesim güven endeksi, PMI gibi ankete dayalı veriler ekonominin hızlı bir toparlanma içinde olduğunu ve hatta pandemi öncesi döneme dönüldüğünü gösteriyor.

Öte yandan kapasite kullanımı, ticari krediler gibi reel veriler ise ekonomik toparlanmayı teyit ederken henüz pandemi öncesi seviyelerin gerisinde olduğumuzu gösteriyor. Mevcut piyasa dalgalanması, borçlanma maliyetlerinde artış, global zayıflığın ihracat üzerine negatif etkisi gibi unsurlar pandeminin yarattığı hasardan çıkma hızının sürdürülebilir olmadığını düşünmemize neden oluyor.

Bu doğrultuda 3. ve 4. çeyreklerde düşük tek taneli büyüme oranları bekliyor ve 4. çeyrekte önceki senenin aynı ayında görülen %5.96’lık yüksek baz nedeniyle üçüncü çeyrekten daha düşük bir büyüme oranı görebiliriz. Beklentilerimize paralel bir ikinci yarı performansı yılın tamamında GSYH’nin %1.2’lik bir daralma göstermesine neden olacaktır.

 

İmalat PMI’da tepeden dönüş

Ağustos ayında Türkiye imalat PMI önceki aya göre 2.6 puan düşüşle 56.9 seviyesinden 54.3 seviyesine geriledi. Markit tarafından yapılan açıklamaya göre Ağustos’ta yeni siparişlerde görülen iyileşme devam etti ve yurtiçi siparişler kadar olmasa da ihracat siparişleri de önceki aya göre arttı. Üretim miktarı da artışını sürdürürken artış miktarı önceki aya göre yavaşlama gösterdi. Yeni siparişler ve üretimdeki artış istihdam ve satın alma faaliyetlerinin artmasına neden oldu. Öte yandan liradaki değer kaybı girdi maliyetlerinin yükselmesine ve maliyet enflasyonunun Ekim 2018’den beri en yüksek seviyeye çıkmasına neden oldu.

 

Dış ticaret dengesi bozulmaya devam ediyor

Temmuz ayında ihracat önceki senenin aynı ayına göre %5.8 düşüş göstererek 15.0 milyar dolar olurken ithalat %7.9 düşerek 17.7 milyar dolar oldu. Dış ticaret açığı ise bir önceki yılda görülen 3,3 milyar dolara karşılık bu yıl 2,7 milyar dolar açık verdi. Buna göre, 12 aylık açık 39,6 milyar dolardan 39,0 milyar dolara geriledi. Temmuz dış ticaret açığı 2.2 milyar dolarlık cari açığa işaret ediyor. Beklentimize paralel bir gerçekleşme 12 aylık cari açığı Haziran’daki 11.1 milyar dolar seviyesinden 15.2 milyar dolara çıkmasına neden olacaktır. Bu açık tahmini GSYH’mizin %2,2’sine karşılık geliyor.

 

 

TCMB rezervlerinde düşüş

28 Ağustos haftasında TCMB rezervleri, bir hafta önceki 88,7 milyar dolardan 84,6 milyar dolara geriledi, bunun 41,6 milyar doları döviz rezerviydi. Önceki hafta döviz rezervleri 45,4 milyar dolar seviyesindeydi. Yıl başından bu yana brüt rezervlerdeki kayıp 21,7 milyar dolara yükselirken, döviz rezervleri aynı dönemde 39,6 milyar dolar azaldı. Net rezervler ise aynı dönemde 20,8 milyar dolardan 16,3 milyar dolara geriledi.

 

Tahvil ve hisse senedi piyasasından çıkışa devam

TCMB’nin haftalık verileri, yabancı yatırımcıların hisse senedi pozisyonunun 28 Ağustos haftasında 44 milyon dolar düştüğünü, tahvil piyasasından çıkışların ise 28 milyon dolar olduğunu gösterdi. 52 haftalık toplam bazda çıkışlar 14,1 milyar dolarda sabit kaldı, bunun 8,6 milyar doları tahvillerden ve kalan 5,5 milyar doları hisse senetlerindeki çıkışlardan kaynaklandı. Tahvil piyasasında yabancı payı bir hafta önceki %3.43 seviyesinden %3.33’e düşerken, geçen yıl tahvil piyasasında yabancıların payı %11.4 civarında, iki yıl önce %15.0 civarındaydı.

 

Yurtiçinde haftanın en önemli verileri, işsizlik oranı ve ödemeler dengesi

TÜİK, Mart ayı işgücü piyasası istatistiklerini Perşembe günü saat 10:00’da açıklayacak. Veri ile ilgili bir beklenti bulunmuyor ancak TUIK’in açıkladığı Haziran ayı verisi Mayıs-Haziran-Temmuz’un ortalaması olduğu için salgının etkilerini görmeye devam edeceğimiz bir ay olacak. Hatırlatmak gerekirse geçen senenin aynı ayında işsizlik oranı %13.0, Mayıs 2020’de mevsimsellikten arındırılmış işsizlik oranı ise %14.0 olmuştu.

TCMB, Temmuz ayı ödemeler dengesini Cuma günü TSİ 10:00’da açıklayacak. Piyasa cari dengenin 2.0 milyar dolar açık vermesini beklerken bizim beklentimiz 2.2 milyar dolar açık yönünde. Beklentimize paralel bir gerçekleşme 12 aylık toplam cari açığı 11.1 milyar dolardan 15.3 milyar dolara yükseltecek.

 

 

Haftanın ekonomi gündemi: Nakit bütçe, dış ticaret endeksleri, işsizlik, cari açık ve AMB

 

Emre Alkin: Enflasyonda sürpriz ya da şok yok, tek hane için umut da yok…

 

Kredilerde BDDK’yı ürküten tablo

 

Orta Vadeli Plan ortada yok!

 

 

 

 

@ozlemderici

Yorumlar

Diğer Yazarlar

Yazarın Diğer Yazıları