Sosyal Medya

FÖŞ yazdı: Piyasalarda Freddie’nin Kabusları vizyona girdi

24 Şubat 2020

Pazar akşamı oynanan FB-GS derbisi, keyfine doyum olmayan, tarihe geçecek bir kavga şenliğiydi. FB’li İsla’yi çok beğendim, çocukta greyfurut gibi husye var. Tek başına tüm GS Yedek Kulubesine daldı. Bu derbi 21. Yüzyılda GS’ın FB stadında kazandığı tek maç olarak da tarihe geçecek. Söylemesi ayıp, biraz migrenim olduğu için, 10-15 ağrı kesiciyi ortaya karışık yapıp bol viskiyle alıp seyrettim maçı. Skora, daha doğrusu gözlerime inanamadım (zaten şaşı seyretmiştim maçı),  8 arkadaşımı arayıp “Yav, Aslan kazandı mı hakkaten, lan?” diye sordum. Aslında aynı arkadaşımı 8 kez aramışım. Artık arkadaşım değil.

 

Derbide gerçekten o kadar nadirattan enstatanasyonlar vardı ki, saymakla bitirsem, piyasaların nasıl kabadayı havalarıyla Manhattan barlarında “Corona mı?  Bizi kasmaz! Fed var”dan “Ula, babalara geldik, seneye Mc Domalds’da  çalışacağıza” döndüğünü anlatamam. Bir karar vermek zorundayım….

 

—-

 

 

—–

 

Hala migren devam edip, ben de yukarda arzettiğim tedaviyi uyguladığım için, kararım kolay oldu.  GS’da en çok Onyakuru’yu beğendim. Kıvırcık siyahi kafada civciv sarısı mohawk ayrı bir stil.  FB’de Ersun (Yanal) kırmızı kartı görünceye kadar iştahlı, kondisyonlu ve atak oynadı. GS’da Muslera’yı saha içindeki uyumsuz davranışları için protesto ediyorum. O da arkadaşlarını desteklemek için sarı kart almalı, mesela top toplayan çocuğa kafa atmalıydı. Hakem hataları maça damga vurdu. Hakemin VAR ve çizgi hakemine de sarı kart göstermesi gerekirdi. GS’ın golünden sonra hızla kendi sahasına koşan oyuncuya uzak mesafeden kutu suyunu enseye tam isabet yerleştiren FB’li “takımseveri” takdim ettim. O mesafede balistiği sıfır olan bir projektili hareketli hedefe isabet ettirmek!  Güvenlik kameralarında teşhis edilip Wagner’e Sniper olarak transferi yapılmalı.

 

An itibarıyla migrenim gitti. Kendimi ana memesinden emerken bir yandan da altına yapan bebek kadar mutlu hissediyorum. Artık ana konumuza dönebilirim. Covid-19 adını taktığımız coronavirüs Çin başta dünya ekonomisine büyük zarar verecek ve yatırımcılar ilk defa Merkez Bankaları’nın (MB) onların açgözlü popolarını kurtaramayacağını çaktı. Dün Çin diktatörü Xi Jinping salgın için “Çok aman bilmez ve çapraşık bir hastalıkla uğraşıyoruz” itirafında bulundu. Beijing lugatında bu “Bana alasmaldık, buyrun anahtarlar size”demek.

Çin’ı bırakın. Güney Kore’de hayalet şehirler var. İtalya’da da. İran’ın gösteriler, ambargo, deprem ve salgını atlatabileceğini düşünmüyorum.  Evet, bütün bunları CIA’nin yaptığına eminim. Akıllı olun, Sam Amca’yla takışmayın, yoksa….

Ekonomik zarar hala hesaplanma safhasında. En ürkütücü tahmin yarışmasında şu anda akıllı-uslu araştırmalar yapan Capital Economics 2020’de %1.3 global çıktı kaybıyla başı çekiyor. Eğer piyasalardan yayılan panik bir de reel ekonominin Covid-19’un kapsama alanına girmeyen sektörlerinde moral bozarsa, bu tahmin gerçekleşir.

Tahmin şaka değil ve IMF ya da Dünya Bankası gibi bir kaç katmanlı ve eklemeli ekonometrik modellerle tahmin yapan kuruluşlar başlıca hatalarını göremez. Ortada ticaret ve üretim kaybı kadar psikolojik yıkım var. ABD öncü bileşik PMI’a bakın, şimdiden turizm ve seyahat kategorilerinde belirgin yavaşlama var. Avrupa’da ise imalat sanayi PMI’ın yüksek çıkmasının başlıca nedeni “sipariş teslimat sürelerinin” uzaması.   Normalde, bunun nedeni firmaların siparişlere yetişememesi olur ve pozitif bir göstergedir. Bu kez ham madde ve yarı mamul girişi gecikiyor. Yani gösterge ters manyel verdi.

Fed, AMB, BoH, PBoC, hatta Zimbabwe MB kapsamlı faiz indirimine gitti diyelim, işe yaramaz ki? Problem moral olduğunda, düşük faizin serveti yükseltip ve yatırım maliyetlerini  düşürerek harcamaları artıcı etkisi büyük ölçüde buharlaşıyor. Zaten AMB ve BoJ artık kuru-sıkı kurşun atıyor. Covid-19 bunalımını ancak global düzlemde koordineli bir genişletici mali politika atağı çözer.  Ama, öyle bir çaba yok bile.

Dedim ya, Fed yatırımcıyı şımarttı, likidite jankisi yaptı. Covid-19 patlak verdiğinde, ABD DİBS getirileri hızla düştü, çünkü uzun vadeli, muhafazakar bir avuç fon güvenli liman arıyordu. Ama  camianın çoğunluğunu teşkil eden leş kokusu almış çakal sürüsü “asıl getiri şimdi Gelişmekte Olan Ülke (GOÜ, Piyasalar = GOP) bono-tahvilde, bismillah, haydin yallah” diyerek o cenaha taarruza geçti. Dealogic’e göre 2020’de Şubat’ın ilk yarısına kadar GOÜ tahvil ihraçları $64 milyarla tarihi rekoruna imza attı. Şimdi o para kaçacak, çünkü GOÜ Covid’den ağır dayak yiyor. International Institute of Finance’in sık sık vurguladığı GOÜ’in  “seküler durağanlık” evresine geçtiği tezi doğrudur. Yani, demokrasi, hukukun üstünlüğü ve ekonomik yapıyı yenileme başlıklarında reformlar tamamen durup, nüfus da yaşlanmaya başlayınca, GOÜ büyümesi  artık mucizeler yaratamıyor. Hala çoğu GOÜ emtia, tarımsal ham madde veya ucuz sanayi ürünleri ihracatıyla yolunu buluyor. İllevelakin, son 5 yılda Çin tüm önemli global tedarik zincirlerinin en azından bir-iki halkasını ekonomisinden geçirmek için yoğun çaba harcadı. Çin durunca, tüm yukarda sıraladığım malları satan GOÜ de fren atıyor.

Öyle kafaya göre faiz indirmek de haram artık, çünkü Dolar Endeksi bu yıl %3.5 değer kazandı, daha da kazanacak. Faizi indirsen, kur darbesi yersin, enflasyon patlar, halk küfreder. Bütçe harcamalarını artırsan, kamu borçluluk oranı artar ve yatırımcı Euro-tahvillerini satar.

Son olarak, Covid-19 mesela yaz aylarında da sürer global durgunluk başlarsa, deve yüküyle dolar tahvili ihraç eden GOÜ şirketleri, bir de iç talep eksikliğinden tökezleyince temerrütler başlar, GOP’tan kaçış hızlanabilir.

Yani neresinden bakarsanız bakın, dünya ekonomisi ölümüne kadar mokoko günlerine yaklaşıyor. Covid-19 Mart sonunda belki de sadece ısınan havayı sevmediği için kendiliğinden gebermezse, bunlar olacak. Ama o tarihe kadar “her satış alım fırsatıdır” mentalitesi bitti. Şimdi “Yusuf yusuf” dönemi başladı.

GOP’un kral yılı 2019 başından geçen haftaya kadar $5.5 milyar sıcak para kaçıran, kamu bankaları doları frenlesin diye TCMB FX rezervlerini $10 milyardan fazla kemiren Türkiye de Covid-19 İran’dan giriş yapsa da, yapmasa da,  PERT GOÜ listesinde.

Kendi düşen ağlamazmış. QE’den bu yana temel parametrelere bakarak yatırım yapma sanatı yerini Las Vegas’da barbuta bırakmıştı. Keser döner döner, portföyüne girer. Corona belki yalnız sağlık anlamında değil, açgözlülüğün zararları konusunda da bize unutamayacağımız bir ders verecek.

 

FÖŞ

 

Fakirleştiren büyüme

 

Idlib, corona ve ekonomide yeni durumlar

 

Virüsün Çin Dışındaki Yayılma Hızı Arttı

 

Coronavirüs: Ekonomik Tehdit ve Etkilenen Sektörler

https://twitter.com/AtillaYesilada1

Yorumlar

Diğer Yazarlar

Yazarın Diğer Yazıları