Sosyal Medya

Döviz

ANALİZ:  Generalin öldürülmesi  Pandora’nın Kutusu’nu açtı

Trump’ın İran Kuds Gücü komutanı ve milli kahramanı Gen Süleymani’yi öldürtmesi Orta Doğu’da yeni bir kaos yaratırken, dünya piyasaları da…

ANALİZ:  Generalin öldürülmesi  Pandora’nın Kutusu’nu açtı

Trump’ın İran Kuds Gücü komutanı ve milli kahramanı Gen Süleymani’yi öldürtmesi Orta Doğu’da yeni bir kaos yaratırken, dünya piyasaları da olumsuz tepki vermeye başlıyor. Tüm riskli varlıkların 2020 yılı boyunca düşük faiz ve Ticaret Barışı rehaveti ile ralli yaptığı günlerde başlayan ABD-İran gerginliğinin sürmesi piyasalarda hasar yaratacağı gibi reel ekonomiye sıçrama potansiyeli de taşıyor.

Süleymani suikasti ardından, ABD Bağdat Büyükelçiliği’ne roket saldırısı düzenlendi ve el Şabab Kenya’da bir ABD üstüne saldırıp 3 ABD askeri personelini öldürdü.  ABD’nin ikinci bir Haşdi Şahabi konvoyunu vurup 6 lideri daha öldürdüğü iddiaları ise doğrulanamıyor. Irak Parlamentosu hükümete ABD askeri varlığını sona erdirmesi için çağrı yaparken, Trump bu kez de Irak’ı  “akıllarını şaşırtacak” yaptırımlarla tehdit etti. Trump ek olarak İran’a misilleme niyetinden caymasını, aksi halde şimdiden vurulacak 52 hedefin belirlendiğini tweetledi. İran ise ABD’yi 300 hedefi vurmakla tehdit etti. Tahran, ayrıca nükleer zenginleştirme limitleri antlaşmasından geri çekildiğini de beyan etti.  Bir çok ülke Irak’taki askeri misyonları ve vatandaşlarını geri çağırıyor.

Siyasi açıdan olayların bu denli hızlı gelişmesi şaşırtıcı ve iki tarafın da Süleymani türü bir suikaste önceden hazırlıklı olduğunun  göstergesi. Trump’ın seçim kazanmak için İran içinde hedefleri bombalatması dahi şaşırtıcı olmaz, fakat adını vermeyen askeri kaynaklar yeni  saldırı planı olmadığını basına sızdırdılar. İran ise Süleymani’nin yas töreni bittikten sonra harekete geçecek.

İran ne yapabilir?  Geçmişte yaptığı gibi Suudi enerji altyapısını sabote edecek girişimler ilk akla gelen. Hürmüz Boğazı’ndan geçen petrol tankerlerine saldırı da çok olası. Ayrıca, bölgede iyi korunmayan tüm ABD askeri hedefleri, belki siviller bile hedef alınacak. Bu bağlamda, ABD’nin Suriye’deki askeri varlığı  kolay hedef olarak görülüyor.

ABD ise askeri önlemler kadar yeni yaptırımlarla Tahran’ın direnme azmini kırma niyetinde. Bu çerçevede, Trump’tan Başkan Erdoğan’a İran’dan doğal gaz alımını durdurması için bir rica dahi gelebilir.

Doğal olarak tüm bunlar tahmin, ama iki ülke arasında ilişkileri düzeltecek adımların atılması da zor. Brent petrolün bu sabah $70 varili yukarı kırması emtia piyasalarının krizin bir süre devam edeceğini fiyatlaması. Petrol fiyatlarının yükselişini sürdürmesi  global enflasyonist baskıları şiddetlendirerek Merkez Bankaları’nın parasal gevşeme planlarını bozar, hem de TL gibi Gelişmekte Olan Ülke (GOÜ) para birimlerinin dolara karşı değer kaybını yeniden başlatabilir.  Enerji fiyatlarının– mesela 3 ay gibi– çok yüksek seyredeceği algısı ise piyasalarda bir kez daha resesyon endişesini tetikleyerek riskli varlıklarda sert satışlara neden olabilir.

2019 boyunca fonlar GOÜ tahvillerine para yığdı. Bu paranın evine dönmesi, GOÜ ekonomilerinde yıkıcı etki yapabilir, çünkü tahvil faizleri yükseldikçe,  şirketlerin borç ödemesi yapması da zorlaşacak.

Bu sabah TSİ ile 08:00’de Asya’da Şangay hariç  tüm borsalar değer yitiriyor. Nikkei ve Tokyo KOSPİ sırası ile %2 ve %1’i aşan kayıplarla satışlarda başı çekerken, ABD doları sakin, Japon Yeni güçleniyor ve ons altın $1.580  civarında. Avrupa borsalarının da ekside açılması bekleniyor.

Gün içinde bölgedeki ABD hedeflerine saldırıların sürmesi, Trump’ın ise öğleden sonra yeni tweetlerle yangına benzin tutması en olası senaryomuz.

 

FÖŞ anlattı: 2020 yılında mali varlıkların performansı

 

2020’de global hızlanma ve başlıca riskler

 

Ruşen Çakır anlattı:  Türkiye açısından Kasım Süleymani suikastı

 

 

 

 

 

Yorumlar

BAKMADAN GEÇME

Benzer Haberler