Sosyal Medya

Dünya Ekonomisi

AB, Youtube ve Facebook’u Tehdit Eden Kuralı Kabul Etti; Kullanıcılar Nasıl Etkilenecek?

Avrupa Birliği ülkeleri, bugün AB Konsyinde yapılan oylamaya birliğin eski telif hakları kurallarının güncellenmesine yönelik düzenlemeyi onayladı. Bu düzenleme uzun…

AB, Youtube ve Facebook’u Tehdit Eden Kuralı Kabul Etti; Kullanıcılar Nasıl Etkilenecek?

Avrupa Birliği ülkeleri, bugün AB Konsyinde yapılan oylamaya birliğin eski telif hakları kurallarının güncellenmesine yönelik düzenlemeyi onayladı.

Bu düzenleme uzun süredir tartışma konusuydu. Özellikle Youtube-Google, ve Facebook gibi paylaşım platform şirketleri ve buralarda paylaşım yapan Youtuber denen sosyal medya kullanıcıları bu yeni kurallar bütününe şiddetle karşı çıkıyordu.

Karar AB Konseyi tarafından 19’a 6 oyla kabul edildi. Red oyu kullanan ülkeler arasında İtalya ve Hollanda da var. İlgili yasal çerçeve geçtiğimiz ay Avrupa Parlamentosundan geçmişti. Bu tür yasal çerçeveler “Direktif” veya öneri olarak kabul ediliyor ve bunların yasa haline gelmesi için bütün üye ülkeler tarafından bunlara ilişkin yasalar çıkarılması gerekiyor.
Yeni yasal çerçeveye göre artık Google ve benzer platformların, arama sonuçlarında haberleri yayınlayabilmek için içerik üreticilerinden ücret karşılığında lisans alması gerekecek.

YouTube başta olmak üzere video paylaşım platformlarının da, fikri mülkiyet haklarına aykırı içerikleri hızla kaldırması ve içerik sağlayanlara daha fazla ödeme yapması sağlanacak.

Google, Facebook ve Twitter benzeri dijital platformlar ayrıca, alacakları çeşitli tedbirlerle kullanıcıların telif hakları yasalarıyla korunan ürünleri yüklemelerini engelleyecek. Esprili biçimde değiştirilerek internet üzerinden yayılan video, fotoğraf ve hareketli resimlere ise izin verilecek.

Düzenlemenin AB’nin resmi gazetesinde yayınlanmasının ardından üye ülkelerin 2 yıl içinde yeni kuralları uygulamaya başlaması gerekiyor.

Yani daha henüz bu yeni ve eskisine göre sert kuralların uygulamaya geçmesi için zaman var. Her bir ülkenin kendi yasal süreçleri de zaman alacak; bu kurallar bütününü nasıl yorumlayacakları da belki değişiklik gösterecek. Buna rağmen başta Youtube, bütün paylaşım platformlarının daha şimdiden kendi kurallarını sertleştirmeleri de bekleniyor.

13. MADDE KAVGASI

Bu tartışmanın can alıcı noktası ilgili yasal mevzuatın meşhur 13. Maddesiydi. Tıplı korku filmlerinin adını çağrıştıran 13. Madde’nin adı geri şimdi değişti ve 17. Madde oldu ama hâlâ Youtuber’ların korkulu rüyası… Madde telifli bir malzemenin kendi platformlarına yüklenmesinde Youtube gibi platformları, dolayısıyla onların bağlı bulunduğu teknoloji devlerini de yasal olarak sorumlu tutuyor. Sosyal medya kullanıcıları ve Youtuber’lar da bunun, bahis konusu şirketleri telif hakları konusunda paylaşımlarına karşı daha sıkı ve sert kurallar getirmesine yol açacağından korkuyorlar.

Böylece teknoloji devleri ve onların kullanıcıları bu madde yüzünden GİF’lerden tutun da “meme” denen bir resmin veya videonun küçük ve genellikle mizahi değişikliklere uğratılarak paylaşılmış hallerinin de yasaklanacağından endişe ediyor. Durum böyle olursa Youtuber’ların pek çok paylaşımı artık yapılamayacak ve belki de o Youtuber’lar da piyasadan silinecek. Buna karşılık AB yetkilileri böyle bir kısıtlamaya gidilmeyeceği, ya da yasal düzenlemenin böyle bir sonuç vermesinin pek muhtemel olmadığı görüşünde.

Aslında mesele politik ve ekonomik bir rekabetten kaynaklanıyor. Büyük medya tekelleri ile büyük teknoloji şirketleri arasındaki bir kavga… Diğer yandan da Avrupa Birliği ile ABD arasında bir kavga…

Büyük Avrupa menşeli gazete ve televizyonlar kendilerinin maliyetlere katlanarak ürettiği fotoğraf, video vb gibi malzemelerin küçük değişikliklerle, bedelsiz olarak Google’ın Alphabet’i gibi (Youtube da onun bir alt şirketi) büyük teknoloji devlerince paylaşılmasından rahatsız. Bu teknoloji devlerinin de hemen hepsinin ABD menşeli oluşu, ABD ile AB arasında da (Çin-ABD ile olan kadar sert geçmese de) süregiden ticaret savaşları sırasında meseleyi daha da hassas bir hale getiriyor.

KULLANICI İÇİN SONUÇLARI NE OLACAK?

Bu konuda iki görüş var. Bir görüşe göre bu yeni yasal çerçeve pek çok Youtuber veya paylaşımcının silinip gitmesine sebep olacak. Düşünce özgürlüğüne de bir çeşit darbe… Bunun yüzünden paylaşım platformları zaten oldukça sert olan telif hakkı uygulamaları ve denetimlerini daha da sert hale getirecek.

bir görüş ise biraz daha iyimser. Artık Youtube gibi paylaşım platformlarının orijinal içerik (content) sağlayıcılara daha fazla yatırım yapacağı, daha çok para ödeyeceklerini, buna mecbur kalacaklarını düşünüyorlar.

Öyle veya böyle artık sosyal medya ve video platformlarında bir malzemeyi alıp yeniden paylaşmaktan çok orijinal içerik üreten kullanıcılar daha şanslı olacak ve belki eskisine göre daha bile çok para kazanabilecek.

İşin gerçekte ne şekil alacağı ise önümüzdeki iki sene içinde üye ülkelerin bu yasal çerçeveyi ne kadar sert veya yumuşak yorumlayacaklarına ve teknoloji şirketlerinin bu yoruma nasıl tepki vereceklerine bağlı.

Yorumlar

Banner

BAKMADAN GEÇME

Benzer Haberler