Kerim Karakaya

Borsa İstanbul ne kadar döviz sattı?

3 Aralık 2016

Borsa İstanbul dün nakit varlıklarının tamamını TL’ye geçirdiğini açıkladı.

Medyanın ve piyasaların epey dikkatini çeken bu çıkışın ne kadar faydalı olduğunu sonra tartışmak istiyorum. Amacım burada borsanın ne kadar döviz sattığını ortaya koyabilmek.

Ancak şunu mutlaka söylemeliyim; bu tip çıkışlar ekonomide olağanüstü bir durumun olduğu ve ekonomi yönetiminin belli bir strateji çerçevesinde soruna yaklaşmadığı yönündeki algıyı güçlendiriyor.

Gelelim Borsa’nın ne kadar döviz satmış olabileceğine…

Birçok kişi doğrudan Borsa’nın varlıklarına bakarak ne kadar döviz satılmış olabileceği tahmin etmeye çalışıyor. Ancak doğru hesabı yapmak için varlıklara karşılık yükümlülüklere de bakmak gerekiyor.

Gelin şimdi adım adım hesaplayalım:

2015 sonunda Borsa İstanbul’un para birimine göre varlıkları şöyle (Faaliyet raporu dipnot 4) :

Bin TL

Bin TL

Yükümlülükleri ise yine para birimleri cinsinden şöyle (Faaliyet raporu dipnot 17) :

yukumluluklerborsa

Bin TL

Şimdi satılabilir döviz miktarını bulmaya çalışalım.

Formülümüz basit: Satılabilir döviz= (Döviz varlıkları-Döviz yükümlülükleri)/ 2015 sonu kuru

O halde;

Satılabilir euro= (786.443-658.408) / 3,1838

Satılabilir dolar= (1.768.874-942.522) /2,9181

Çıkan sonuç şu: Borsa İstanbul’un elinde 40 milyon euro ve 283 milyon dolar satılabilir döviz var.

Ama hesap daha bitmedi! Borsa’nın bilançosundaki yükümlülükler bununla sınırlı değil.

Bir de diğer kısa vadeli yükümlülükler var. Bunların büyük bölümü BİAŞ garanti fonu, VIOP, Elektrik piyasası, Kaldıraçlı Alım Satım işlemlerin yapıldığı piyasalar nezdinde, piyasa ve pazarlarda alım satım amaçlı gerçekleştirilen sözleşmeler için alınan teminatlardan oluşuyor. Toplamı 3 milyar 344 milyon lira. Takasbank’taki bu teminatların ne kadarının döviz olduğunu anlamak için bu kez Takasbank faaliyet raporuna gitmemiz gerekiyor. Takasbank faaliyet raporuna göre toplam 3 milyar 600 milyon liralık muhtelif borçların, 982 milyon 514 bin liralık kısmı döviz cinsi. (İki bilanço arasında görüleceği üzere bu kalemde 200 milyon liranın üzerinde bir fark var. Bir muhasebeleştirme farkı oluşmuş) Borsa’nın satabileceği en yüksek döviz miktarına ulaşmak istediğim için ben bu farkın da dövizden kaynaklandığını varsayacağım. Miktarın 720 milyon lira olduğunu ve hepsinin dolar olduğunu varsayıyorum.

Şimdi formül şöyle devam ediyor:

Satılabilir dolar= (1.768.874-922.522-720.000)/2,9181

Sonuç olarak yaklaşık 30 milyon dolar.

O halde elimizde kalan satılabilir döviz miktarı şudur: 40 milyon euro ve yaklaşık 30 milyon dolar.

Kısaca; toplamda 60-70 milyon dolar düzeyinde Borsa’nın satılabilir dövizi olduğunu söyleyebiliriz. Borsa elindeki dövizleri TL’ye çevirdiğini söylediğine göre sattığı miktarın en fazla bu olduğunu rahatlıkla görebiliriz.

Yorumlar

Yazarın Diğer Yazıları